Yargıtay 23. Hukuk Dairesi E.2016/4453 K.2017/2911

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davaların kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalılar ... Turizm Otelcilik A.Ş., ... ve ... vekilince duruşmalı, asıl davada müdahil davacılar vekili ve müdahil ...Yapı İnş. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti.

Belli günde bir kısım davalılar ... Turizm, Safiye Birsen ..., ... vekili avukat Dilşad Yılmaz ile asli müdahiller ... ve 53 arkadaşı vekili avukat ... gelmiş, diğer taraflardan gelen olmadığından onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arsa sahipleri ... Turizm Otelcilik A.Ş., ... ve ... arasında imzalanan 03.01.1995 tarihli devre mülk karşılığı satış vaadi ve inşaat sözleşmesinde, müvekkili yüklenicinin, arsa sahiplerine ait ...İlçesi, İslamhaneleri Köyü, Bağlı Mevkiinde kain 1011 ve 1012 no'lu parsellerde devre mülk inşa edeceğinin, karşılığında da bu parsellerin 1/2 hissesinin müvekkiline devredileceğinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin sözleşmeye konu işi kararlaştırılan sürede tamamlayıp teslim etmesine rağmen, davalıların kararlaştırılan tapu devirlerini yapmadıklarını ileri sürerek, 1011 ve 1012 no'lu parsellerin %50 hissesinin tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tescilini talep ve dava etmiştir.

Müdahil davacılar vekilleri, müvekkillerinin devre mülk hakkı satış sözleşmeleri ile devremülk aldıklarını, ödemeleri yerine getirmiş olmalarına rağmen, devremülklerden faydalanamadıklarını ileri sürerek, devremülk hakkının adlarına tespit ve tescilini, bunun mümkün olmaması halinde ödedikleri bedelin davalılardan tahsilini talep ve dava etmişlerdir.

Mahkemece, davacı ... İnş. Paz. Tic. A.Ş.’nin davasının kabulü ile 1011 ve 1012 no'lu parsellerin tapu kaydının 1/2’sinin iptali ile adı geçen davacı şirket adına tesciline, tapuda devremülkler tesis edilmediğinden, müdahillerin devremülklerin tesisinden sonra tescil ve tazminat davası açmakta muhtariyetlerine dair verilen karar, davalılar...Turizm Otelcilik A.Ş.,......, ... vekili, bir kısım müdahiller vekilleri ve davalı ... İnşaat Ltd. Şti. kayyımı tarafından temyiz edilmiştir.

15. Hukuk Dairesi’nin 04.11.2002 tarih ve 5357 E., 4929 K. sayılı ilamıyla, davalılar...Turizm Otelcilik A.Ş.,......, ... vekilinin temyiz isteminin reddine, müdahiller ve davalı ... İnşaat Ltd.

Şti.’nin diğer temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede; davacı tarafa idari işlemleri tamamlayarak, tesisin devre mülke çevrilmesi için yeterli mehil verilmesi, bu işlem verilen sürede yapılıp tesis, devremülke çevrildiğinde her bir müdahile isabet eden devremülkün, ödemelere itiraz varsa üzerinde durularak, sözleşmelerdeki kayıt ve koşullara göre adlarına ve müdahillere satılanlar dışında kalan bölümler varsa bunların da % 50 pay oranında devremülk olarak davacı yararına karar verilmesi, tanınan mehil içinde, tesis tapuda devremülke çevrilmediğinde, müdahillerin tescil istemlerinin tespit istemini de içerdiği gözönünde tutularak,

her bir müdahile isabet eden devremülkün varlığının tespiti ile bu bölümlerde her türlü tasarrufun önlenmesi bakımından siciline şerh verilmesi, kalan bölümleri için, davacının 1/2 tescil istemi kabul edilmek suretiyle uyuşmazlığın giderilmesi gerektiği belirtilerek bozulmuştur.

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacı tarafa verilen süreye rağmen, tesisin devremülke çevrilmediği, müdahillerin devremülk aldığının davalılarca da kabul edildiği, devremülk bedellerinin peşin olarak ödendiği,

bu itibarla, müdahillerin devremülk tespitine ilişkin istemlerinde haklı oldukları, davacı yükenici şirket ile davalı arsa sahipleri arasında imzalanan 03.01.1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin mahkeme kararı ile feshedildiği ve feshin kesinleştiği, bu nedenle davacı yüklenici şirketin artık tapu iptal ve tescil isteminde bulunamayacağı gerekçesiyle, müdahil davacıların devremülk tespitine ilişkin istemlerinin kabulü ile her bir devremülkün ayrı ayrı adlarına tespitine, davacı ...

İnş. Turz. Paz. A.Ş. tarafından açılan davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı ... İnş. Turz. Paz. A.Ş. vekili, davalılar ... Turizm Otelcilik A.Ş., ... ve ... vekili, bir kısım müdahil davacılar vekili ile ... Yapı İnş. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir.

Karar tarihinden sonra...Elekt. Telekom. Müh. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. vekili müdahillik isteminde bulunmuştur.

1-Müdahale talebi, ancak yargılama aşamasında yapılabilir (Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6. Baskı, Cilt 4, 2001, sh: 3508) . Hükmün bozulmasından sonra yapılacak yargılama sırasında müdahale mümkün ise de, 6100 sayılı HMK'nın 65. maddesinde müdahale isteminin hüküm tarihine kadar yapılabileceği, temyiz aşamasında müdahale talep edilemeyeceği gibi karara yönelik temyiz isteminde de bulunulamaz. Bu nedenle...Elekt. Telekom. Müh. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin müdahillik isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

2) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı... İnş. Paz. Tic. A.Ş. ve davalı yanında feri müdahil ... Yapı İnş. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm, davalılar...Turizm Otelcilik A.Ş.,...... ve ... vekili ile bir kısım müdahil davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerine görülmemiştir.

3) Davacı yüklenici ... İnş. Paz. Tic. A.Ş. ile davalı arsa sahipleri ...Turizm Otelcilik A.Ş.,...... ve ... arasında düzenlenen 03.01.1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin, ...2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09.03.2005 tarih 2003/659 E., 2005/118 K. sayılı ilamı ile geriye etkili olarak feshine karar verilmiş olup, bu karar 07.07.2005 tarihinde kesinleşmiştir. Bozmadan sonra ortaya çıkan bu yeni hukuki durum karşısında, davacı yüklenici şirketin tapu iptal ve tescil isteminin reddine karar verilmesi isabetli olmuştur.

Mahkemece, anılan sözleşmeye dayalı olarak inşa edilen devremülklerin, müdahil davacılar adına tespitine karar verilmiş ise de, az yukarıda açıklandığı üzere, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi feshedilmiş bulunduğundan, bu sözleşmeye dayalı olarak artık tapu iptal ve tescil isteminde bulunulamayacağı gibi, yargılama sırasında, sözleşmeye konu devremülklerin inşa edildiği 1011 no'lu parselin satış memurluğunca üçüncü bir kişiye satıldığı ve kat irtifakı tapularının iptal edildiği anlaşıldığından, tespit hükmü verilmesine de yasal olanak bulunmamaktadır.

Bu durumda, mahkemece, dosya arasında bulunan devremülk sözleşmelerinin tarafları, içerikleri, ödemelerin kime yapıldığı gibi hususlar incelenerek, davalı arsa sahiplerinin husumete ilişkin itirazları üzerinde de durularak, müdahil davacıların bedel ve tazminata ilişkin istemleri hakkında bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye ve yanılgılı gerekçeye dayalı olarak, yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

Öte yandan, dosyada müdahale talebi bulunan ..., ..., Ömer Yavuz, ... ve Rasim Kurt mirasçılarının, talepleri hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemesi doğru olmamıştır.

Müdahale talebinde bulunan ... Payı İnş. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin müdahale dilekçesinin içeriği incelendiğinde ve ayrıca müdahale harcı yatırmadığı gözetildiğinde, ayrı bir hak talebinde bulunmadığı, davada, davalı arsa sahipleri yanında feri müdahil olarak yer aldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece, bu nedenle adı geçen şirketin talebi hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi doğru olmuş ise de, karar başlığında, "feri müdahil" yerine "davalı" olarak gösterilmesi, HMK'nın 304. maddesi uyarınca tarafların başvurusu üzerine ya da re'sen düzeltilmesi mümkün maddi hata olarak kabul edilmiştir.