Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2014/8447 K.2014/6496

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen sıra cetveline şikayetlerin bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl şikayetin kabulüne, birleşen şikayetlerin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl dosyada şikayet olunan-birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi ... CNC Dış Tic. Ltd. Şti. ve birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi ... Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilince temyiz edilmesi üzerine Mahkemece 05.02.2014 tarihli ek kararla kararın birleşen 2010/639 E. sayılı dosya yönünden temyiz edilmemiş sayılmasına karar verilmiştir. Ek kararın süresi içinde anılan birleşen dosyada şikayetçiler vekilince temyizi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Asıl dosyada (2010/619 E.) şikayetçi E. E..

S.. vekili, borçlunun, üçüncü kişi Kemalpaşa Vergi Dairesi'ndeki vergi iadesi alacağının haczi için müvekkilinin alacaklı olduğu Karşıyaka 1. İcra Müdürlüğü'ne 2009/123 E. sayılı dosyasında 18.03.2010, 27.03.2009 ve 08.05.2009 tarihlerinde birinci haciz ihbarnameleri gönderdiklerini, Vergi Dairesi'nin ilk iki seferde itiraz ettiğini, 12.05.2009 tarihinde verdiği cevapta ise, 146.500,00 TL üzerine haciz konulduğunu bildirdiğini, şikâyet olunan şirketin alacaklı bulunduğu İzmir 1. İcra Müdürlüğü'nün 2009/1674 E. sayılı takip dosyasından gönderilen 17.02.2010 tarihli birinci haciz ihbarnamesinin ise itiraza uğradığını,

ne var ki paranın dağıtılması için bu dosyada düzenlenen sıra cetvelinde, doğacak alacakların haczedildiği gerekçesiyle şikayet olunanın birinci sıraya alındığını, şikayet olunanın takip dosyasından gönderilen birinci haciz ihbarnamesinin itiraza uğraması nedeniyle, adı geçenin geçerli bir haczinin bulunmadığını, öte yandan sadece doğmuş bir alacağın haczedilebileceğini, doğacak alacakların haczinin mümkün olmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin düzeltilmesine ve müvekkilinin alacaklı olduğu takip dosyasının birinci sıraya alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Asıl dosyada şikayet olunan şirket vekili, ilk haczin müvekkilinin alacaklı olduğu dosyadan konulduğunu, ihbarnamenin tebliğ edildiği tarihte, KDV iade alacaklarının tahakkuk ettiğini, müstakbel bir alacağın haczi niteliğinde bulunmadığını, borçlu ile üçüncü kişi arasında bir temel ilişkinin var olduğunu savunarak, asıl dosyada şikayetin reddini istemiştir.

Birleşen (2010/624 E.) sayılı dosyada şikayetçi H..

A.. vekili, İzmir 1. İcra Müdürlüğü'nün 2009/1674 E. sayılı takip dosyasında, ilk haczin tespit edilmesi ve paranın ilk haczi koyan İcra Müdürlüğü'ne gönderilmesi gerekirken bunun yapılmadığını, bu usulsüz işlemin İzmir 2. İcra Mahkemesi'nin 25.03.2010 gün ve 36 E., 314 K. sayılı kararı ile iptal edildiğini, kararda ilk haczi koyan İcra Müdürlüğü'nün sıra cetveli yapması gerektiğinin belirtildiğini, buna rağmen ilk haczi koyan İcra Müdürlüğü'nün yanlış belirlendiğini ve sıra cetvelinin hatalı olduğunu, İİK’nın 106/2. maddesi uyarınca, borçlunun üçüncü kişilerdeki alacağının menkul hükmünde olduğunu,

birinci haciz ihbarnamesinin düzenlenmesi ile haczin konulacağını, tebliğin muhafaza tedbiri niteliğinde olduğunu, henüz mevcut olmayan, muhtemel hak ve alacakların haczinin mümkün bulunmadığını, müvekkilinin alacaklı olduğu İzmir 9. İcra Müdürlüğü'nün 2009/14372 E. sayılı dosyadan, mevcut KDV iadesi alacağına 16.04.2009 tarihinde haciz konulduğunu, para üzerindeki ilk geçerli haczin bu olduğunu, paranın kendi dosyalarına gönderilmemesinin usule uymadığını, Vergi Dairesi'nin şikâyet olunanların dosyalarından gönderilen birinci haciz ihbarnamelerine itiraz ettiğini ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen (2010/639 E.) sayılı dosyada şikayetçiler vekili, müvekkillerinin alacaklı olduğu İzmir 1. İcra Müdürlüğü'nün 2009/1672 E. ve 2009/1673 E. sayılı dosyalarından da ilk hacizle aynı gün haciz konulduğunu, bu iki dosyanın da ilk sıraya eklenmesi gerektiğini ileri sürerek, sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayet olunan banka vekili, iddiaların yerinde olmadığını savunarak, şikâyetin reddini istemiştir.

Mahkemece, uyulmasına karar verilen bozma ilamı ve dosya kapsamına göre.

İİK'nın 89. maddesi hükmüne göre kendisine 1.haciz ihbarnamesi gönderilen kimsenin bu haciz ihbarnamesine itiraz etmemesi halinde, mal yedinde ve borcun zimmetinde sayıldığı, 3. kişinin ihbarnameye süresi içinde itiraz etmesi halinde usulüne uygun bir haczin varlığından bahsedilemeyeceği, elinde borçluya verilmesi gereken bir mal ya da para bulunan 3. kişinin gerçeğe aykırı itirazı halinde dahi hacizden söz edilemeyeceği ve alacaklının haklarının ancak aynı yasanın 89/4 ve 120/2 maddeleri çerçevesinde korunabileceği,

İİK'nın 89. maddesi kural olarak borçlu ile 3. kişi arasındaki bir hukuki ilişkiden kaynaklanacak (müstakbel) alacaklar için de uygulanabileceği, somut olayda birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçiler .... CNC Dış Tic. Ltd. Şti. ile ... Mak. San. Tic. Ltd.

Şti.'nin alacaklısı bulundukları takip dosyalarında gönderilen 1.haciz ihbarnamelerine 3. kişi Kemalpaşa Vergi Dairesi'nce itiraz edildiğinin dosya içindeki belgelerden anlaşıldığı, bu durumda belirtilen takip dosyalarında vergi dairesi nezdinde tahakkuk edecek paraya konulmuş bir hacizden söz edilemeyeceği, asıl dosyada şikayetçi E..

S..'ın alacaklı bulunduğu Karşıyaka 1. İcra Müdürlüğü'nün 2009/123 E. sayılı takip dosyasından gönderilen haciz ihbarnamesine vergi dairesince itiraz edilmediği gibi verilen 12.05.2009 tarihli cevapta haczin işlendiği belirtildiğinden ilk haczin bu ihbarnamenin tebliğ tarihinde konulduğunun kabulü gerektiği gerekçesiyle, asıl şikayetin kabulüne, birleşen şikayetlerin reddine karar verilmiştir.

Kararı, asıl dosyada şikayet olunan-birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi ...CNC Dış Tic. Ltd. Şti. ile birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi A.. Ş.. vekili temyiz etmiştir.

Mahkemece, 05.02.2014 tarihli ek karar ile, 21.02.2013 tarih ve 2012/821 E., 2013/82 K. sayılı kararın asıl dosyada şikayet olunan ... CNC Dış Tic. Ltd. Şti. adına temyiz edilmiş sayılmasına, kararın birleşen 2010/639 E. sayılı dosya yönünden temyiz edilmemiş sayılmasına karar verilmiştir.

05.02.2014 tarihli ek kararı, birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçiler... CNC Dış Tic. Ltd. Şti ve A.. Ş.. vekili temyiz etmiştir.

1-Birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçiler ... CNC Dış Tic. Ltd. Şti. ve A.. Ş.. vekilinin 05.02.2014 tarihli ek karara yönelik temyiz itirazları yönünden;

Dairemizin 15.11.2013 tarihli geri çevirme kararı ile, hükmü asıl ve birleşen dosyalar yönünden temyiz eden adı geçen şikayetçiler vekiline hangi dosya ya da şikayetçi yönünden temyiz başvuru ve temyiz karar harcını yatırmadığının sorulması, bu hususta yazılı açıklama alınması, daha sonra harçları yatırılmadığı belirlenen dosya ve şikayetçi yönünden harçları yatırması için adı geçen şikayetçiler vekiline HUMK'nın 434/3. maddesi uyarınca muhtıra çıkarılması, sonucuna göre gerektiğinde aynı hüküm uyarınca bir karar verilmesi istenmiştir.

1086 sayılı HUMK'nın 434. maddesinin 2. cümlesinde. “Temyiz dilekçesi verilirken, temyiz harç ve giderlerinin eksik ödendiğinin sonradan anlaşılması halinde, kararı vermiş olan hâkim tarafından verilecek yedi günlük kesin süre içinde tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir.” hükmü yer almaktadır.

Bu açık ifadeden de anlaşılacağı üzere hakim tarafından “temyiz harç ve giderlerinin tamamlanması için 7 günlük kesin süre” verilmesi ve ayrıca yazılı olarak “aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu”nun bildirilmesi gerekmektedir. Şayet, bu süre, yasada belirtilen usule uyulmadan ve yazılıp altı hakimce imzalanmadan verilmiş; eş söyleyişle, hakim tarafından usulünce verilmemişse geçerli bir bildirimin yapıldığından söz etmeye olanak yoktur.

Mahkeme yazı işleri müdürünün veya kalemin temyiz harcı veya giderini tamamlanması için temyiz edene süre vermesi usule aykırıdır ve mahkeme yazı işleri müdürünün veya kaleminin vermiş olduğu süre üzerine temyiz harcını veya giderini ödememiş olan taraf, temyiz talebinden vazgeçmiş sayılamaz.

1086 sayılı HUMK'nın 434/3. maddesi çerçevesinde hakim kararı ile eksik harç ve giderlerinin tamamlanması istemiyle ayrıca, bir muhtıra düzenlenmeli ve bu muhtırada, yapılması gereken işlemin ne olduğu açıkça ve ilgili tarafın yanılmasına neden olmayacak biçimde gösterilmeli; buna yönelik olarak da ikmal edilecek harç ya da giderin miktarı ve yatırılma merci ve süresi, bunun yapılmamasının sonuçları net biçimde açıklanmalıdır.

Aksi halde, eksik içerikli bildirimin, hukuken geçerli olduğunun kabul edilmesi mümkün olmadığı gibi; usulüne aykırı ve geçersiz belgelerin hak kaybına yol açacak şekilde sonuç doğurması da kabul edilemez. Dolayısıyla anılan kanun hükmüne uygun bulunmayan muhtıra, gerekleri kanuni süre içinde yerine getirilmiş olmasa dahi, bu muhtıraya dayalı olarak davalının temyizden vazgeçmiş sayıldığının kabulüne imkân bulunmamaktadır.

Nitekim, bu hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 26.06.1968 tarih ve 9-483 E., 476 K.. 01.10.1969 tarih ve 2-417 E., 719 K.. 19.02.1997 tarih ve 1996/2-897 E., 1997/86 K.. 13.04.2005 tarih ve 12-237 E., 248 K.. 30.11.2005 tarih ve 5-634 E., 680 K.. 09.05.2007 tarih ve 12-178 E., 249 K. ve 22.07.2009 tarih ve 18-348 E., 398 K. 19.10.2011 tarih ve 10-608 E., 649 K. sayılı ilamlarında da açıkça vurgulanmış ve doktrinde de aynı görüş benimsenmiştir (B.

Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6. Bası, Cilt 5, Sayfa 4587 vd).

Geri çevirme kararımızın ilk bölümü ile ilgili olarak adı geçen şikayetçiler vekiline Dairemizin geri çevirme kararı eklenerek tebliğden itibaren 7 günlük süre içerisinde bildirimde bulunması, aksi halde sadece asıl dosya için hükmü temyiz etmiş sayılacağı ihtarını içeren tebligat çıkarılmıştır. Dairemiz geri çevirme kararında sadece hangi dosya ya da şikayetçi yönünden temyiz başvuru ve temyiz karar harcını yatırmadığının sorulması, daha sonra alınacak açıklamaya göre muhtıra çıkarılması istendiği halde mahkemece, temyiz etmemiş sayılacağına ilişkin ihtaratın tebliğ zarfının üzerine yazılması yukarıda açıklanan ilkelere aykırı olmuştur. Bu nedenlerle 05.02.2014 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar verilerek, 21.02.2013 tarihli kararın incelemesine geçilmiştir.

2-Asıl dosyada şikayet olunan-birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi ...CNC Dış Tic. Ltd. Şti. ile birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi A.. Ş.. vekilinin 21.02.2013 tarihli karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

a)Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, asıl dosyada şikayet olunan-birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi ... CNC Dış Tic. Ltd. Şti. ile birleşen 2010/639 E. sayılı dosyada şikayetçi A.. Ş.. vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

b)Sıra cetveline yönelik şikayetlerde İcra Mahkemesi, önüne gelen şikayetleri sonuçlandırmak ve icra müdürüne bu yönde talimat vermekle görevli olup, düzenlenecek yeni sıra cetvelinde sıra cetvelinin hangi ilkelere göre düzenleneceğini belirtmesi, diğer anlatımla alacaklıların ne miktar için hangi sıralarda yer alması gerektiğini saptaması, hukuka uygun olmayan kısımları göstermesi,

bu çerçevede işlem yapılması için icra müdürüne talimat vermesi (İİK. m.17/I) gerektiğinden, iptal nedenlerinin gerekçede belirtilmesi ve sıra cetvelinin iptaline karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken, hüküm fıkrasında, ayrıca sıralamanın nasıl yapılacağının gösterilmesi, hüküm fıkrasında gerekçeye ait herhangi bir sözün tekrar edilmemesine ilişkin HMK'nın 297/2. maddesine aykırı olduğu gibi icra müdürünün yerine geçilmek suretiyle sıra cetvelinin düzenlenmesi anlamına da geldiğinden doğru olmamış, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiş ise de, yapılan yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılamaya gereksinim göstermediğinden,

HUMK'nın 438/7. maddesi uyarınca kararın, aşağıda yazılı olduğu şekilde düzeltilerek onanması gerekmiştir.