Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/1752 K.2017/12529

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı dava dilekçesinde; davalının abonesiz elektirik kullanmasından dolayı kaçak elektirik tutanağı düzenlendiğini ancak davalının kaçak elektirik kullanım cezasını ödemediğinden ...1. İcra Müdürlüğünün 2012/5062 sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, itiraz nedeni ile takibin durduğunu ileri sürerek itirazın iptaline ve icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde; kaçak tespit tutanağının tutulduğu arazide pamuk ektiğini, 21.05.2012 tarihinde trafo tesisini deneme amaçlı kurduğunu ve abonelik işlemleri için davacı kuruma başvurduğunu, kaçak elektirik kullanmadığını, kaçak elektirik kullandığı kabul edilse bile tahakkuk ettirilen miktarın fahiş olduğunu,davanın reddine karar verilmesini dilemiştir.

Mahkemece, bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile, İtirazın İptali'ne, takibin 2.884,79 TL asıl alacak ve 161.31 TL toplam 3.046,10 TL üzerinden devamına, dava konusu miktarın tespitinin yargılamayı gerektirmesi sebebiyle asıl alacak miktarı üzerinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm süresi içerisinde taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

I-) Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Somut olayda; 06.06.2012 günlü Kaçak Tespit Tutanağı içeriğinden, abone tipinin tarımsal sulama olduğu, sayaçsız enerji kullanımı tespit edildiği, ...1. İcra Müdürlüğünün 2012/5062 sayılı dosyasında 17.513,04-TL asıl alacak, 1.001,45-TL gecikme cezası, 180,25-TL K.D.V. olmak üzere toplam: 18.694,74-TL üzerinden icra takibinin yapıldığı anlaşılmıştır .

4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanuna dayanılarak hazırlanan ve 25 Eylül 2002 günlü Resmi Gazetede yayınlanarak 1.3.2003 tarihinde yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13. maddesi hükmünde, gerçek veya tüzel kişiler tarafından, mevzuata aykırı bir şekilde tüketilmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilmiş, 15. madde hükmünde de, kaçak ve usulsüz elektrik enerjisi kullanımına ilişkin tespit, süre, tüketim miktarı hesaplama, tahakkuk, ödeme yöntemleri ile diğer usul ve esasların dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler tarafından belirlenerek Kuruma sunulacağı ve kurul onayı ile uygulamaya konulacağı açıklanmıştır.

Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve anılan yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları düzenleyen Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından yayımlanan 29.12.2005 günlü 622 sayılı kararının “C) Tüketim Miktarı Hesaplama” başlıklı bölümünde; “Kaçak elektrik enerjisi kullandığı tespit edilen kullanım yerinde tüketilen elektrik enerjisi miktarı;

1) Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde;

a) Tüm müşteriler için öncelikle ihtilafsız dönemlerdeki tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan sayaç değerine göre, (Kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki dönem ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.)

b) Doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa;

1) Meskenlerde, bağlantı gücü ve ortalama aylık çalışma saatine göre (buradaki bağlantı gücü, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 (üç) kW, diğerlerinde 5 (beş) kW’ın altında olmamak üzere) yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,

2) Müstakil trafolularda (müşteri veya müşteri olmayan) ölçü noktasına bakılmaksızın, besleme transformatör veya transformatörlerinin toplam kurulu gücünün kullanma faktörü olarak alınan 0.60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve ortalama aylık çalışma saatine göre,

3) Meskenler ve müstakil trafolular hariç olmak üzere diğer abone gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0.60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’ın altında olmamak üzere ortalama aylık çalışma saatlerine göre hesaplanır.” hükmü yer almaktadır.

HMK 266.maddesi hükmüne göre, çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren konularda bilirkişi oy ve görüşünün alınması zorunludur. Genel hayat tecrübesi ve kültürünün sonucu olarak herkes gibi hakimin de bildiği konularda bilirkişi dinlenmesine karar verilemeyeceği gibi, hakimlik mesleğinin gereği olarak hakimin hukuki bilgisi ile çözümleyebileceği konularda da bilirkişi dinlenemez. Her halde seçilecek bilirkişinin mesleği itibarıyla konunun uzmanı olması gerekir.

HMK.nun 281.maddesinde, tarafların, bilirkişi raporunda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilecekleri; mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden ek rapor alabileceği; ayrıca gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme de yaptırabileceği açıklanmıştır.

Hükme esas alınan 12.08.2014 tarihli bilirkişi raporu, taraf ve Yargıtay denetimine elverişli olmadığı gibi; davacının iddialarını karşılar nitelikte de değildir. Kaçak elektrik bedelinin yönetmelik ve yukarıda açıklanan 622 sayılı kurul kararının “Tüketim Miktarı Hesaplama” başlıklı bölümünde açıklanan yöntemle hesaplanması gerektiği kuşkusuzdur.

O halde; davacıdan takip konusu miktarın nereden ve nasıl hesap yöntemiyle yapıldığını açıklaması istenilmeli, sonra kaçak elektirik kullanılan dönemde arazinin elektirik miktarının ne olacağı yönünde gerekli inceleme, araştırma yapılmalı, dosyanın önceki bilirkişi dışında üçlü uzman bilirkişi kuruluna verilerek, Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve 622 sayılı EPDK kararı hükümlerine göre ve denetime elverişli olarak hesaplanması ve davacının itirazlarını da karşılar nitelikte rapor alınması, davacının alacaklı olduğu bedelin belirlenmesi gerekirken, yetersiz bilirkişi raporu benimsenerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

II-Bozma nedenine göre davacının ve davalının sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.