Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/6697 K.2019/3331

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalının sahibi olduğu otobüsün 1/4 payını 29/09/2011 tarihinde satınaldığını, 01/04/2012 tarihinde kira sözleşmesi yapıldığını, otobüsün işletmesinin aylık 1142 tam biletin bedelinin kira olarak ödenmesine karşılık davalıya bırakıldığını, davalının ibraname verdiğini, otobüsün tüm giderlerinin davalı kiracıya ait olduğunun düzenlendiğini, davalının 2012 yılı haziran ayı kira bedelini 2.000.00.-TL yerine 850.00.-TL olarak ödediğini, 2012 yılı aralık ayı kira bedelini hiç ödemediğini, başlatılan icra takibine itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı, karşı dava dilekçesinde, borcu değil alacağı olduğunu, dosyaya sunulan ibranamede yeralan imzanın kendisine ait olmadığını, 2011 yılı ekim, kasım, aralık ayı ve 2012 yılı ocak ayına ait otobüse ait harcama ve giderlerden davacının eksik ödediği 6.224.00.-TL bedel olduğunu ileri sürerek asıl davanın reddine, kötüniyet tazminatına karar verilmesini, şimdilik 1.000.00.-TL yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir .

Mahkemece, davacı ...'un davasının kısmen kabulü ile, ....icra müdürlüğünün 2013/10044 esas sayılı dosyasında 3.375,00 TL asıl alacak için itirazın iptaline fazlaya ilişkin kısmın reddine,kabul edilen kısım yönünden %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karşı davanın usul yönünden reddine, karşı davacının ayrı bir dava açmaktan muhtariyetine karar verilmiş, hüküm taraflarca temyiz edilmiştir .

Anılan karar Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2014/8448 Esas – 2015/4800 Karar sayılı ve 12/05/2015 tarihli kararı ile; “Asıl dava, kiralayanın açtığı kira sözleşmesinden kaynaklanan alacak, karşı dava yapılan masrafların tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne, karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesinde, Sulh Hukuk Mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanun'una göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları görürler, hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayımızda; dava, kira sözleşmesinden kaynaklanmakta olup dava 13.06.2013 tarihinde açılmıştır. Dava tarihinde yürürlükte olan HMK. 4/1-a maddesi gereğince dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesine aittir. Bu nedenle mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esası hakkında karar verilmesi doğru değildir... “ gerekçesi ile bozulmuştur.Mahkemece, bozma kararına uyularak Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir .

Sulh Hukuk Mahkemesi de, davanın kısmen kabulüne, .... İcra Müdürlüğünün 2013/10044 sayılı dosyasında 3.375,00 TL asıl alacağa ilişkin itirazın iptaline, takibin bu miktar üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, asıl alacağın %20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, karşı davanın usul yönünden reddine, karşı davacının ayrı bir dava açmakta muhtariyetine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir .

1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-)Davalı, karşı dava açarak davacıdan kendisinin yaptığı masrafları talep etmiş ,mahkemece talebin davanın konusu dışında kaldığı gerekçesi ile karşı dava usulden reddedilmiştir. Somut olayda Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin bozma kararında da vurgulandığı gibi mahkeme karşı dava yönünden de görevlidir, asıl dava ile karşı dava bağlantılıdır . Mahkemece, karşı dava hakkında, esastan yapılacak inceleme sonucu deliller değerlendirilerek varılacak uygun sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli bulunmamıştır .

3-)Davalı, cevap dilekçesinde ve yargılama boyunca aşamalarda davacının dosyaya sunduğu 05/04/2012 tarihli ibra belgesinde yeralan imzanın kendisine ait olmadığını belirttiği halde, belge altındaki imzanın davalıya ait olup olmadığı araştırılmamış, imza incelemesi yaptırılmamıştır. İbra belgesinde yeralan imzanın davalıya ait olup olmadığı konusunun aydınlatılmaması da bozmayı gerektirmiştir .

4-)İcra ve İflas Kanunu’nun 67/2. maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi için borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi, alacaklının alacağını tahsil edebilmek için doğrudan mahkemede dava açarak haklı çıkması, alacağın likit ve muayyen olması gerekir.

Eğer alacaklı itirazın iptali davasında haklı çıkar ve borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse istek halinde alacaklı yararına, eğer davalı borçlu haklı çıkar ve dava reddedilirse bu kez alacaklının takibinde haksız ve kötü niyetli olması koşulu ile yine istek halinde borçlu yararına tazminata hükmedilir.

Yasa ile güdülen amaç borçlu olduğu miktarı bilebilecek durumda olan borçlunun ödeme emri tebliği üzerine icra borcunu inkar etmesini önlemek, gerçekte alacaklı olmayan alacaklının da borçluya zarar vermesini engellemektir.

Somut olayda, davacının alacağı ,bilirkişi incelemesi sonucu belirlenmiş , hesaplanan kira alacağı miktarı da icra takibine konu edilen kira alacağı bedelinden daha düşük çıkmıştır , başka bir anlatım ile dava konusu alacak miktarı (likit) belirlenebilir mahiyette değildir. Alacak miktarının belirlenmesi yargılamayı gerektirdiğinden davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi de usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.