Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2015/13848 K.2016/9120

...

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili dava dilekçesinde (....); davacı bakanlığa bağlı .... ... Hastanesi'nin muhtelif tarihlerdeki elektrik faturalarının resmi sağlık kuruluşları tarife grubundan fiyatlandırılması gerekirken ticarethane birim fiyatları üzerinden faturalandırıldığını ve davacı kurum yasalar gereği belediye tüketim vergisinden muaf olmasına faturalara bu vergilerin de yansıtıldığını, elektrik idaresinin özelleştirmesi işlemleri neticesinde oluşan hukuki duruma göre 31/12/2008 tarihinden önceki döneme ilişkin fazla ödemelerden davalı ....'ın sorumlu olduğu belirtilerek, 32.269,19 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....'tan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

./..

-2-

Davacı vekili dava dilekçesinde (birleşen....); asıl davada talep edilen 32.269,19 TL'lik borçtan (31/12/2008 tarihinden öncesine ilişkin) davalı ... ...'ın da asıl davadaki davalı .... ile birlikte müştereken müteselsilen sorumlu tutulması gerektiğini belirterek, iş bu dosyanın asıl dava ile birleştirilmesine ve 32.269,19 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... ...'tan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili dava dilekçesinde(birleşen ......) ; davacı bakanlığa bağlı bir takım hastanelerin muhtelif tarihlerdeki elektrik faturalarının resmi sağlık kuruluşları tarife grubundan fiyatlandırılması gerekirken ticarethane birim fiyatları üzerinden faturalandırıldığını, elektrik idaresinin özelleştirilmesi nedeni ile 31.12.2008 tarihinde kadar olan hatalı faturalandırmadan davalı ....'ın, bu tarihten sonrası için ise davalı ....'ın sorumlu olduğunu belirterek, (...

Sayılı dosya için) 582.747,83 TL'nin (.... için 87.841,43 TL, B... için 494.906,70 TL); (.... Sayılı dosya için) 81.422,79 TL'nin (.... için 54.669,84 TL, B... için 26.752,95 TL) ödeme tarihlerinden itibaren kamu alacaklarına işleyecek en yüksek faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı .... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu fatura bedellerinin Başkent Elektrik Dağıtım Şirketi tarafından tahsil edilmiş olması nedeni ile bu bedelleri ... tarafından iade edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Daval.. (......) vekili cevap dilekçesinde; dava konusu talebin zamanaşımına uğramış olduğunu, ayrıca diğer davalı .... ile yapılan devir sözleşmesi gereği resmi kurum alacaklarının davalı ....'a devredilmiş olması nedeni ile davacının talepleri yönünden davalı ....'ın sorumlu tutulması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; Asıl dava yönünden; 32.269,19 TL alacağın 25/01/2011 tarihinden itibaren uygulanacak ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Birleşen....Asliye Hukuk Mahkemesinin ... sayılı dosyası yönünden; asıl davada hüküm altına alınan miktar yönünden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, 32.269,19 TL alacağın 25/01/2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte asıl davadaki davalı ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,

Birleşen .... 12.Asliye Hukuk Mahkemesinin .... sayılı dosyası yönünden; 490.073,63 TL alacağın 31.615,42 TL'sinden davalı .... sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, dava tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazla isteğin reddine,

Birleşen .... 25.Asliye Hukuk Mahkemesinin ....sayılı dosyası yönünden; 81.422,79 TL alacağın 54.669,84 TL'sinden davalı ...., 26.752,95 TL'sinden davalı B... sorumlu olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, dava tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

./..

-3-

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin tüm, davalılar vekillerinin ise sair temyiz itirazları yerinde değildir.

BK'nun 101/2 (TBK'nun 117/1) maddesi gereğince, muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarı ile mütemerrit olur. Sebepsiz zenginleşmede gecikme faizinin işlemesi için borçlunun bir ihtar ya da dava açılmak suretiyle temerrüde düşürülmesi gerekir.

Somut olayda; (birleşen ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasında) davacının dava konusu fazla ödemenin iadesi istenmiş, davalı.... tarafından yazılan 26.09.2011 tarihli yazı ile cevap verilerek, yapılan hesaplama sonucu kurumlarının sorumlu olduğu miktarı ödediklerini bildirmişlerdir. Davalı ... açısından temerrüt tarihinin 26.09.2011olduğu kabul edilerek, faize bu tarihten karar verilmesi gerekmektedir.

Bunun yanında, HUMK.'nun 74. maddesi (6100 sayılı HMK'nun 26. maddesi) gereğince hakim, iki tarafın iddia ve savunmalarıyla bağlı olup, talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

Davacı, birleşen ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... ve ... Hukuk Mahkemesinin ... sayılı dava dosyalarında, davalı...ve davalı ... sorumlu olduğu miktarları ayrı ayrı ayrı belirtmiş olup, bu bedellerin davalardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ilişkin bir talepte bulunmamıştır.

Hal böyle olunca mahkemece, birleşen .... 25.Asliye Hukuk Mahkemesinin ...e Hukuk Mahkemesinin 2011/498 Esas sayılı dosyaları yönünden kabulüne karar verilen (81.422,79 TL ve 582.747,83 TL) bedelin davalılardan müştereken müteselsilen kabulüne karar verilmesi doğru değildir.

Ayrıca, davacı bakanlığın sıfatı dikkate alındığında taraflar arasındaki ilişkinin ticari iş ve dava kapsamında olmadığı gözetilerek hükmedilen alacağın yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi gerekirken, avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmiş olması da usul ve yasaya aykırıdır.

Ancak, yukarıda açıklanan hususların düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden;

Asıl dava yönünden kurulan hükmün 1. fıkrasında yer alan "...ticari..." ifadesinin hükümden çıkarılarak yerine "...yasal..." ifadesinin yazılması,

...Asliye Hukuk Mahkemesinin...Esas sayılı dosyası yönünden kurulan hükmün 1. fıkrasında yer alan "...25/01/2011..." ifadesinin hükümden çıkarılarak yerine "...26/09/2011..." ifadesinin yazılması, yine "...avans..." ifadesinin hükümden çıkarılarak yerine "...yasal..." ifadesinin yazılması,

./..

-4-

...Asliye Hukuk Mahkemesinin ...s sayılı dosyası yönünden kurulan hükmün 1. fıkrasının tümüyle hükümden çıkarılarak yerine "490.073,63 TL alacağın 31.615,42 TL'sinden davalı ..., 458.458,21 TL'sinden davalı ... sorumlu olmak üzere, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine" ifadesinin yazılması,

...