Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/5782 K.2016/1324

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen şikayetin yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl dosyada şikayetin kabulüne, birleşen dosyalarda şikayetin reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde birleşen 2012/211 E. sayılı dosyada şikayetçi... vekili ile birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçi.... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl dosyada şikayetçi...vekili, ...8. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1517 E sayılı dosyasında düzenlenen 03.04.2012 tarihli sıra cetvelinde, bedeli paylaşıma konu taşınırlar üzerinde haczi bulunmayan şikayet olunan .... ile 13.05.2008 tarihli haczi düşmüş olan....'ye garameden pay ayrılmasının doğru olmadığını, diğer taraftan şikayet olunan....'nin haczinin düşmediği kabul edilse dahi müvekkili kurumun haczi 06.02.2008 tarihli olduğundan, adı geçen şikayet olunanın müvekkili kurumun haczine iştirak hakkı bulunmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini istemiştir.

Asıl dosyada şikayet olunan vekilleri şikayetin reddini istemiştir.

Birleşen 2012/211 E sayılı dosyada şikayetç... Kiralama. A.Ş. vekili, ...8. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1517 E sayılı dosyasında düzenlenen 03.04.2012 tarihli sıra cetvelinde, müvekkilinin haczinin ihtiyati haciz aşamasında olup kesinleşmediği gerekçesiyle müvekkiline pay ayrılmadığını, oysaki müvekkilinin 04.01.2007 tarihli ihtiyati haczinin, şikayet olunanın haczine iştirak etmesi ve satış bedelinin aralarında garameten paylaştırılması gerektiğini ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini istemiştir.

Birleşen 2012/211 E. sayılı dosyada şikayet olunan vekili, İİK'nın 264. maddesinde belirtilen sürede takip talebinde bulunulmadığından, şikayetçinin ihtiyati haczinin hükümsüz hale geldiğini, bu itibarla bedeli paylaşıma konu taşınırlar üzerinde kesin haczi bulunmayan şikayetçiye pay ayrılmamasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığını savunarak, şikayetin reddini istemiştir.

Birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçi .... vekili, ...8. İcra Müdürlüğü'nün 2007/1517 E. sayılı dosyasında düzenlenen 03.04.2012 tarihli sıra cetvelinde, icra dairelerince 100. maddeye yarar bilgilerin doğru bildirilmediğini, haciz tarihlerinin yanlış yazıldığını, ihtiyati hacizlerin, satış isteme sürelerinin geçip geçmediğinin ve rüçhanlı alacak olan avukatlık ücretlerinin nazara alınmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini istemiştir.

Birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayet olunan ... vekili, şikayetçinin şikayet dilekçesinde müvekkilinin sırasına yönelik bir itiraz dile getirmediğini, sırasına itiraz ettiği diğer alacaklıların dosyaya dahil edilmesi gerektiğini, takip borçlusunun İİK'nın 287. maddesi uyarınca 3 ay süre ile konkordato mehli aldığını ve bu kararın 25.01.2007 tarihinde ilan edildiğini, şikayetçinin haciz tarihinin 23.02.2007 tarihi olduğunu, bu itibarla konkordato mehli içinde kalan haczinin geçerli olmadığını, haczi geçerli olarak kabul edilse dahi, bedeli paylaşıma konu araçlar 25.05.2008 tarihinde satıldığından, satış tarihi itibariyle haczin düşmüş olduğunu, sıra cetvelinin usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, birleşen dosyada şikayetin reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, asıl dosyada şikayet olunan....'nin satış tarihi itibariyle bedeli paylaşıma konu taşınırlar üzerinde haczinin bulunmadığı, şikayet olunan...

Şti.'nin haczinin ise 13.05.2008 tarihli olduğu, ancak bu haczin de şikayetçi kurumun daha önce konulan 06.02.2008 tarihli haczine iştirak edemeyeceği, bu itibarla asıl dosyadaki şikayetin yerinde olduğu, birleşen 2012/211 E sayılı dosyada şikayetçi ....'nin bedeli paylaşıma konu taşınırlar üzerine ihtiyati haciz uygulattığı, ancak borçlu hakkında yasada öngörülen sürede takip ve dava açmadığı için anılan haczin kesin hacze dönüşmediği, bu nedenle şikayet hakkına sahip olmadığı, birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçi....'nin haciz tarihinin takip borçlusu hakkında verilen konkordato mehli içerisinde kaldığı,

ilk haciz sahibi alacaklının alacağı ilama dayalı işçi alacağı olduğundan konkordato mehlinden etkilenmediği, satış tarihi itibariyle geçerli bir haczi bulunmayan şikayetçinin bu nedenle garameye dahil edilemeyeceği gerekçesiyle, asıl dosyada şikayetin kabulü ile 03.04.2012 tarihli sıra cetvelinin iptaline, birleşen dosyalardaki şikayetlerin reddine karar verilmiştir.

Kararı, birleşen 2012/211 E. sayılı dosyada şikayetçi... vekili ile birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçi...vekili temyiz etmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, birleşen 2012/211 E. sayılı dosyada şikayetçi ...vekili ile birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçi... A.Ş. vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2-Şikayet sıra cetvelinde sıraya ilişkindir.

İİK'nın 142/1. maddesi hükmüne göre, "Cetvel suretinin tebliğinden yedi gün içinde her alacaklı takibin icra edildiği mahal mahkemesinde alakadarlar aleyhine dava etmek suretiyle cetvel münderecatına itiraz edebilir." Anılan hükümde yer alan "alakadarlar" ifadesi, kural olarak borçluyu değil, şikayet eden alacaklıdan sıra itibariyle önce olan ve pay ayrılan alacaklıları ifade eder.

Şikayet, kural olarak şikayet edene göre sıra cetvelinde öncelikli olan ya da aynı derecede hacze iştirak eden alacaklılara yöneltilmelidir. Birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçi .... vekilince, garameye katılan tüm alacaklılar ile ilgili itiraz sebepleri ileri sürülmesine rağmen husumet sadece ... yöneltilmiştir.

Oysaki, şikayet dilekçesi içeriğine göre, sıra cetvelinde kendisine pay ayrılan ve şikayet sonucundan etkilenecek olan diğer alacaklılar da yargılamaya dahil edilmeli ve onlar hakkında da hüküm kurulmalıdır. Şikayette hasım gösterilmemesi ya da eksik veya yanlış kişiye husumet tevcih edilmesi talebin reddini gerektirmez.

Bu durumda mahkemece, birleşen 2012/214 E. sayılı dosyada şikayetçiye, garameye dahil olan diğer alacaklılara husumet tevcihi yönünde HMK'nın 119/2. maddesi uyarınca kesin süre verilip bu alacaklıların da dosyaya dahil edilmesi, şikayet dilekçesi tebliğ edilerek, taraf teşkilinin sağlanması, varsa savunma ve delilleri değerlendirilerek uyuşmazlığın incelenmesi gerekirdi.

Yukarıda anılan İİK'nın 142. maddesi uyarınca, sıra cetveline karşı şikayette bulunma hakkı, takip alacaklılarına tanınmış ise de, her alacaklı bu hakkı haiz değildir. YHGK'nın 05.03.2008 tarih ve 19-161 E., 213 K. sayılı ilamında da açıklandığı üzere, sıra cetveline itiraz eden alacaklının icra takibinin ve buna bağlı olarak geçerli bir haciz işleminin bulunması gerekir.

Sıra cetveline yönelik itirazda bulunma yetkisi, bu itiraz üzerine düzenlenecek yeni sıra cetveline girme hakkı bulunan alacaklılara tanınmıştır. Bir diğer ifade ile bedeli paylaşıma konu mal üzerinde haczi ya da rehni bulunmayan alacaklının, sıra cetvelinin iptalini istemekte de hukuki yararı yoktur. Sıra cetveli bedeli paylaşıma konu mal üzerinde, satış tarihi itibariyle haczi bulunan alacaklılar dikkate alınarak düzenlenir.

Aksi halde satış bedelinden pay ayrılamayacağından, adı geçenlerin sıra cetvelinin iptalini istemekte hukuki yararı bulunmamaktadır. Hukuki yarar dava koşulu olup, sıra cetveline yönelik itirazda hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle, HMK'nın 114/1-h ve 115/2. maddeleri uyarınca, davanın usulden reddine karar verilmesi gerekir.

HMK'nın 115/1. maddesi "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar, dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler." hükmünü içermektedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 20.12.2013 tarih, 4-2247 Esas, 1667 Karar sayılı ilamında da açıklandığı üzere, taraf teşkili yapılmadan, tensip ile birlikte dava şartı noksanlığından, davanın usulden reddedilmesinde HMK'nın 30. maddesine göre de bir isabetsizlik bulunmadığı kabul edilmiştir.

Dairemizin 10.09.2015 tarih ve 2015/5065 E., 2015/6407 K. sayılı ilamında da, HMK'nın 30. ve 115/1. madde hükmü uyarınca, davanın her aşamasında, somut olayda henüz taraf teşkili yapılmadan da tensip aşamasında HMK'nın 114 ve 115/2. maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilebileceği belirtilmiştir.

Bu durumda, mahkemece, birleşen 2012/214 E sayılı dosyada, şikayet dilekçesi içeriğine göre garameye katılan diğer alacaklılara da husumet yöneltilmeden hüküm kurulması doğru olmamış ise de, bu dosyada....'nin 23.02.2007 tarihli haczinin konkordato mehli içerisinde konulması nedeniyle geçersiz olduğu, birleşen 212/211 E. sayılı dosyada şikayetçi ....'nin ise kesin haczinin .../...

bulunmadığı, bu nedenlerle her iki dosyadaki şikayetçilerin sıra cetveline yönelik itirazlarında hukuki yararlarının bulunmadığı gerekçesiyle, anılan dosyalardaki şikayetlerin HMK'nın 115/2. madde hükmü uyarınca usulden reddine karar verilmesi gerekirken, esastan reddine karar verilmesi doğru olmamış ise de, karar sonucu itibariyle doğru olduğundan HUMK'nın 438/son maddesi uyarınca gerekçesi değiştirilerek ve hüküm fıkrasında yapılan yanlnışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HUMK'nın 438/7. maddesi uyarınca aşağıda yazılı olduğu şekilde düzeltilerek onanması gerekmiştir.