Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2014/5968 K.2014/16945

Taraflar arasında görülen menfi tespit davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY KARARI

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin davalı şirketin .... numaralı abonesi olduğunu, sayacın yanması nedeniyle müvekkilinin kuruma başvurarak sayacın değiştirilmesini talep ettiğini, söz konusu sayacın 15.03.2010 tarih, ... nolu sayaç değiştirme tutanağıyla söküldüğünü tutanakta, “klemens kapağına takılan mühür ve ölçü panosuna takılan mührün sağlam olduğu ve mühür notları yazılmış, sayacın tamamen yandığı” hususunun belirtildiğini, sökülen sayacın Sanayi Ticaret İl Müdürlüğü Ölçüler ve Ayarlar Şubesince yapılan kontrolde tutanakta çelişkili ibarelere yer verildiğini, “Sol TC mührünün olmadığı,

camın numaratörün hizasından kırılarak numaratör rakamlarının yandığı, iç mekanizmasının kısmen yandığı diske müdahale edildiği disk üzerinde çizilmelerin olduğunun” belirtildiğini, bu ibarelerin mühürlü ve mühürleri sağlam saat için mümkün olmayan ibareler olduğunu bu nedenle raporun gerçeği yansıtmaktan uzak olduğunu, sayaçlar sökülürken sökme takma tutanağında da görüldüğü üzere mühürlerin sağlam olduğuna ilişkin tespitlerin bulunduğunu, mühürler kırık veya kopuk olsa bu tutanağa bu durumun yazılmış olması gerektiğini, mühürler kırık ve kopuk olsa bile kaçak işlemine tabi tutulması için sayacın incelemeye alınarak,

sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespitinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporuyla tespiti gerektiğini aksi işlemin EPDK kararına aykırı olduğunu, müvekkilinin kaçak kullandığı iddia edildiği tarihten öncesi ve sonrası tüketimler incelendiğinde istikrarlı bir kullanım mevcut olduğunun görüleceğini, tahakkuk ettirilen miktarın fahiş olduğunu bu nedenlerle kaçak elektrik tutanağına dayanan 56.228.70 TL anapara ve işlemiş faizi elektrik borcunun borçlusu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, sayaç üzerinde yapılan muayenede sayaca müdahale edildiğinin tespit edildiğini, tutanağın mevzuata uygun düzenlendiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, davalının davacıya ait .... nolu elektrik abonesi için 27.05.2010 tarih ve ... nolu kaçak elektrik tespit tutanağı gereğince tahakkuk ettirdiği 22.984,90 TL lik ek kaçak tahakkuk nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, davacının kaçak tahakkukuna ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, tarımsal sulama abonesi olan davacının kaçak elektrik kullanıp kullanmadığı, kullandıysa cezalı ve ek tahakkukun miktarının ne olduğu konusunda toplanmaktadır.

Somut olayda, mahkemece iki ayrı bilirkişi raporu alınmıştır. Alınan ilk bilirkişi raporunda; davacı Y..

Y..'e ait ... nolu tarımsal sulama aboneliğinde “aktif sayacın sol mührünün olmadığı, sağ mührünün sağlam olduğu, ancak camın numaratörün hizasından kırılarak numaratör rakamlarının elektrikten kaynaklanmayan sebeplerle yandığı, klamensi alt gövdeye sabitleyen somunlu vidaların sökülerek yerine sac vidası takıldığı, buradan oluşan boşluktan diske müdahale edildiği ve disk üzerinde müdahaleden kaynaklanan çizilmelerin olduğu” hususlarının tespit edildiği, “reaktif sayacın klamensin, iç mekanizmasının ve mühürlerinin yandığı, camın olmadığı,

iç mekanizmanın da yandığı ancak klamensi alt gövdeye sabitleyen somunlu vidaların sökülerek yerine sac vidası takıldığı buradan oluşan boşluktan diske müdahale edildiği ve disk üzerinde müdahaleden kaynaklanan çizilmelerin tespit edildiği yönündeki laboratuvar bulguları gözönüne alındığında sayaca müdahale edilerek kaçak elektrik kullanıldığı, davacı abonenin ödemesi gereken ek ve cezalı tahakkukun toplam 38.569,73 TL olarak hesaplandığı, davacının 56.228,70 TL menfi tespit talebinin 17.658,97 lik kısmının yerinde olduğu, bahsi geçen mühürlerin dava konusu sayaçla ilgili olmadığı, yeni sayaçla ilgili olduğu belirtilmiş;

ikinci raporda ise, davalı şirketçe 33.243,80 TL cezalı ve 22.984,90 TL ek tahakkuk yapıldığı, Ölçü ve Ayarlar Şube Müdürlüğünce düzenlenen raporda yer alan sayaçların aktif sayaç olmayıp kapasitif sayaçlar olduğu, davalı kurumca düzenlenmiş olan dava kapsamındaki kaçak tutanağının yasal mevzuatı içeren EPMH Yönetmeliğinin 13/a maddesi kapsamında kaçak elektrik tüketimi içerdiği, davalı şirketin tutanak çerçevesinde E.P.M.L Yönetmeliğinin 15. maddesine göre E.P.D.K tarafından yürürlüğe konulan usul ve esaslara uygun olarak kaçak tahakkuku yapma hakkı bulunduğu,

yapılan tüketimler dikkate alındığında sayaca 2007 yılında müdahale edildiği kanaatine varıldığı, kaçak tüketimin 2007 yılına dayanması, 2006 yılı tüketiminin kaçak tüketim yapıldığına dair bulgu içermemesi nedeniyle geriye dönük tahakkuk yapılmaması, sadece kaçak tahakkuk yapılması gerektiği, dava konusu 22.984.90 TL bedelli kaçak ek tahakkukun mevzuata uygun bulunmadığı, davacının davalı elektrik şirketine dava konusu 27.05.2010 tarihli kaçak tutanağı kapsamında taleple bağlı kalınarak 33.243,80 TL borçlu bulunduğu belirtilmiştir.

Davalı vekili bilirkişi raporuna itiraz etmiş, yeniden rapor alınmasını talep etmiştir. Mahkemece; raporlar arasındaki çelişki giderilmeden ikinci rapora dayalı olarak hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporu kural olarak hâkimi bağlamaz, hakim raporu serbestçe takdir eder. Hakim raporu yeterli görmezse, bilirkişiden ek rapor isteyebileceği gibi gerçeğin ortaya çıkması için önceki bilirkişi veya yeniden seçilecek bilirkişi vasıtasıyla yeniden inceleme de yaptırabilir. Bilirkişi raporları arasındaki çelişki varsa hakim, çelişkiyi gidermeden karar veremez.

Hal böyle olunca mahkemece, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için önceki bilirkişiler dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulundan, kaçak elektrik tespit tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve anılan Yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları düzenleyen Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından yayımlanan 622 sayılı Kararı nazara alınarak, ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınarak hasıl olacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, birbiriyle çelişen raporlar arasındaki çelişki giderilmeden, itiraza uğrayan rapora dayalı olarak yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüş, bu husus bozmayı gerektirmiştir.