Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2017/727 K.2017/5

Davacı, taraflar arasında imzalanan kira sözleşmesinde kira bedelinin içerisinde KDV'nin de bulunduğunun tespiti ile kira bedeli dışında KDV ödenmesi için ayrıca bir ek sözleşme yapılmasının gerekli bulunup bulunmadığı bakımından taraflar arasında oluşan muarazanın giderilmesine karar verilmesini istemiştir. Yerel Mahkemece davacı tarafından ödenen kira bedeli içinde KDV 'nin de bulunduğunun tespiti ile muarazanın giderilmesine karar verilmiştir.

Mahkemece, davacının tahliye tehdidi altında kendisine sunulan sözleşmeyi imzalamayarak, KDV ödemekten ve tahliye tehlikesinden kurtulmakla görülen davayı açmakta hukuki yararının olduğu, taraflar arasında ek sözleşme imzalandığı takdirde davacının yasal olarak KDV ödemek zorunda kalacağından bir daha ... davası açmasının mümkün olmayacağı, görülen davada, davacının ek sözleşme imzalamamak için menfi tespit davası niteliğinde, ek sözleşme düzenlenmesinin gerekli bulunmadığının tespitini istemekte haklı olduğu,

taraflar arasında imzalanan kira sözleşmesi hükümlerinde KDV'nin ek olarak ya da kira bedelinden hariç olarak alınacağına ilişkin hüküm bulunmadığından, kararlaştırılan kira bedeli içinde KDV'nin bulunduğu, bundan ayrı olarak KDV talep edilemeyeceği, KDV'nin sorumlusunun mülkiyet sahibi olan belediye olduğu gerekçesi ile bozmaya karşı direnme kararı verilmiştir.

Direnme kararı süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmiş olup, Dairemizin 6763 sayılı Kanun'un 45. maddesi ile 6100 sayılı HMK'na eklenen geçici .../.... maddesi uyarınca öncelikle inceleme yetkisi olduğu anlaşılmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

YARGITAY KARARI

Dairemizin '' Tespit davaları bir hukuki ilişkinin var olup olmadığının belirlenmesine yönelik olarak açılan davalar olup görülmekte olan veya açılacak bir davada iddia veya savunma olarak ileri sürülebilecek konular için bağımsız bir tespit davası açmakta hukuki yarar yoktur. ... davası sonunda verilen hüküm ile, aynı zamanda dava konusu hukuki ilişkinin var olup olmadığı da tespit edilir ve ondan sonra bu tespite dayalı olarak ... hükmü kurulur, ...’ın kararlı uygulamasına göre de, ... davası açmak mümkün ise, tespit davası açılamaz.

Anılan kuralın geçerli olabilmesi için, ... davası sonunda verilecek hükmün tespite ilişkin bölümü ile tespit davası sonunda alınacak tespit hükmü arasında, meydana getirdikleri kesin hükmün etkisi bakımından hiç bir fark bulunmaması gerekir. Diğer bir söyleyişle tespit davası ile istenen hukuki korunma, ... davası ile tamamen elde edilebilecekse, o zaman, davacının ayrı bir tespit davası açmakta hukuki yararı yoktur. Olayımıza gelince.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık kira bedeli içinde KDV'nin de bulunduğunun tespit edilmesi noktasında toplanmaktadır. Davacı tarafın bu uyuşmazlığı tespit davası yoluyla değil, açacağı ... davasında ileri sürmesi gerekir. Ayrıca davalı Belediye tek taraflı olarak, kiracı davacıyı ek sözleşme yapmaya zorlayamayacağından, davacı kiracının istemi hukuki değildir.

H.M.K.nun 106. maddesi gereğince davacının dava açmasında güncel bir hukuki yararı bulunmadığından mahkemece istemin bu nedenle reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde işin esasına girilerek yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi” doğru olmadığı gerekçesi ile verdiği bozma kararına karşı mahkemece, davacının tahliye tehdidi altında kendisine sunulan sözleşmeyi imzalamayarak, KDV ödemekten ve tahliye tehlikesinden kurtulmakla, görülen davayı açmakta hukuki yararının olduğu,

taraflar arasında ek sözleşme imzalandığı takdirde davacının yasal olarak KDV ödemek zorunda kalacağından bir daha ... davası açmasının mümkün olmayacağı, görülen davada, davacının ek sözleşme imzalamamak için menfi tesbit davası niteliğinde, ek sözleşme düzenlenmesinin gerekli bulunmadığının tesbitini istemekte haklı olduğu, taraflar arasında imzalanan kira sözleşmesi hükümlerinde KDV'nin ek olarak ya da kira bedelinden hariç olarak alınacağına ilişkin hüküm bulunmadığından kararlaştırılan kira bedeli içinde KDV'nin bulunduğu,

bundan ayrı olarak KDV talep edilemeyeceği, KDV'nin sorumlusunun mülkiyet sahibi olan belediye olduğu gerekçesi ile bozmaya karşı direnilmesine '' gerekçesi ile direnilmiş olup, sözleşmede KDV’nin ayrıca ödeneceğine dair bir düzenleme yer almadığından kira parası içinde KDV'nin bulunduğu, davacının bunun dışında ayrıca bir KDV ödemesinin gerekmediği, bu nedenle direnmenin doğru olduğu,