Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/5461 K.2013/6980

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı kooperatif adına Erkilet Belediyesi tarafından 4 adet arsa tahsis edildiğini, müvekkilinin tahsis edilen tüm parsellere ilişkin bedelleri belediyeye ödediğini ancak taşınmazlardan birine ilişkin tahsis kararının iptal edildiğini, iptal işlemine karşı Kayseri 1. İdare Mahkemesi'nde açtıkları davanın reddedilip, Danıştay denetiminden geçerek 21.06.2009 tarihinde kesinleştiğini,... Belediyesinin,....

Belediyesi ile birleştirilmesi üzerine Kocasinan Belediyesine müracaat ederek tahsisi iptal edilen parsele ilişkin yatırılan 23.447,70 TL' nin faiziyle birlikte iadesine karar verilmesini istediklerini ancak taleplerinin karşılanmadığını ileri sürerek. 23.447,70 TL'nin ödeme tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalı belediyeden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu işlemin idari işlem kapsamında olduğunu, 775 sayılı yasa kapsamında arsa tahsislerin iptali sonucu istenen alacağa ilişkin taleplerin tam yargı davası niteliğinde olması nedeniyle davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca talebin zamanaşımına uğradığını belirterek; davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; davalı belediyenin idari işlemi sonucunda davacının zarar gördüğü, istemin tam yargı davası niteliğinde olduğu, 2576 sayılı yasanın 6. maddesi gereğince davacı tarafın istemine ilişkin davaların idari yargının görevine girdiği gerekçesi ile 2576 Sayılı Yasanın 6. maddesi gereğince yargı yeri yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; davalı Belediye Başkanlığı'nın 775 sayılı yasa kapsamında davacı tarafa tahsis ettiği parsele ilişkin tahsis kararını iptal etmesi sonucu ödenen arsa bedelinin davalı Belediyeden tahsili istemine ilişkindir.

2577 Sayılı İdare Yargılama Usulü Kanunu’nun “İdari Dava Türleri ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı” başlıklı 2. maddesinde idari dava türleri sayılmıştır. Bu hükme göre, idari davalar; idari işlemler hakkında açılan iptal davaları, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları ve kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılan her türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalardan ibarettir.

Bir davanın tam yargı davası olarak nitelendirilebilmesi için, ortada öncelikle bir idari işlem veya eylemin bulunması ayrıca, bu işlem veya eylem sebebiyle kişisel bir hakkın ihlal edilmiş olması gerekir.

Somut olayda; dava konusu uyuşmazlık davalı Belediyenin özel hukuk alanında yaptığı bir hukuki işlemden doğmuştur. İdarenin özel hukuk işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda adli yargı görevlidir.

Davacı kooperatif ile davalı Belediye arasındaki uyuşmazlık; sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince ödenenin iadesi istemine ilişkin olduğundan, taraflar arasında idari yargı denetimine tabi idari bir işlemin bulunmadığı açıktır.

Hal böyle olunca mahkemece, talebin 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 77. maddesinde ifadesini bulan sebepsiz zenginleşmenin iadesi niteliğinde olduğu gözönüne alınıp, işin esasına girilerek, hasıl olacak sonuca göre bir hüküm kurulması gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı görülmüş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.