Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2016/2042 K.2017/313

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil ile elatmanın önlenmesi davalarının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı birleşen 2011/86 E. ve birleşen 2011/514 E. Sayılı davaların reddine, birleşen 2010/965 E. sayılı davanın kısmen kabulüne, diğer davaların kabulüne yönelik olarak verilen hükmün birleşen davada davalı ... vekilince duruşmalı, davalı ..., ... ve ... vekili, ... vekili, ... vekili, ... vekili, ...

Bakım ve Yardım Sandığı vekili, ..., ..., ... vekili, ..A.Ş. vekili, davalı ... vekili ile ..., ..., ... ve birleşen davalarda davacı kooperatif vekilince duruşmasız olarak temyiz etmeleri üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davalılardan ...vekili Av. ..., ..., ... ve ... vekili Av. I..., davalı ... vekili Av. ..., davalı .... A.Ş.

Vekili Av. ..., davalı ... vekili Av. ..., davalı ... ile birleşen davada davacı kooperatif vekili Av. ... ve davacı ... vekili Av. ... gelmiş, diğer taraflardan gelen olmadığından, onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl ve birleşen 2009/405 esas sayılı davada davacı vekili, davalı arsa sahipleri ile dava dışı yüklenici arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunduğunu, sözleşmenin müvekkilinin üyesi olduğu kooperatife temlik edildiğini, kooperatifin inşaatı tamamladığını, dava konusu bağımsız bölümün genel kurul kararı ile müvekkiline tahsis edildiğini, ancak arsa sahiplerince muvazaalı olarak davalı üçüncü kişiye tapuda devredildiğini ileri sürerek, ... blok ... numaralı dairenin tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini;

diğer birleşen davalarda, davacı kooperatif vekili, davalı arsa sahipleri ile diğer davalı yüklenici arasında imzalanan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin müvekkiline temlik edildiğini, arsa sahiplerinin temlikten bilgi ve haberleri olduğu halde, kooperatife isabet eden daireleri ilk yüklenici ile işbirliği içinde üçüncü kişilere devrettilerini ileri sürerek, yüklenici sıfat ve haklarının kooperatife ait olduğunun tespiti, muarazanın giderilmesi, müdahalenin meni ve dava konusu bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili kooperatif adına tescilini;

birleşen 2010/85 esas sayılı davada, karşı davacılar ..., ... ve ..., karşı davalı kooperatifin kendilerini zarara uğrattığını ileri sürerek, maddi ve manevi tazminatın tahsilini talep ve dava etmişlerdir.

Mahkemece, birleşen 2011/86, 2010/965, 2011/514 esas sayılı davaların reddine; arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin kooperatife temlik edildiği, inşaatın kooperatifçe yapıldığı, yapı kullanma izni alınmadığı ancak halen arsa sahipleri üzerinde teminat dairelerinin bulunduğu, kooperatife isabet eden dairelerin ilk yüklenici ve onun talimatıyla diğer davalılara satıldığı, bu satışların kooperatif açısından geçersiz olduğu, davalı üçüncü kişilerin iyiniyet iddiasında bulunamayacakları gerekçesiyle, asıl ve birleşen diğer davaların kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalılar ... vekili, ..., ..., ... vekili, ... vekili, ... vekili, ... vekili, ... Bakım ve Yardım Sandığı vekili, ..., ..., ... vekili, ...A.Ş. vekili, davalı ... vekili ile ..., ..., ... ve katılma yolu ile birleşen davalarda davacı Kooperatif vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Asıl ve birleşen davalar, davalı arsa sahipleri ile davalı yüklenici ... arasında yapılan 11.09.1995 ve 02.12.1996 tarihli düzenleme şeklindeki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri ve bu sözleşmelerin yüklenici tarafından yine düzenleme şeklindeki temliknamelerle, kooperatife temlik edilmesinden kaynaklanmaktadır.

Anılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin, bir kısım arsa sahiplerine vekaleten imzalandığı bu sebeple de, birleşen 2010/136, 2010/137, 2010/965, 2010/966, 2010/85, 2011/86, 2011/514, 2012/76, 2012/316 esas sayılı davalarda, sözleşmelerde vekilinin imzaladığı arsa sahiplerinin kendilerine değil, onların adına vekillerine karşı dava açıldığı anlaşılmaktadır. Oysa, bir davada, dava takip yetkisi kural olarak asıla aittir.

Onun adına vekiline dava açılması usul ve yasaya aykırıdır. Bu itibarla, mahkemece, anılan davalarda, haklarında vekillerine karşı dava açılan ve dava dilekçesi ve diğer belgelerin tebliğ edilmediği, böylece savunma hakları da kısıtlanan arsa sahipleri ..., ..., ...

Bakım ve Yardım Sandığı, ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'a karşı dava açılması için birleşen davalarda davacı kooperatife süre verilmesi ve açılan davanın eldeki dava ile birleştirilerek işin esasına girilmesi gerekirken, bu husus dikkate alınmadan hüküm kurulması hatalı olmuştur.

Öte yandan birleşen 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/137 esas sayılı davada, davalılardan ...'a dava dilekçesi tebliğ edilmeden ve savunması alınmadan karar verilmiştir. Bu husus adı geçen davalının, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6., 1982 Anayasası'nın 36. ve HUMK'nın 73. (HMK md. 27) maddelerine aykırı olarak, savunma hakkının kısıtlanmasına ve adil yargılanma hakkının ihlaline sebep olmuştur. Bu itibarla mahkemece, dava dilekçesi adı geçen davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilip, savunma ve delilleri üzerinde durulmalıdır.

Bununla birlikte, birleşen 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/85 esas sayılı davada, davalılardan ..., ... ve ..., karşı dava açtıkları halde bu davalar hakkında olumlu veya olumsuz bir hüküm kurulmaması ve yine birleşen davalarda davacı kooperatif vekili, tapu iptal ve tescil talebinin yanında yüklenici sıfat ve haklarının kooperatife ait olduğunun tespiti muarazanın giderilmesi ile müdahalenin meni istemlerinde bulunduğu halde bu talepler hakkında da bir karar verilmemesi, HMK'nın 297/2. maddesine aykırı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.

2-Bozma nedenine göre, temyiz eden tarafların diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.