Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/18908 K.2018/3543

Taraflar arasındaki tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar; ... Mah. 937 ada 48 parsel sayılı taşınmazda murisleri ... lehine 14/10/1987 tarih ve 76 sayılı olur ile davalı hazine tarafından verilen tapu tahsis belgesi tapuya şerh edilmiş ve murisleri bunun üzerine bina inşaa etmiş ise de şerhin terkin edilmesi üzerine ... ve ... Bakanlığı’nın murisleri aleyhine ...

2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/509 esas sayılı dosyası ile meni müdahale ve kal davası açtığını ve davanın kabulüne karar verildiğini, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 3. Hukuk Dairesi tarafından tapuda tahsis belgesinde belirtilen ve iyi niyetli olarak yaptığı binaların yapı bedelinin tespit edilmesi gerektiği yönünde bozma kararı verildiğini, keşfin yapılması sonucunda belirlenen miktar üzerinden davanın ıslahı ile davanın kabulüne karar verildiğini ancak kararın yeniden temyizi sonucunda Yargıtayca bozma kararından sonra ıslah yapılamayacağı yönünde yeniden bozma kararı verildiğini,

bu sırada murislerinin vefat ettiğini ve davanın takip edilmemesi nedeniyle işlemden kaldırılmasına karar verildiğini beyan ederek belirlenen miktar dikkate alınarak miras hisseleri oranında tazminatın faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalı; ... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2014/1173 esas sayılı dosyasının derdest durumda olduğunu ve davacının dava açma hakkı olmamakla birlikte dava açma hakkı olsa bile davanın süresi içinde açılmadığını belirterek davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini dilemiştir.

Mahkemece; davacı tarafça dava tarihinden önce yaptırılan tespitte belirlenen miktar dikkate alınarak davacıların miras hisseleri oranında davanın kabulü ile davacı ... için 104.475,00 TL'nin, davacı ... için 31.342,50 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Bilindiği üzere, 4721 sayılı TMK'nun 599. maddesi hükmü uyarınca; miras, murisin ölümüyle ve terekenin açılmasıyla mirasçılarına geçer ve mirasçılar terekedeki mallar (menkul-gayrimenkul) üzerinde bu tarih itibari ile hak sahibi olurlar.

TMK'nun 640. maddesi hükmü gereğince; birden çok mirasçının bulunması halinde, mirasın intikaliyle paylaşmaya kadar mirasçılar arasında terekedeki bütün hak ve borçları kapsayan bir ortaklık meydana gelir. Böylece, mirasçılar terekeye elbirliği mülkiyeti ile sahip olurlar ve sözleşme veya kanundan doğan temsil ya da yönetim yetkisi saklı kalmak üzere terekeye ait haklar üzerinde birlikte tasarruf ederler. TMK'nun 701/2. maddesi hükmüne göre; elbirliği mülkiyetinde ortakların belirlenmiş payları olmayıp, her birinin hakkı ortaklığa giren malların tamamına yaygındır. Bir başka ifadeyle, tereke üzerindeki hak sahipliği, ortaklardan tek başına hiçbirine ait olmayıp hak sahibi olan ortaklıktır.

Bu yasal düzenlemelere göre; miras ortaklığı, mirasın tümü üzerinde söz konusu olduğundan, terekedeki paylar ayrılmaksızın ortaklığa dahil olan mirasçılara aittir. Tereke üzerinde ortaklık devam ettiği sürece, mirasçıların terekeye giren mallar (menkul- gayrimenkul) üzerinde somut ve bağımsız payları mevcut değildir.

Bu nedenlerle; bir mirasçı terekeye ait bir mal, hak veya alacaktan yalnız kendi payına düşen kısım için yalnız kendi adına dava açarsa, böyle bir dava reddedilir. Çünkü, bir mirasçının elbirliği mülkiyetine tabi pay üzerinde tasarrufta bulunma yetkisi yoktur. Böyle bir dava diğer mirasçıların paylarını kapsamadığından ve aynı zamanda onlar adına da açılmadığından, davaya diğer mirasçıların katılmasına (icazet vermesine) imkan yoktur.

Dosyada yer alan nüfus kaydından; muris ...'nın, davacılar dışında başka mirasçılarının da bulunduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca, mahkemece; davacıların kendi paylarına hasren tek başına dava açamayacakları gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.