Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/3345 K.2017/3414

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması davalılar vekili tarafından istenilmekle, daha önceden belirlenen 21.03.2017 duruşma günü için tebligat üzerine temyiz eden davalılar vekili Av. ... geldi. Aleyhine temyiz olunan davacılardan ... ve davacılar vekili Av. ... geldi. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar vekili; mirasbırakan ...'tan intikal eden malvarlığının paylaşımı amacıyla müvekkilleri ile davalı ... adına annesi davalı ... arasında 19.12.1990 tarihli miras taksim sözleşmesinin imzalandığını, anılan sözleşme uyarınca davalı ...'nın miras payına karşılık 140.000.000 TL'nin diğer davalı ...'a ödendiğini, ancak davalıların mirastan müvekkilleri lehine feragat etmediklerini, sonrasında müvekkillerinin miras taksim sözleşmesine dayanarak davalı ... aleyhine açmış oldukları tapu iptali ve tescil istemli davanın da reddedildiğini, bu nedenle davalıların sebepsiz olarak zenginleştiklerini ileri sürerek;

davalılara ödenen 140.000.000 TL'nin dava tarihi ile ulaşacağı değerin 19.12.1990 tarihinden işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, 10.12.2014 tarihli dilekçesi ile davalılardan Selvinaz'dan olan taleplerini 365.390,50 TL'ye artırdıklarını bildirmiştir.

Davalılar vekili; davanın zamanaşımı süresi geçtikten sonra açıldığını, esas yönünden ise müvekkillerinden Sevda'nın sözleşmenin tarafı olmadığını, ayrıca miras taksim sözleşmesinin uygulanmadığını ve devamında iptal edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece; taksim sözleşmesinin geçersizliğinin, tapu iptal ve tescil istemi ile açılan davada verilen kararın kesinleştiği 26.09.2011 tarihinde ortaya çıkmış olması nedeniyle zamanaşımı süresinin dolmadığı, sözleşmede 30.000.000 TL ile ilgili ödemenin

./..

-2-

nakten yapıldığının yazılı olduğu, geriye kalan bedel için verilen çeklerin ise davalı tarafa teslim edildiğinin sözleşmede belirtildiği, Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 2012/26378 E. 2013/275 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere, çeklerin teslim alındığı açık olduğuna göre çeklerin alınmadığı veya ödenmediğini davalı tarafın ispat etmesi gerektiği, ayrıca ....

Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 1989/12 Tereke dosyasında da davalı ... vekili tarafından verilen 08.05.1991 tarihli dilekçe ile mirasçıların kendi aralarında anlaştığının bildirilerek davadan feragat edildiği, sözleşme uyarınca verilen en son çekin vade tarihinin feragat tarihinden önce olduğu, bu nedenlerle sözleşme ile belirlenen bedelin davalılara ödendiği ve sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi gerektiğinden bahisle; davanın kabulü ile 365.390,50 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı tarafça temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; davalı tarafın sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Davaya konu miras taksim sözleşmesinin imzalandığı tarihte, davalı ... ergin değildir. Sözleşmeyi her ne kadar davalı ... adına annesi olan davalı ... imzalamış ise de, davalı ... borç altına girmiştir. Ne var ki, TMK'nun 345. maddesi uyarınca, ergin olmayan davalı ...'nın borç altına girmesine neden olan iş bu sözleşme, hakim tarafından onaylanmadığı için geçersizdir.

Nitekim, sözleşmeye dayanılarak açılan tapu iptali ve tescil istemli davanın kabulü hakkında verilen hüküm. Yargıtay 8. Hukuk Dairesince aynı gerekçeyle bozulmuştur. Diğer taraftan, sözleşme ile kararlaştırılan ödemelerin de davalı ...'a yapıldığı davacı tarafça ispatlanmıştır.

Bu durumda, davalı ...'ya karşı açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile bu davalı yönünden de davanın kabulüne karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırıdır.

3- Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamasına göre; hukuken geçersiz sözleşme nedeniyle yapılan ödemelerin, denkleştirici adalet ilkesi uyarınca ifanın imkansız hale geldiği tarihte ulaşacağı alım gücü, çeşitli ekonomik etkenlerin (enflasyon, ÜFE, TÜFE, altın ve döviz kurlarındaki artışlar, memur maaş ve işçi ücretlerindeki artışlar vs.) ortalamaları alınmak suretiyle belirlenmelidir.

Davaya konu sözleşmenin ifasının imkansız hale geldiği tarih, bu sözleşmeye dayalı olarak açılan tapu iptal ve tescil istemi ile açılan dava hakkında verilen red kararının kesinleştiği 26.09.2011 tarihidir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise; ifanın imkansız hale geldiği tarih olarak, davanın açıldığı 15.10.2012 tarihi kabul edilmiştir.

Bundan ayrı, mali müşavir bilirkişi tarafından hazırlanan raporda; ekonomik etkenlerin tamamı yerine, bir bölümü (faiz, döviz, TÜFE, altın ve asgari ücret) esas alınmış, ayrıca sözleşme uyarınca ödenen bedelin denkleştirici adalet ilkesi gereğince ulaştığı miktar bulunurken; (yeni ve eski para karıştırılarak) paradan 6 sıfır yerine 3 sıfır atılmak suretiyle hesaplama yapılmıştır.

./..

-3-

Buna göre; hatalı ve yetersiz bilirkişi raporunun hükme esas alınması doğru görülmemiştir.