Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2013/9856 K.2013/12617

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıların 1/3'er paylı maliki bulundukları .... 166 ada, 2 parsel sayılı taşınmazın satışı konusunda tarafların anlaştıklarını, davacının her bir paydaşa 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL ödediklerini, davalıların kısa bir süre önce bu taşınmazı 3. bir kişiye sattıklarını, davalılara ödenen paranın iadesi istenmiş ise de "verilen paranın kapora olduğu, bu nedenle iade edilemeyeceğinin" bildirildiğini belirterek davalılara ödenen 30.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava edilmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde, davacının geri isteme hakkının bedellerin verildiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağını, talep hakkının zamanaşımına uğradığını, davacıların, davalılara verdikleri bedellerin arsanın satışı için yapılan anlaşma gereği verildiğine, bu bedellerin ödenmesi, iadesi için hangi koşulların gerektiğine dair bir sözleşme sunulmadığını, sunulan belgelerde arsa sahibine 10.000 TL verildiği makbuzları haricinde başka bir belge olmadığını, TBK 102.madde gereğince makbuzda bir açıklık bulunmadığı takdirde ödemenin borç için yapılmış sayılacağını, davalılar .... mirasçıları yönünden davanın husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile 30.000,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müteselsilen davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Müteselsil sorumluluk; zincirleme sorumluluk, müteselsil borçluluk, zincirleme borçluluk şeklinde de ifade edilmektedir. Özel hukukta müteselsil sorumluluk "teselsül karinesine" dayanmaktadır. Teselsül karinesi anlam olarak, birden çok borçlunun herbirinin alacaklıya karşı ya da borçlunun birden çok alacaklının herbirine karşı borcun tamamından sorumlu olması demektir. Müteselsil sorumluluk genel olarak 6098 sayılı TBK 162.maddesinde (818 sayılı BK 141.madde) düzenlenmiştir.

Bu maddeye göre müteselsil sorumluluk "Birden çok borçludan herbiri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, müteselsil borçluluk doğar." durumudur. Aynı maddenin 2.fıkrası "Böyle bir bildirim yoksa, müteselsil borçluluk ancak kanunda öngörülen hallerde doğar" hükmünü ihtiva etmektedir.

Müteselsil borçluluk, bir irade açıklaması veya kanun hükmü dolayısıyla bölünebilir bir edimin birden fazla borçlularından her birinin edimin tamamını ifa etmekle yükümlü olduğu; alacaklının ise tamamını ancak bir defa elde etmek üzere edimi borçlulardan birisinin ifası veya ifa yerini tutan fiili ile diğerlerini bu oranda alacaklıya karşı borçtan kurtaracakları bir birlikte borçluluk halidir.

Somut olayda, davacı taraf, davalıların 1/3'er paylı malik bulundukları taşınmazı tapu dışı satın aldığını ve davalılara payları karşılığında 10.000'er TL verdiğini belirtmiştir. Tapu kaydı incelendiğinde davalıların dava konusu taşınmazda 1/3 hisse ile paydaş oldukları görülmektedir. Tapuda davalıların paylarının belli olması, davacının payları için davalılara ayrı ayrı 10.000'er TL verdiği anlaşılması karşısında davalıların, davacının davalılara verdiği toplam 30.000 TL için müteselsilen sorumlu tutulmaları doğru görülmemiştir.