Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/7452 K.2014/5834

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen sözleşmenin feshi, tapu iptali tescil, tazminat davalarının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davalarındaki menfi zarara ilişkin taleplerin reddine, diğer yönlerden açılan davaların kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde ihbar olunanlar N.. D.., H.. A.. ve K.. A.. tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacılar vekili, asıl davada 328 ada 17, 18 parsellerde kayıtlı arsaların sahibi müvekkilleri ile 23.06.2006, birleşen davada 328 ada 21 (4) parselde kayıtlı arsa sahibi müvekkilleri ile 20.06.2006 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin davalı yüklenici S.. S.. arasında imzalandığını, inşaatın bitim süresi 22.04.2010 olmasına rağmen, davalının bu zamana kadar inşaat ile ilgili hiçbir gişimininin olmadığını, kalan süre içinde de tamamlanmasının olanaksız olduğunu ileri sürerek, anılan sözleşmelerin feshine, sözleşme gereği tapuda davalıya bırakılan bölümlerin terkin yolu ile müvekkilleri adına tesciline ve sözleşmenin feshi nedeniyle uğranılan menfi zarardan şimdilik 1.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl ve birleşen davada davalı, davaya cevap vermemiştr.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre; asıl ve birleşen menfi zararlara ilişkin taleplerin feragat nedeniyle reddine, birleşen ve asıl dosyada diğer yönlerden açılan davaların kabulüne; uyuşmazlık konusu sözleşmelerin feshine, sözleşmeden önceki tapudaki hisseler ve miras payları gözetilerek, dava konusu 21 parsel sayılı taşınmazın tüm bağımsız bölümleri ile birlikte davacılar adına hisseleri oranında tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

Kararı, ihbar olunanlar H.. A.., K.. A.. ve N.. D.. temyiz etmiştir.

Mahkemece, 20.06.2013 tarihli ek kararla adı geçen ihbar olunanların davaya fer'i müdahil olarak katıldıkları, fer'i müdahilin tek başına hükmü temyiz yetkisinin bulunmadığı gerekçesiyle temyiz istemlerinin reddine karar verilmiş, ek kararı ihbar olunanlar H.. A.., K.. A.. ve N.. D.. temyiz etmiştir.

1-İhbar olunanlar H.. A.., K.. A.. ve N.. D..'in 20.06.2013 tarihli ek karara yönelik temyiz itirazları yönünden;

Dosya kapsamından, asıl ve birleşen davaya konu 328 ada 4, 17 ve 18 P. sayılı taşınmazların tevhidi ile 328 Ada 21 parsel sayılı taşınmazın oluşturulduğu, taşınmazda kat irtifakı kurulduğu, bağımsız bölümlerin ihbar olunanlar adına tescil edildiği anlaşılmıştır. Mahkemece, ihbar olunanlar H.. A.., K.. A.. ve N..

D.. adına oluşan, bağımsız bölümlere isabet eden arsa paylarının tapu kayıtlarının iptali sonucunu doğuracak şekilde davacılar adına tapu kaydının tesciline karar verilmiştir. Karar bu niteliği itibariyle adı geçenlerin hukukunu olumsuz yönde etkileyecek niteliktedir.

Temyiz edenler davanın tarafları değillerse de, tarafı olmadıkları bir tapu iptali ve tescil davası sonucu tapuda adlarına kayıtlı bağımsız bölümlerin tapuda davacılar adına tesciline karar verildiğinden HUMK'nın 427/1. maddesi uyarınca temyiz yoluna başvurmakta hukuki yararları bulunduğunun kabulü gerekir. Bu nedenle, H.. A.., K.. A.. ve N..

D..'in temyiz istemlerinin reddine ilişkin mahkemenin 20.06.2013 tarihli ek kararının kaldırılmasına karar verilip, 22.04.2013 tarihli gerekçeli karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine geçilmiştir.

2-İhbar olunanlar H.. A.., K.. A.. ve N.. D..'in 22.04.2013 tarihli hükme yönelik temyiz itirazlarına gelince;

a-Davacı tarafça, kat irtifakının kurulması sonrasında yüklenicinin 3. kişilere devrettiği bağımsız bölümlere ait tapu kayıtlarının tescili istenmiş olup, husumet sadece davalı yükleniciye yöneltilmiştir. Taraf sıfatı (husumet), maddi hukuka göre belirlenen, bir subjektif hakkı dava etme yetkisini ya da bir subjektif hakkın davalı olarak talep edilebilme yetkisini gösteren bir kavramdır. Taraf sıfatı dava konusu subjektif hakka ilişkindir.

Davacı tarafta yer alan taraf için aktif dava sıfatı, davalı tarafta yer alan taraf için pasif taraf sıfatından söz edilebilir. Uygulamada, "sıfat" yerine "husumet" terimi de kullanılmaktadır. Sıfat dava şartı olmayıp, itirazdır.

Bir kişinin belli bir davada davalı veya davacı sıfatını haiz olup olmadığı şeklinde nitelendirilen husumetin ileri sürülme zamanı yasa ile kabul edilen bir ilk itiraz olmadığı gibi davalı veya davacı tarafından ileri sürülmesi gerekli bir def'i de değildir. Davanın her aşamasında ileri sürülmesi mümkün veya mahkemece vakıf olunduğu takdirde re'sen nazara alınması gerekli hukuki bir durumdur.

Bir subjektif hakkın kendisinden davalı olarak istenebileceği kişi, o hakka uymakla yükümlü olan kişidir. Taşınmaz mülkiyetine ilişkin davalarda davalı sıfatı tapu sicilinde malik olarak yazılan kişiye aittir. Somut olayda asıl ve birleşen davada davacılar tarafından tapu kayıtlarının iptalini de içerecek şekilde tescil talep edilmiştir.

Bu durumda mahkemece, dava konusu bağımsız bölümlerin tapu maliklerine karşı dava açması için davacı tarafa süre verilmesi ve dava açılması halinde bu dava ile birleştirilerek, iddia, savunma ve taraf delilleri değerlendirilerek, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, tapu maliklerine ihbar yapılmasıyla yetinilerek yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamıştır.

b-Bozma nedenine göre, H.. A.., K.. A.. ve N.. D..'in diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

3-Kabule göre; mahkemece, yukarıda özetlendiği gibi, dava konusu taşınmazda kat irtifakı kurulmuş olduğu gözetilerek her bir bağımsız bölüm yönünden ayrı ayrı tapu kaydının iptali ve tescile yönelik hüküm kurulması gerekirken, kat irtifakı sona erdirilmişçesine infazı mümkün olmayacak şekilde arsa payları üzerinden tescil kararı verilmesi de doğru olmamıştır.