Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/3520 K.2014/7746

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil, tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacılar vekili, müvekkillerinin 1995 yılında kurulan dava dışı S.S. H. A. Konut Yapı Kooperatifine üye olduklarını ve 1999 yılına kadar aidatlarını ödediklerini, kooperatif başkanı ve yüklenici R.K.'nün paydaşı olduğu .. ada .. parsel üzerine kooperatif binalarının kaba inşaatı yapıldıktan sonra yüklenici tarafından arsanın 06.11.1998 tarihinde kardeşi Ş. K.'ye, 19.10.1999 tarihinde ise yeğeni Y. A.'a ve ondan da 12.06.2006 tarihinde davalı O.

K.'a muvazaalı olarak tapuda temlik yapıldığını, davalı O. K.'ın 50.000.00 TL ödemesi halinde kaba inşaatı yapılan dairelerden birinin verileceğinin davalı ve R.

K. arasında yapılan protokolde yer aldığını, oysa kooperatif binalarının müvekkillerin ödediği paralarla yapıldığını, aynı protokolde davalı ile dava dışı R.K.nün kooperatif üyelerinin haklarının korunacağını kararlaştırdıklarını ileri sürerek, davalı adına olan tapu kaydının beş davacıya isabet eden kısmının iptali ile her bir davacının hissesine düşen 12/912'şer payın müvekkilleri adına ayrı ayrı tescilini ve inşaatın müvekkillerinin kooperatife ödediği aidatlarla yapıldığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacılar ile müvekkili arasında bir akdi ilişki olmadığını, müvekkilinin üzerinde inşaat ile birlikte arsayı dava dışı Y. Ak.tan tapuya güven ilkesi gereği iyiniyetle devraldığını, arsa paydaşları arasında davacıların ya da üyesi olduklarını bildirdikleri kooperatifin yer almadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, ve dosya kapsamına göre; davacıların üyesi oldukları S.S. H. A.Konut Yapı Kooperatifi'nin 1995 yılında kurulduğu, ancak 1997 yılı haricinde genel kurul toplantılarını yapmadığından 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 'nun 81/6,7. maddeleri ve TTK'nın 434, 435. maddeleri gereği kooperatifin dağıldığı, davacıların kooperatifi ihya ederek husumeti kooperatife yöneltmeleri gerekirken, davalıya husumet yöneltmelerinin doğru olmadığı, ayrıca davacıların tespit istemlerinde hukuki yararları da olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı,davacılar vekili tapu iptali ve tescile ilişkin istem yönünden temyiz etmiştir.

Dava, kooperatif üyeliği iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Dava dışı S.S. Hallaç Arif Konut Yapı Kooperatifi'nin sicilden terkin edilmediği anlaşıldığından mahkemece, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/6. maddesi hükmüne göre kooperatifin olağan genel kurul toplantılarını üç yıl üst üste yapmamış olmasının kooperatifin sicilden terkin edilmesi sonucunu doğurmayıp, kooperatifin tasfiye haline girmesini sağlayacağı, tasfiye halindeki bir kooperatifin de pasif husumetinin olduğu, ayrıca ihya edilmesine gerek olmadığı, tasfiye halinin terkin anlamına gelmeyeceği hususları gözden kaçırılarak, dava dışı kooperatif terkin edilmiş gibi düşünülerek ihya edilmesinden sonra husumetin kooperatife yöneltilmesi gerektiğinin kabulü ilke bakımından doğru olmamıştır.

Öte yandan davalı, tapu kaydının iptali ve tescili istenen taşınmazın maliki bulunduğundan, tapu iptali ve tescil istemi yönünden pasif husumetinin bulunduğu açık olup, mahkemenin aksi yöndeki kabulü de isabetsiz olmuştur.

Dosya içerisinde bulunan K. Ereğli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1999/79 E, 174 K. ve Ereğli 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/463 E., 2007/173 K. sayılı dosyaları kapsamından, dava konusu .. Ada ..parsel sayılı taşınmazın 2041 Ada 5, 6, 7. ve 8 parsel sayılı taşınmazların tevhidi ile oluştuğu, dava dışı R.

K.nün tevhitten önce yüklenici sıfatıyla adı geçen taşınmazların malikleri ile 22.06.1995 tarih ve 6977 Y, 22.06.1995 tarih ve 6978 Y, 04.07.1995 tarih ve 6623 Y. sayılı arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri imzaladığı, arsa maliklerinin tapudaki paylarını sözleşmelerin hemen ardından R. K.'ye devrettikleri, R.K.'nün payını kardeşi Ş. K.ye devrettiği, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde, yüklenici R.

K.'nün sorumluluğu kendisine ait olmak üzere inşaat yapımını ve arsayı dilediği kooperatife devredebileceğine ilişkin hüküm bulunduğu, .. Ada .. ve..parsel sayılı taşınmazların malikleri tarafından davalılar R. K.ve Ş. K.aleyhine tapu iptali ve tescil istemiyle açılan K. Ereğli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1999/79 E. sayılı davada tarafların sulh anlaşması yaptıkları, bu anlaşma doğrultusunda tevhit ile oluşan 2041 Ada 11 parsel sayılı taşınmazda Ş.

K. adına kayıtlı 42/57 hisseden 15/57 hissenin davacı arsa sahipleri adına tesciline, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve sulh sözleşmesinin tapuya şerhine karar verildiği, ..

Ada.. ve .. parsel sayılı taşınmazların malikleri tarafından R.K., Ş.K. ve son tapu maliki Yaşar Akbulut aleyhine tapu iptali ve tescil istemiyle açılan davada Ereğli 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/463 E., 2008/173 K. sayılı kararı ile takip edilmeyen davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, davacıların üyesi olduğu kooperatifin 15.06.1996 tarihli genel kurulunda .. Ada .. Parsel sayılı taşınmazın alınmasına, arsa üzerine yapılacak 42 daireden 16'sının arsa sahibi ve aynı zamanda kooperatif üyesi olan R. K.'ye verilmesine karar verildiği, yüklenici sıfatıyla ilk arsa malikleri ile sözleşme yapan R. K.'nün onlardan devraldığı payları, bu defa önce kardeşi Ş. K.'ye, adı geçenin yeğeni Y. Ak.'a, onun da davalıya devrettiği, R.

K.'nün ve ondan devralan şahısların kooperatif üyeleri olan davacılar ile arasında herhangi bir akdi ilişki bulunmadığı, davacılara karşı tapu iptali ve tescile yönelik bir taahhüt altına girmedikleri, kooperatif üyelerinin haklarının korunacağına ilişkin davalı ve dava dışı R.

K.tarafından yapıldığı iddia edilen protokolün tapu iptali ve tescile yönelik talepler yönünden davacılara bir hak doğurmayacağı, davacıların kendilerine tapularını vermeyen ve tüzel kişiliği devam eden üyesi oldukları kooperatife yönelik ayrı bir dava açarak tazminat talep etme haklarının bulunduğu gerekçesiyle, davalı hakkındaki davanın esasa yönelik bu gerekçelerle reddine karar verilmesi gerekirken, aynı sonuca davalıya husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle varılması isabetsiz ise de, karar sonucu itibariyle doğru olduğundan, HUMK'nın 438/son maddesi uyarınca gerekçesi değiştirilerek onanmasına karar verilmiştir.