Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/15602 K.2018/6352

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle; daha önceden belirlenen, 05/06/2018 tarihli duruşma günü için yapılan tebligat üzerine; temyiz eden davacı gelmedi. Karşı taraf adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı ve taraflardan kimsenin gelmediği anlaşılmakla işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; dava konusu taşınmazın maliki iken, taşınmazın davalı tarafından imar planına alındığını ve akabinde taşınmaza el atıldığını, ...

12.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2008/57 E. 2008/96 K. sayılı ilamı ile taşınmaza davalı belediye tarafından kamulaştırmasız el atıldığının tespit edilerek taşınmazın davalı belediye adına tesciline karar verildiğini, taşınmazın 2003-2008 yılları arası döneme ilişkin emlak vergisinin davacıdan talep edildiğini, vergi borcunu ödemesi gerekenin davalı belediye olduğunu, bu nedenle ... 3.Vergi Mahkemesinde dava açıldığını, ancak bilahare 6111 sayılı yasadan faydalanarak verginin ...

Belediyesine ödendiğini, taşınmazın imar planında yeşil alan ve yol olarak belirlenmesi nedeniyle tasarruf hakkının kısıtlandığını, bu nedenle emlak vergisi ödemesinin durması gerektiğini, ayrıca kamulaştırmasız olarak el atıldığı için emlak vergisinden el atan idarenin sorumlu olduğunu ileri sürerek, davalı yararına ödenen 135.167.05 TL.nin ödeme tarihi olan 13.06.2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

Davalı vekili cevabında; davalı tarafından taşınmazın edinilme tarihinin 18.09.2008 tarihi olduğunu, bu tarihten öncesi için idarelerine vergi tahakkuk ettirilemeyeceğini, davanın Vergi Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece; taşınmazdaki tasarruf hakkının kısıtlanması halinde, malikin emlak vergisi yükümlülüğünün devam edip etmediği hususunun tartışılmasının adli yargının değil vergi mahkemelerinin görevinde olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmiş, hükmün davacı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 07.02.2013 gün ve 2013/355 Esas- 2013/1857 Karar sayılı ilamı ile; "....ortada davacı idare tarafından tek taraflı olarak tesis edilen ve re’sen uygulanabilir nitelikte olan bir hukuki tasarruf bulunmadığı, dava konusu uyuşmazlığın idari nitelikte olmadığı, özel hukuk hükümlerine ve BK.nun 61-66. (TBK. 77-78) maddelerinde belirtilen sebepsiz zenginleşme koşullarına göre Adli Yargıda çözümlenmesi gerektiği" gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemece, yeniden yapılan yargılama sırasında ... Belediyesi'nin davaya davalı sıfatı ile davaya dahiline karar verilmiş, yargılama sonucunda; vergi tahakkukunun davacının taşınmaza malik olduğu dönemler için belirlendiği, sebepsiz zenginleşmenin olmadığı, olması gereken dönemler için vergi tahakkuk ettirildiği, ... Büyükşehir Belediyesinin vergi tahakkuk işlemi yapmadığı, husumet yönünden davanın yöneltilmesinin yerinde olmadığı gerekçesi ile davanın ... ... yönünden husumet nedeniyle reddine, ... Belediyesi yönünden ise davanın esastan reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-) 1086 sayılı HMUK ve 6100 sayılı HMK'nunda dahili dava şeklinde bir müessese bulunmamakta olup; dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen kişiler dışında hüküm kurulamayacağı gibi mecburi dava arkadaşlığı dışında dahili dava edilerek yargılama yapılması uygun da görülmemektedir.

Somut olayda dava, ... Belediye Başkanlığı'na karşı açılmış,mahkeme 24.04.2014 tarihli celsede, ... Belediyesi'nin davalı sıfatı ile davaya dahiline karar vermiş, ... Belediyesi'nin davaya dahil edilmesi için davacı tarafa kesin süre verilmiş, davacı taraf mahkemenin ara kararı gereğince ... Belediyesi'ni davaya dahil etmiştir. ... Belediyesi'nin, davalı ... ... ile mecburi dava arkadaşlığı bulunmayıp, bu şekilde davaya, davalı olarak dahil edilip hakkında hüküm tesisi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

2-) Davacı, maliki olduğu taşınmaza ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın kamulaştırmasız el atması nedeniyle, taşınmaz üzerinde tasarruf hakkının kısıtlandığını, taşınmazdan Belediye'nin yararlanması nedeniyle tahakkuk eden emlak vergilerinden kendisinin değil davalının sorumlu olduğunu ileri sürerek, davalı yararına ödemiş olduğunu iddia ettiği vergilerin iadesini talep etmektedir. Davacının tahakkuk eden emlak vergilerine bir itirazı bulunmamaktadır.

Bu durumda mahkemece, davalının iddiaları üzerinde durularak, davalı ... Belediye Başkanlığı yönünden davanın esasına girilerek sonucu dairesinde hüküm tesisi gerekirken davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

3-) Bozma nedenine göre, davacı tarafın diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.