Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/13733 K.2013/16749

Taraflar arasında görülen tüketici hakları hakem heyeti kararına itiraz davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dilekçesi ile; ..... Başkanlığının 09.04.2012 tarih ve 2012/5 karar no.lu "Hukuka aykırı olarak ...'ye ait alınan elektrik faturalarından her birinde farklılık gösteren kayıp/kaçak bedeli olarak 17,45 TL, dağıtım bedeli 22,10TL, perakende satış hizmet bedeli 2,34 TL, sayaç okuma 2,42 TL, ile sistem kullanım bedeli 4,81TL olmak üzere toplam 42,12 TL'nin (KDV hariç) yasal faizi ile birlikte 15 gün içinde tüketiciye ödenmesine, tüketicinin elektrik enerjisini kullandığı süre içerisinde yukarıda sayılan bedellerin tüketiciye yansıtılmamasına'' dair kararının yasaya aykırı olduğunu belirterek, iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; Kurul Kararlarının iptali için açılacak davaların....görülebileceği kanaatine varılarak, ..... 09/04/2012 tarih ve 2012/5 sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Mahkemece kararın kesin olarak verildiği gerekçesiyle temyiz talebinin reddine hükmolunmuş, temyiz talebinin reddine dair ek kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Davacı; elektrik faturasına yansıtılan kayıp-kaçak bedeline ilişkin tüketici hakem heyeti tarafından verilen kararın ortadan kaldırılması istemiyle eldeki davayı açmıştır. Öncelikle kararın kesin olup olmadığı hususunun belirlenmesi gerekir.

Tüketici Hakem Heyeti Kararında "...toplam 42,12 TL'nin (KDV hariç) yasal faizi ile birlikte 15 gün içinde tüketiciye ödenmesine, tüketicinin elektrik enerjisini kullandığı süre içerisinde yukarıda sayılan bedellerin tüketiciye yansıtılmamasına" şeklinde karar verildiği ve bu kararda ileriye yönelik belirli bir miktar belirtilmediği görülmektedir. Mahkemece, bu kararın ortadan kaldırılmasına ilişkin istemin reddine dair verilen kararın kesin olduğundan söz etmek mümkün değildir. Kesin olmayan bir karara ilişkin olarak mahkemece kararın kesin olduğunun yazılması ve bu kararın temyizine ilişkin dilekçenin, kararın kesin olduğundan bahisle reddedilmesi yok hükmünde olup, hukuki sonuç doğurmaz.

....

Bu itibarla; bu kararın miktar yönünden temyizi kabil olmadığından temyiz talebinin reddine dair mahkemece verilen ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla; ....Mahkemesinin (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) 22.02.2013 Tarih, ....sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin ek kararının kaldırılarak, işin esasının incelenmesine geçildi.

4077 sayılı...Kanunun 22.maddesi gereğince il ve ilçe merkezlerinde bu kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla....kurulmuştur. Değeri beşyüzmilyon liranın altında bulunan uyuşmazlıklarda..... başvuru zorunludur. Bu kararlar İcra İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir. Taraflar bu kararlara karşı 15 gün içinde ..... itiraz edebilirler. ....kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir. Değeri beşyüzmilyon lira ve üstündeki uyuşmazlıklarda tüketici sorunları hakem heyetlerinin verecekleri kararlar tüketici mahkemelerinde delil olarak ileri sürülebilir. Yasadaki bu parasal sınır 01.01.2012'den itibaren 1.161,67 TL'ye çıkarılmıştır.

Somut olayda uyuşmazlığı oluşturan kayıp/kaçak bedeli , dağıtım bedeli, perakende satış hizmet bedeli, sayaç okuma bedeli, ile sistem kullanım bedeli ve daha önce alınan bu bedellerin değeri belirli değildir, tüketici sorunları hakem heyetinin verdiği karar ancak tüketici mahkemesinde açılmış davada delil olarak ileri sürülebilir. Bu kararın iptali içinde tüketici mahkemesine dava açılamaz.

Ancak, HUMK'nun 76.maddesi gereği olayları açıklamak taraflara hukuki nitelemeyi yapmak hakime ait bir görevdir. Davacı her ne kadar açtığı davada tüketici sorunları hakem heyeti kararının iptalini istemişse de dava dilekçesi bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının taraflar arasında abonelik sözleşmesi nedeni ile davalının kayıp-kaçak kullanımı, ....okuma bedelini ve daha önce alınan bu bedelleri ödeme yükümlülüğü altında olup olmadığı konusunda çıkan muarazanın men'ini diğer bir deyişle çekişmenin giderilmesini istediği anlaşılmaktadır.

6100 sayılı Yasanın 25, 31, 119.maddeleri gereğince mahkeme açılan bu davayı aydınlatmalı, tüketici sorunları hakem heyeti kararını delil olarak kabul etmeli, davacı tarafa dava değerini açıklattıktan sonra açılan bu davayı alacak davası (eda davası) olarak görmelidir.

Nitekim HGK 2004/13-417 E.- 2004/442 K.sayılı kararında da muarazanın men'i (çekişmenin giderilmesi) davalarının usul hukuku anlamında tespit değil, eda davası niteliğinde olduğunun, bu tür davalarda hem bir muarazanın varlığının tespitinin ve hem de onun men'inin talep edildiğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece anılan ilkeler ışığında esasa girilip doğacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekir iken yazılı şekilde karar verilmesi yöntem ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.