Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/3384 K.2018/327

Taraflar arasındaki ... bedelinin ... davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ...cının son dönemde aylık 6.896 TL ... bedeli ödediğini, emsallere göre ... bedelinin düşük kaldığını ileri sürerek, ... bedelinin 01.04.2013 tarihinden itibaren aylık net 20.000 TL olarak ...ni istemiştir. Davalı; davacının ... kararı ile sözleşme süresini uzattığını, talebin sözleşmeye aykırı olduğunu savunarak; davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece hak ve nesafete göre tespit kararı verilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 Sayılı ... Kanununun 344. maddesinde “Tarafların yenilenen ... dönemlerinde uygulanacak ... bedeline ilişkin anlaşmaları, bir önceki ... yılında üretici fiyat endeksindeki artış oranını geçmemek koşuluyla geçerlidir. Bu kural, bir yıldan daha uzun süreli ... sözleşmelerinde de uygulanır.

Taraflarca bu konuda bir anlaşma yapılmamışsa, ... bedeli, bir önceki ... yılının üretici fiyat endeksindeki artış oranını geçmemek koşuluyla hâkim tarafından, ...lananın durumu göz önüne alınarak hakkaniyete göre belirlenir.

Taraflarca bu konuda bir anlaşma yapılıp yapılmadığına bakılmaksızın, beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen ... sözleşmelerinde ve bundan sonraki her beş yılın sonunda, yeni ... yılında uygulanacak ... bedeli, hâkim tarafından üretici fiyat endeksindeki artış oranı, ...lananın durumu ve emsal ... bedelleri göz önünde tutularak hakkaniyete uygun biçimde belirlenir.

Her beş yıldan sonraki ... yılında bu biçimde belirlenen ... bedeli, önceki fıkralarda yer alan ilkelere göre değiştirilebilir.” hükmü, ... Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanunun 2. maddesinde geçmişe etkili olma başlığı altında “... Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları gerçekleştikleri tarihe bakılmaksızın, bütün fiil ve işlemlere uygulanır.” hükmü yer almaktadır. ...

Kanununun ... artışına ilişkin 344.maddesindeki düzenleme ...cıları koruyucu nitelikte olup, kamu düzenine ilişkindir.

Olayımıza gelince; ... bedelinin miktarına ilişkin olarak taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunup mahkemeye müracaat edildiğine ve ... bedelinin dava yoluyla ... istenildiğine göre, ...cı olan taraf artırılması istenilen veya karar verilebilecek miktarı ve bundan daha fazlasını ödese bile dava reddedilmeyip ... bedelinin ...ne karar verilmelidir. Taraflar arasında hükmen tespit edilmiş ya da sözleşme ile kararlaştırılmış bir ... bedeli olmadığı için davacının yeni dönem ... bedelinin mahkemece ... ile hüküm altına alınmasını istemekte hukuki yararı vardır.

Taraflar arasında imzalanan 01.04.1997 başlangıç tarihli ve 10 yıl süreli ... sözleşmesinin varlığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davacı ... 09.03.2011 tarihli ve 51 sayılı encümen kararı ile ... süresinin 15 yıl daha uzatılmasına, aylık ... bedelinin 2011 Nisan itibarıyla 6.000 Tl olarak ...ne, her yıl ... oranlarında artışa karar verilmiştir.

O halde, davacı tarafından 01.04.2013 tarihinden itibaren ... bedelinin ... istendiğine göre, mahkemece yukarıdaki ilke ve esaslar gözetilmek suretiyle ... talep edilen dönemin endeks dönemi olduğu kabul edilerek, bir önceki yıl ödenen ... bedelinin ... endeksi oranında arttırılarak davalı tarafından en son ödenen bedelden az olmamak üzere ... bedelinin ... gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.