Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2010/5854 K.2010/10024

Dava dilekçesinde kira parasının dava tarihinden başlayarak aylık 1.000 TL olarak tesbiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile kira parasının 500 TL olarak tespiti cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacılar vekili dilekçesinde; kira parasının dava tarihinden itibaren aylık 1.000 TL olarak tesbitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava dilekçesinde kiranın başlangıç tarihinin belirtilmediğini, süresinde artış iradesini bildiren ihtarın da gönderilmediğini, bu nedenle davacı tarafın belirlenecek olan kira parasının dava tarihinden itibaren geçerli olmasını talep etmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, hak ve nesafete göre aylık kira parasının dava tarihinden itibaren 500 TL olarak tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

21.11.1966 gün ve 19/10 ... Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararına göre kira tesbiti davası her zaman açılabilir.

Kira parasının artırılması ile ilgili ihtarın veya aynı amaç için açılan dava dilekçesinin tebliğ tarihi, tesbit edilecek yeni kira parasının geçerli olacağı tarihin saptanmasında etken olur.

Kira parasının tesbiti ile geçerlilik tarihinin saptanması birbirinden ayrı isteklerdir. Anılan içtihadı birleştirme kararının sonuç kısmının 5. bendine göre hâkim istekle bağlı kalmayarak orada belirlenen koşullar içerisinde geçerlilik tarihini saptayacaktır.

Taraflar arasındaki kira sözleşmesi sözlü olarak düzenlenmiş olup, süresinde gönderilmiş ihtarnamede de bulunmadığına göre dava tarihinde başlayan dönem için kira parasının tesbitine karar verilemez.

Şu halde mahkemece, kira sözleşmesinin başlangıç tarihinin tesbit edilmesi gerekir. Davacı tarafın ispat edememesi durumunda davalı tarafından açıklanan tarih başlangıç kabul edilmeli ve bir sonraki dönem için kira parasının tesbitini isteyip istemediği davacı taraftan sorularak istemesi halinde bu dönemin kira parasının tesbitine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Kabule göre de, 18.11.1964 gün ve 2/4 ... Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararına göre yeni dönem kira parasının hak ve nesafet kurallarına göre tespiti halinde; öncelikle dava konusu yerin yeniden kiralanması halinde (boş olarak) getirebileceği kira parası bilirkişi tarafından usulünce belirlenmeli ve hâkimce bu kira parası dikkate alınmak suretiyle (kiracının eski kiracılığı da gözetilerek) hak ve nesafet kurallarına uygun bir kira parası takdir edilmelidir.

Hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda; kiralanan yerin bir aylık kira bedelinin, kiracının eski kiracı olması da gözönünde bulundurularak 500 TL olması gerektiği bildirilmiştir. Rapor, bu haliyle eksik olup hüküm kurmaya yeterli değildir.