Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2016/4629 K.2017/13352

Taraflar arasındaki Tazminat Davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, Davalı ...’a yönelik açılan davanın reddine, Davacı ...’, ... 'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile ; Davacılar .... ve ...’ın maddi tazminat taleplerinin reddine, Davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme ilişkin davalılar vekilince temyiz talebinde bulunulması üzerine ; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar, 11.01.2009 tarihinde davalı ... ve davalı .......ın birlikte müteveffa .... bulunduğu .....

İnternet kafeye gittiklerini, orada taraflar arasında tartışma çıktığını, davalılar ... ve ....ı hayati önem arz eden sair yerlerinden bıçaklayarak ölümüne sebep oldukları, bu olayların başlamasında ve olayların bu şekilde gelişmesinde ...'un azmettiren olarak rolünün bulunduğunu, davalı ...'un olay tarihinde 17 yaşında olduğunu, ailesinin velayeti altında bulunduğunu, olayla ilgili sanıklar hakkında ...

1. Ağır Ceza Mahkemesinde dava açıldığını belirterek anne 1000 TL, babası ... için 1000 TL olmak üzere fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere 2000 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, ayrıca fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ... için 1000 TL, ... için 1000 TL maddi tazminatın, yine aynı sebeplerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ... için 10.000TL, ... için 10.000TL ... için 10.000TL, ... için 10.000 TL manevi tazminatın haksız fiil failleri ..... dan tahsilini talep ve dava etmişlerdir .

Davalı ... ve..... vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, “Davalı ...’a yönelik açılan davanın reddine, Davacı ...’, ... 'ın maddi tazminat talebinin kabulü ile, Davacılar ....... ve ...’ın maddi tazminat taleplerinin reddine,

davacıların

manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulüne ,fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş,hüküm davalıla.... tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Uyuşmazlık davalılar ... ve ... yönünden haksız fiil sorumluluğuna , davalı ... yönünden aile başkanı sorumluluğuna dayalı maddi ve manevi tazminat davası niteliğindedir .

Uyuşmazlık, velayet altındaki küçüğün, üçüncü kişilere zarar vermesi halinde bu zararın tazmini için açılan maddi ve manevi tazminat davasında hangi mahkemenin görevli olduğu noktasında toplanmaktadır.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun "Sorumluluk" başlığını taşıyan 369. maddesinde aynen; "Ev başkanı, ev halkından olan küçüğün, kısıtlının, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunan kişinin verdiği zarardan, alışılmış şekilde durum ve koşulların gerektirdiği dikkatle onu gözetim altında bulundurduğunu veya bu dikkat ve özeni gösterseydi dahi zararın meydana gelmesini engelleyemeyeceğini ispat etmedikçe sorumludur. Ev başkanı, ev halkından akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunanların kendilerini ya da başkalarını tehlikeye veya zarara düşürmemeleri için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür. Zorunluluk halinde gerekli önlemlerin alınmasını yetkili makamdan ister." hükmünü içermektedir.

Görüldüğü üzere, ev başkanı ev halkından olan küçüğün, kısıtlının, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunan kişinin verdiği zarardan, alışılmış şekilde durum ve koşulların gerektirdiği dikkatle onu gözetim altında bulundurduğunu veya bu dikkat ve özeni gösterseydi dahi zararın meydana gelmesini engelleyemeyeceğini ispat etmedikçe sorumludur.

Maddenin açık ifadesinden de anlaşıldığı gibi, üçüncü kişilere verdikleri zararla ev başkanını sorumluluk altına sokanlar; küçük, kısıtlı ve akıl hastalığı veya akıl zayıflığı olan kimselerdir. Eş söyleyişle, ev başkanının MK.369/1'den ... bu sorumluluğu, her şeyden önce şahıs itibariyle sınırlı olup, sadece küçük ve kısıtlıların haksız davranışları ile başkalarına verdikleri zararlardan sorumludur.

Bu nedenledir ki, ev başkanı özen ve gözetim görevini yerine getirmemesinden dolayı üçüncü kişilerin uğradığı zararı tazminle sorumludur ve bu sorumluluk hukuksal nitelikçe kusursuz sorumluluktur. Dolayısıyla, ev başkanının bu sorumluluktan kurtulabilmesi ancak, alışılmış şekilde durum ve koşulların gerektirdiği dikkatle küçüğü gözetim altında bulundurduğunu veya bu dikkat ve özeni gösterseydi dahi zararın meydana gelmesini engelleyemeyeceğini ispat etmesi ile mümkündür.

Tüm bu açıklamalar göstermektedir ki, ev başkanının sorumluluğu yasal dayanağını Türk Medeni Kanunu’nun Aile Hukukunu düzenleyen ikinci kitabında yer alan 369. maddeden almakta; aynı zamanda hukuksal nitelikçe de aile hukuku hükümleriyle sıkı sıkıya bağlantılı bulunmaktadır.

Sorumluluğun kaynağı böylece ortaya konulduktan sonra yargılama yöntemi ve dolayısıyla da göreve ilişkin düzenlemeler irdelenmelidir.

Aile mahkemelerinin kuruluşu, görevi ve yargılama usulleri; 4787 sayılı “Aile Mahkemesinin Kuruluş Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun” ile düzenlenmiş ve Kanunun 1.maddesinde “Amaç ve Kapsam” başlığı altında; “Bu Kanunun amacı, aile mahkemelerinin kuruluş, görev ve yargılama usullerini düzenlemektir. Bu Kanun, aile hukukundan ... dava ve işleri görmek üzere kurulan aile mahkemelerine dair hükümleri kapsar.” Hükmüne; Yine 4.maddesinde de “Aile Mahkemelerinin Görevleri” başlığı altında Aile mahkemelerinin gördüğü dava işler belirtilmiştir.

Hal böyle olunca; 4721 sayılı Kanunun 369. maddesi, Kanunun ikinci kitabının ikinci kısmında yer almakla, bu maddeye dayalı aile hukukundan ... uyuşmazlıkların çözümü de “Aile Mahkemeleri”nin görev alanına girmektedir.

Nitekim, eldeki dava da 4721 sayılı Kanunun 369. maddesine dayalı olup, Aile Mahkemesi sıfatıyla bakılması gerektiği kuşkusuzdur.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz.

Hal böyle olunca mahkemece,yukarıda ifade edilen yasa hükümleri ve açıklamalar dikkate alınmak suretiyle davaya Aile Mahkemesi sıfatıyla bakılıp sonuçlandırılması gerektiğinin gözetilmesi,bu kapsamda öncelikle ayrı Aile mahkemesi varsa dava dilekçesinin görevsizlik nedeniyle reddine, yoksa, davaya Aile Mahkemesi sıfatıyla bakılması gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

2-)Bozma nedenine göre davalılar ... ve ... vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.