Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2015/7991 K.2017/3079

Taraflar arasında görülen asıl teminat mektubunun hükümsüzlüğünün tespiti, birleşen itirazın iptali davası sonucunda verilen hükmün düzeltilerek onanmasına ilişkin Dairemizin 09.07.2015 gün ve 2014/5883 Esas, 2015/5374 Karar sayılı ilamının karar düzeltme yoluyla incelenmesi birleşen davalarda davacı vekili tarafından istenilmekle, dosya incelendi, gereği görüşüldü.

- KARAR -

Asıl davada davacı vekili, davalılardan .... 'nin müvekkili bankanın kredili müşterilerinden olduğunu...mukim.... Shore Bank Ltd.'den kullandıkları kredilerin teminatını teşkil etmek üzere herbir şirket için .... 2.000.000,00 TL değerinde bir yıl vadeli kesin teminat mektupları verilmesi talebinde bulunduklarını, her iki şirketin teminat mektubu taleplerinde, teminat mektubu muhatabı... ile kendi şirketleri arasında sermaye yapısı açısından bir yakınlık ve birliktelik olduğundan söz etmediklerini, her iki talebin banka tarafından uygun görülmesi üzerine.... ../.. S.2.

A.Ş. lehine teminat mektuplarının tanzim edilerek verildiğini, arkasından teminat mektuplarının tazmini talebinde bulunulduğunu, bunun üzerine durumun araştırıldığını ve davalıların ortak ve yetkilileri arasında organik bağ bulunduğunun tespit edildiğini, lehine teminat mektubu verilen her iki şirketin yönetim kurulu başkanı olan ... borca kefil olduğunu, ancak bu şahsın aynı zamanda.....Ş'nin büyük hissedarı ve yönetim kurulu başkanı olduğunu, davacı ile kredi ilişkisinde bulunan ve emirleri üzerine yurtdışına teminat mektubu verilen şirketlerin de

yönetim kurulu başkanı olan ..... yurtdışında sahibi olduğu bir banka aracılığıyla teminat mektubu verilmesini sağlayıp, sonra da teminat mektubu bedellerinin haksız olarak tazmin edilmesini istemek suretiyle bankayı zarara uğratmaya çalıştığını, yurtdışındaki Prudentıal ....in gerçek ve gizli sahibinin ........l olduğunu, lehine teminat verilen şirketlerin ortağının aynı zamanda .... Ltd.'nin de ana ortağı olduğunu, yurtdışındaki banka ve lehine teminat mektubu verilen şirketler arasında açıkça organik bağ bulunduğunu, teminat mektuplarının düzenlenmesi sırasında davacının hile ile aldatıldığını, bu nedenle garantinin geçerli olmadığını ileri sürerek, dava konusu iki adet teminat mektubunun hükümsüzlüğünün tespitini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı ....i. vekili, davanın reddini istemiştir.

Asıl davada davalılar ..... vekili, davanın reddini istemiştir.

Birleşen .....9.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2001/228 Esas sayılı davada davacı vekili, dava dışı.....Ş.'nin kullanmış olduğu gayrinakit krediye davalıla....e .....Demirel'in müteselsil kefil sıfatı ile imza attıklarını, 2.000.000,00 TL miktarlı teminat mektubu kullandırıldığını, teminat mektubu bedeli depo edilmediği gibi teminat mektubu komisyonlarına ilişkin 180.534,35 TL'nin de ödenmediğini, gönderilen 09.11.2000 tarihli ihtarnamenin de sonuç vermediğini, bu nedenle davalılar ve dava dışı.... ve ....hakkında bir adet teminat mektubu bedeli 2.000.000,00 TL alacağın faiz getirmeyen bir hesaba depo edilmesi, 180.534,35 TL alacağın tahsili istemiyle...

Müdürlüğü'nün 2000/23312 Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, davalıların haksız itirazları ile takibin durduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile %40 icra inkâr tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen .....9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2001/ 228 Esas sayılı davada davalılar vekili, davanın reddini istemiştir.

Birleşen .....6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/138 Esas sayılı davada davacı vekili, müvekkili tarafından asıl borçlu Karteks San.ve Tic. A.Ş.'ye genel kredi sözleşmesi gereğince ve diğer davalıların kefaletleri ile 2.000.000,00 TL bedelli teminat mektubu kredisi kullandırıldığını, davalıların edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle davalılar ve dava dış.... haklarında bir adet teminat mektubu bedeli 2.000.000,00 TL alacağın faiz getirmeyen bir hesaba depo edilmesi, 180.534,35 TL alacağın tahsili istemiyle .....7. İcra Müdürlüğü'nün 2000/23701 Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, davalıların haksız itirazları ile takibin durduğunu ileri sürerek, itirazın iptali ile % 40 icra inkâr tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen .....6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/138 Esas sayılı davada davalılar vekilleri, ayrı ayrı davanın reddini istemişlerdir.

Birleşen .....6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/49 Esas sayılı davada davacı vekili, .... yönetim ve denetimine el konularak 18.01.200l tarih ve 45 sayılı karar ile yeni yönetim ve denetim kurulu üyeleri atandığını, tutulması zorunlu defter ve kayıtlara ulaşılamadığını, bu hususta adresi bilinen eski yönetim kurulu üyelerine ihtarname

../..

S.3.

gönderilmesine rağmen hiçbir cevap alınamadığını, yeni denetim kurulu tarafından yapılan incelemeler sonucunda 14.03.2003 tarihli olağanüstü genel kurulunda alınan kararlar hükümsüz kılanarak şirketin eski yöneticileri hakkında sorumluluk davası açılmasına karar verildiğini, 1998 - 2001 tarihleri arasında görev yapmış olan davalı yönetim kurulu ve denetim kurulu üyelerinin şirketi dava dışı ..... emrine Bank Kapital tarafından verilen 2.000.000,00 TL değerindeki teminat mektubu devre komisyonları nedeniyle zarara uğrattıklarını ileri sürerek, fazlası saklı 5.000,00 TL'nin zararın meydana geldiği tarihten itibaren faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen .....6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/49 Esas sayılı davada davalılar vekilleri, ayrı ayrı davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; teminat mektuplarının garanti sözleşme niteliğinde olduğu ve kural olarak davacının teminat mektubu bedelini ödemekten kaçınamayacağı, ancak teminat mektubunu veren bankanın iradesini sakatlayan ve bu nedenle sözleşmenin geçersizliğini gerektiren bir durum varsa, bankanın sözleşmeyi geçersiz kabul ederek,

teminat mektubu bedelini ödemekten kaçınabileceğinin kabulü gerektiği, zira somut olayda davacı bankanın iradesinin sakatlandığının kabul edilmesi gerektiği, davacının, teminat mektubu muhatabı bankanın, teminat mektubu kredisini kullanmak isteyen şirketlerle organik bağ içerisinde olduğunu bilmesi durumunda baştan bu teminat mektuplarını vermeyeceğinin açık olduğu,

davacının teminat mektubu muhatabı davalı bankanın sermaye ortaklık ve yönetim yapısını baştan incelemesi gererektiğini kabul etmenin bankacılık uygulamasına uygun düşmeyeceği, somut olayda iradeyi sakatlayan nedenlerin mevcut olduğu gerekçesiyle iki adet teminat mektubunun hükümsüzlüğüne karar verilmiş, asıl davaya konu iki adet teminat mektubunun hükümsüzlüğüne karar verildiğinden bu davadan sonra açılan ve bu teminat mektupları bedellerinin deposu, teminat mektubu komisyonlarının tahsili, şirket yöneticilerinin sorumluluğu gibi hususlardan kaynaklanan birleşen davaların da reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek,

asıl davanın kabulü ile davalılar .....'nin talebi ile diğer davalı ... Ltd. Firmasına davacı tarafından verilmiş bulunan 27.05.l999 tarihli 2607 ve 2608 sayılı, herbiri eski para ile 2.000.000.000.000 TL değerindeki iki adet teminat mektubunun hükümsüz olduğunun tespitine, birleşen .....6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/138 Esas, birleşen .....6.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/49 Esas ve birleşen 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2001/228 Esas sayılı davaların reddine dair verilen kararın birleşen davalarda davacı vekilinin temyiz etmesi üzerine Dairemiz'in 2014/5883 E., 2015/5374 K. sayılı ilamı ile birleşen .....9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2001/228 Esas sayılı ve birleşen .....6.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2009/138 Esas sayılı davalarda maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği belirtilerek düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Bu kez, birleşen davalarda davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur. Yargıtay ilamında belirtilen gerektirici sebeplere göre, HUMK'nın 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme isteminin reddi gerekmiştir.