Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/19680 K.2014/3740

Taraflar arasında görülen gemi sicil kaydının iptali ile adi ortaklık davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davacı vekili tarafından istenilmekle; taraflara yapılan tebligat üzerine duruşma için tayin olunan günde temyiz eden taraflardan davalılar K.. T... Vekili Av. İ... A.. ile davacı vekili Av. A. Ö. geldi. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli gün ve saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davada, davalılar ile birlikte 1999 yılında ticari tekne işletmek üzere adi ortaklık kurulduğu, yurtdışında olması nedeniyle teknenin davalı ...Turizm İnş.Em.San.Tic.Ltd. Şti adına tescil olunduğu ileri sürülerek 1/3'er hisseli olarak adi ortaklık adına tescili ile geçmiş beş yıl için 100 000,00 TL kâr payı alacağının tahsili istenilmiştir.

Davalı ... Turizm İnş.Em.San.Tic.Ltd.Şti; 01.03.2003 tarihli sözleşmenin borç alımı karşılığı düzenlendiği ve borç ödendikten sonra sözleşmenin hükümsüz kaldığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi savunulmuştur.

Mahkemece, kâr payı talebinin adi ortaklığın fesih ve tasfiyesini de kapsaması nedeniyle bu konuda henüz açılmış bir dava bulunmadığı gibi işbu dava içerisinde talepte de bulunulmadığından, hukuki yarar bulunmaması nedeniyle HMK 114/1-h ve 115/2 maddeleri gereğince bu talebin usulden reddine; tescil talebinin ise kabulü ile Bodrum Limanı 1943 sicil nosunda kayıtlı bulunan 18.30 m boyundaki “Okaliptus” adlı ticari yatın davalı .. Turizm İnş. Emlak. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına olan kaydının iptali ile A.. Y.., M.. B.. ve .. Turizm İnş.Emlakçılık San. Tic. Ltd. Şti. adlarına (1/3’er hisseli olarak) tesciline karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davalı şirketin tüm davacının sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Dava, hukuki niteliği itibariyle, davalı şirket adına olan yatın sicil kaydının iptaline ve adi ortaklar adına 1/3'er hisseli olarak tesciline ve 5 yıllık kazanç payının davalı şirketten alınmasına karar verilmesi istemlerinden oluşmaktadır.

818 sayılı Borçlar Kanununda "Adi şirket" ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununda "Adi ortaklık sözleşmesi" başlıkları altında yapılan tanımlarda adi ortaklık, "iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir" şeklinde tanımlanmıştır. Yine eski BK'nun 521. maddesinde ve yeni TBK'nun 621.maddesinde "her ortak, para, alacak veya bir mal ya da emek olarak, ortaklığa bir katılım payı koymakla yükümlüdür" denilerek adi ortaklıkta her ortağın katılım payı yükümlülüğü bulunduğu belirtilmektedir.

Somut olaya gelince; taraflar arasında 01.03.2003 tarihli sözleşme ile ticari yat alımı ve işletilmesinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Davacı bu sözleşmeden sonra yurddışında yaşadığını ve ortaklık gelirinden pay almadığını belirtmektedir. Kâr payının tahsiline ilişkin davanın adi ortaklığın fesih ve tasfiyesini gerektirmeden talep ve dava olunabileceği açıktır. Taraflar arasında yapılan adi ortaklık sözleşmesine göre, yatın 1/3 hissesinin davacıya ait olduğu belirlenmiştir. Nitekim, mahkemece de bu hüküm esas alınarak tescile karar verildiği anlaşılmaktadır.

O halde mahkemece ödenmeyen kâr payının da tespiti ile tahsiline ilişkin hüküm kurularak davanın sonuçlandırılması gerekirken itibar edilmeyen gerekçeler ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.