Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/5716 K.2014/7147

Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı spor kulübünün IM13542769-8 nolu abonelikten su kullanımı mevcut olduğunu, davacı idarenin 3305 sayılı yasayla değişik 2560 sayılı yasa ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gereken her türlü tesisi kurmak ve kurulu olanları devralıp işletilmek üzere kurulduğunu, kuruluş yasasının 13/a bendinde su satışı ve kullanılmış suların uzaklaştırılmasına karşılık abonelerden alınacak ücretlerin idarenin gelirleri arasında sayıldığını,

yine kuruluş yasasının 23.maddesi hükmüne göre su satışı ve kullanılmış suların uzaklaştırılması ile çevreye kirletmeyecek önlemlerin alınması ve aldırılması ile ilgili tarifelerin hangi kriterlere göre yapılacağını ve tespit edilen bedellerin hangi usul ve esaslara göre tahsil edileceğini belirlemek üzere tarifeler yönetmeliğinin hazırlandığını, alınan yönetmelik hükümlerine göre, davacının fiili kullanıcı olduğunu, zira sunulan kira sözleşmesi ve tutanakların bunu doğruladığını, bu çerçevede davacı idare elemanlarının mahallinde yaptığı incelemede, davalının kaçak su kullanıldığını tespit ettiklerini,

tarife hükümlerine göre usulsüz su kullanımının tutanak altına alınarak ilgiliye gönderildiğini, ancak ilgilinin buna karşı gereğini yerine getirmediğini, bu nedenle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak şartıyla, asıl alacak 52.372,37 TL, gecikme cezası 64.324,51 TL, 220,00 TL tahakkuksuz, 9,44 TL açma kapama, 1.577,19 TL ÇTV, 1.936,27 TL ÇTV cezası olmak üzere toplam 120.439,78 TL alacağın, asıl alacağa dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderinin tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; aleyhlerine açılan davayı kabul etmediklerini, sorumluluğun kendilerine ait olmadığını, kesilen kaçak su cezasını kabul etmediklerini, ayrıca para cezasına ilave edilen çevre temizlik vergisi ve cezasını, açma kapama bedeli gibi miktarları da kabul etmediklerini, bu nedenle aleyhlerine açılan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahalli Mahkemece açılan davanın.

İSKİ tarifeler yönetmeliğince, davalının kullandığı su bedelinden kaynaklı alacak davası olduğunu, tarifeler yönetmeliği, abone föyü, kaçak su tutanağı ve kira sözleşmesinin dosya arasına konularak, uzman bilirkişi marifetiyle bilirkişi incelemesi yapıldığını, bilirkişinin 11/02/2013 tarihli raporuna göre talebin yerinde olduğunu, davacının sunduğu deliller, deliller üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi, tutulan tutanak, sunulan kira sözleşmesi ve tüm dosya kapsamına göre; davalının kiracı olarak bulunduğu yerde kullanılan suyun bedelinin ödemesi gerektiğini, açılan davanın kabulü ile.

52.372,37 TL asıl alacak, 64.324,51 TL gecikme cezası, 220,00 TL tahakkuksuz, 9,44 TL açma-kapama, 1.577,19 TL ÇTV, 1.936,27 TL ÇTV cezası olmak üzere toplam 120.439,78 TL alacağın asıl alacağa dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalının kira sözleşmesi gereğince kullandığı Yahya Baş Stadyumunda, davacı İSKİ'nin bilgisi olmadan ve İSKİ ile abonelik sözleşmesi yapmadan davacıya ait Güngören- Bakırköy su hattına yapılan ilave bağlantı ile kullanılan kaçak su bedelinden kaynaklanmaktadır.

HMK'nın 266. ve devamı maddeleri uyarınca hâkim; çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hâkim, kendisinin sahip olmadığı özel ve teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişiye başvurur. Bu nedenle, bilirkişinin kendisinden sorulan husus hakkında, özel ve teknik bir bilgiye sahip olması, başka bir deyişle o konuda uzmanlaşmış olması gerekir.

HMK.nun 281.maddesinde, tarafların, bilirkişi raporunda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilecekleri; mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden ek rapor alabileceği; ayrıca gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabileceği açıklanmıştır.

İSKİ Tarifeler Yönetmeliğinin Tanımlar ve Kısaltmalar başlıklı 3.maddesinin (ıı) bendinde Kaçak Su Kullanımı “abone olmaksızın; idarenin suyunu, idareye ait su taşıyan boru hatlarından, şube yolundan, bina içerisindeki ana kolon borusundan ve yer altı suyu kaynaklarından herhangi bir teknik düzenekle su alma işi” olarak tanımlanmıştır.

Aynı yönetmeliğin 43.maddesinde “gecikme cezası uygulanması”, 45.maddesinde “kaçak su kullanımı ve re'sen abonelik”, 46.maddesinde “kaçak su kullanma süresinin tespiti”, 47.maddesinde “kaçak su kullanım bedeli hesaplanması”, yöntemleri belirlenmiştir.

Hükme esas alınan 11/02/2003 tarihli bilirkişi raporunda eylem “kaçak su kullanımı” olarak kabul edildiği hâlde 64.324,51 TL gecikme cezası tahakkuk ettirilmiştir. Oysaki Hukuk Genel Kurulunun ve Dairemizin istikrar kazanmış uygulamasına göre kaçak elektrik, su, ve doğalgaz kullanımlarında 6183 sayılı Kanunun 51. maddesinde belirtilen (oranda) gecikme cezası uygulanmaz, ancak (şartları varsa kaçak kulanım yapan kişinin durumuna göre) avans faizi veya yasal faiz uygulanır. (Hukuk Genel Kurulunun 10/10/2012 tarih 2012/7-502 Esas, 2012/707 Karar sayılı ilamında da aynı ilkeler benimsenmiştir) Ayrıca İSKİ tarifeler yönetmeliğinin 43.maddesinde de gecikme zammının hangi hâlde uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ne kadar süre için kaçak hesabı yapıldığı açıklanmamıştır. İSKİ tarifeler yönetmeliğinin 46.maddesinde “kaçak su kullanma süresinin tespiti” 47.maddesinde ise “kaçak su kullanım bedeli hesaplanması” yöntemleri hüküm altına alınmıştır.

Hâl böyle olunca, mahkemece yukarıda açıklanan maddî ve hukukî olgular gözetilerek, mahkemece öncelikle dosyanın önceki bilirkişi dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kuruluna verilmesi, arz edilen yönetmelik hükümleri ve ilkelerde nazara alınarak, somut verilere dayalı, gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınmalı, daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek, hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.