Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2009/21678 K.2010/1014

Dava dilekçesinde 1.8.2002 gününden başlayarak aylık (8/16 hisse için) 20.000 ABD Doları olarak tesbiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile aylık kira parasının 8/16 payı için 26.229,76-TL.olarak tespiti cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü. Davada, 1.8.2007 tarihinde başlayan döneme ilişkin kira parasının (hisse için) tespiti istenilmiş; mahkemece hak ve nesafet uygulamasına göre aylık 26.229,76-TL.kira parasına hükmedilmiştir. Ancak, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, tesbite dayanak olarak emsal kira sözleşmeleri değerlendirilmediği bu yönde re’sen emsal araştırması yapılmadığı, yalnızca endeks uygulamasına göre belirlenen kira parasının emsal ve rayiç ile hak ve nesafete uygun olduğunun belirtildiği, mahkemece de bu bedele hükmedildiği anlaşılmaktadır.

18.11.1964 gün ve 2/4 ... Y.İ.B.K. ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre “hak ve nesafet” ilkesi uyarınca hakim bu sınırlamayı yaparken, öncelikle tarafların tüm delilleri varsa emsal kira sözleşmeleri aslı veya onaylı örnekleri dosyaya alınmalı, bilirkişi marifetiyle kiralanan taşınmaz ve taraf emsalleri tek tek görülüp incelenmeli, böylece elde edilen veriler somutlaştırılarak,

dava konusu yer ile ayrı ayrı (konumu, çevresi, niteliği, kullanım şekli, kira başlangıç tarihi, kira süreleri vb.) kira parasına etki eden tüm nitelikleri karşılaştırılmalı, emsal kira bedellerinin niçin uygun emsal olup olmadığı somut gerekçelerle açıklanmalı, dava konusu taşınmazın yeniden kiraya verilmesi halinde getirebileceği kira parası belirlenmeli, hakimce bu kira parası dikkate alınmak suretiyle hak ve nesafete; özellikle tarafların kira sözleşmesinden bekledikleri amaçlarına uygun makul bir kira parasına hükmedilmelidir.