Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2012/597 K.2012/4865

Dava dilekçesinde 4.000 TL manevi tazminatın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 2.000 TL'nın tahsili cihetine gidilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının belediye başkan vekili olarak çalıştığı dönemde, davalı gazeteci (muhabir) tarafından “Uyanık Vekil” başlıklı haber yazılması nedeniyle basın yoluyla hakaret suçundan Asliye Ceza Mahkemesinde yargılandığını, davacının bu olay nedeni ile kişilik haklarının zarar gördüğünü belirterek 4.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiştir.Davalı cevabında, Asliye Ceza Mahkemesinin mahkumiyet kararının yanlış olduğunu beyan etmiştir.Mahkemece,

davanın kısmen kabulü ile 2.000 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiş, hükmü davalı temyiz etmiştir.Davalının muhabir gazeteci olarak yazdığı ... – ... Gazetesinin 08.01.2001 tarihli sayısında “Uyanık Vekil” başlığı altında, ...

Belediye Başkanı ...'nın 2 günlüğüne ...'ya gittiğini, yerine Belediye Meclis Üyesi ...'i (davacıyı) başkan vekili olarak bıraktığını, bunu fırsat bilen davacının evine yol yapmak için belediyenin imkanlarını seferber ettiğini haber olarak yazdığı anlaşılmaktadır.Basın özgürlüğü, Anayasa’nın 28. maddesinde ve 5187 sayılı Basın Yasası’nın 1. ve 3. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu düzenlemelerde basının özgürce yayın yapmasının güvence altına alındığı görülmektedir.

Basına sağlanan güvencenin nedeni; toplumun sağlıklı, mutlu ve güven içinde yaşayabilmesi içindir. Bunun için de kişinin, dünyada ve özellikle içinde yaşadığı toplumda meydana gelen ve toplumu ilgilendiren konularda bilgi sahibi olması gerekmektedir. Basın, olayları izleme, araştırma, değerlendirme, yayma ve böylece kişileri bilgilendirme, öğretme, aydınlatma, yönlendirme yetki ve sorumluluğuna sahiptir.

Bu nedenle basının yayın yaparken, yaptığı yayından dolayı hukuka aykırılık teşkil edecek olan eylemi, genel olaylardaki hukuka aykırı olan eylemden farklılıklar taşır. Yapılan yayının hukuka aykırılık veya uygunluğu bu farklılıklar gözetilerek belirlenmelidir. Bu nedenle basının ayrı bir konumu bulunmaktadır. Basının bu ayrıcalık taşıyan konumu ve özgürlüğü, tüm özgürlüklerde olduğu gibi sınırsız değildir.

Bundan dolayıdır ki, basının özgürlüğü ile kişilerin, kişilik değerlerinin karşı karşıya geldiği durumlarda somut olaydaki olgular itibariyle koruma altına alınmış bulunan bu iki değerden birinin diğerine üstün tutulması gerekecektir.

Bunun için temel ölçüt, kamu yararıdır. Yayın, salt toplumun yararı gözetilerek yapılmış olmalıdır. Toplumun çıkarı dışında hiçbir kişisel çıkar, gerçeklerin yanlış olarak sunulmasına neden olmamalıdır. Haber olduğu biçimi ile verilmeli ve kişisel katkı yer almamalıdır.

Gerek yazılı ve gerekse görsel basının bu işlevini yerine getirirken, özellikle yayının gerçek olmasını, yayında kamu yararı bulunmasını, toplumsal ilginin varlığını, konunun güncelliğini gözetmeli ve haber verilirken özle biçim arasındaki denge dek korunmalıdır. Bu ilke ve kurallar gözetilmeden yapılan yayın hukuka aykırılığı oluşturur ve böylece kişilik hakları saldırıya uğramış olur.

Anılan ilke ve kurallara uyulması durumunda ise, yayının Anayasa, Basın Yasası ve basının genel işlevi karşısında hukuka uygun olduğu, kişilik değerlerine saldırı teşkil etmediği kabul edilmelidir.

Yine basın, objektif sınırlar içinde kalmak suretiyle yayın yapmalıdır. Olay veya konu ile ilgili olan, görünen bilinen herşeyi araştırmalı, incelemeli ve olayları olduğu biçimi ile yayınlamalıdır. Bu işlevi ile gerek yazılı ve gerekse görsel basın, somut gerçeği değil, o anda belirlenen var olan ve orta düzeydeki kişilerce de yayının yapıldığı biçimi ile kabul edilen olguları yayınlamalıdır.

O anda ve görünürde var olup da sonradan, gerçek olmadığı anlaşılan olayların ve olguların yayınından basın sorumlu tutulmamalıdır.

Dava konusu olayda, davalı gazetecinin yazdığı haberin basının tenkit etme, eleştirme sınırları içinde kaldığı, ayrıca Asliye Ceza Mahkemesince verilen adli para cezasının 4.Ceza Dairesinin 16.10.2009 tarih, 2009/22545 E. - 2009/16431 K. sayılı ilamı ile zamanaşımı nedeniyle kamu davasının düşürülmesine karar verildiği sabittir.Bu durumda, mahkemece;