Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2019/3115 K.2019/6327

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen ve yargıtayca incelenmeksizin kesinleşmiş bulunan 16.10.2017 tarih ve 2016/490 E.-2017/776 K.sayılı kararın yürürlükteki hukuka aykırı olduğundan bahisle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 23.05.2019 gün ve 2019/49254 sayılı yazısıyla kanun yararına temyiz yoluna başvurulmakla, dosya incelendi gereği konuluşup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı şirket tarafından hukuka aykırı olarak tahsil edilen kayıp-kaçak, dağıtım vs. bedeli olarak toplam 500 TL alacağın, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla faiz ve masraflarla birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı; zamanaşımı, görev, yetki ve derdestlik itirazında bulunmuştur. Esası bakımından da, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece; "Dava dosyasının işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren 3 ay içinde yenilenmemesi halinde HMK 150/5.maddesi uyarınca mahkemece re'sen açılmamış sayılmasına karar verileceği, buna göre dava dosyasının işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren 3 aylık süre içinde yenilenmediği anlaşıldığından" davanın HMK'nın 150.maddesi hükmü gereğince AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verilmiştir.

Davalı vekili tarafından, vekalet ücreti yönünden istinaf başvurusunda bulunulmuş, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3.Hukuk Dairesinin 25.10.2018 tarihli, 2017/2223 Esas-2018/1441 Karar sayılı ilamı ile; davalının istinaf dilekçesinin, istinafa konu tutar ve dava değeri kesinlik sınırı altında kalmakla, HMK 341, 346 ve 352/1-b maddesi uyarınca reddine karar verilmiş, hüküm kesinleşmiştir.

Davalı vekili, vekalet ücreti yönünden yazılı emir talebinde bulunmuştur.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 23.05.2019 tarihli, 2019/49254 sayılı yazıları ile; "Açılan davada, davacı tarafından 02.05.2017 tarihinde dosyanın takipsiz bırakılması sonucu işlemden kaldırıldığı belirtilerek mahkemece, davanın açılmamış sayılmasına kararı verildiği ve kararın kesin olduğu anlaşılmıştır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri" başlığı altındaki 331 inci maddesinin 3. Fıkrasında " Davanın açılmamış sayılmasına karara verilen hallerde yargılama giderleri davacıya yükletilir. " hükmüne yer verilmiştir.

Aynı kanunun 323 üncü maddesinde, yargılama giderlerinin neler olduğu belirtilmiş olup (ğ) bendinde, " Vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekalet ücreti" denmek suretiyle vekalet ücretinin de yargılama giderlerinden olduğu belirtilmiştir.

Somut olayda, davacı çek iptal davasını takip etmemiş ve neticede takipsiz kalan davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Yargılama giderlerinden davacının sorumlu olacağını belirtilmesine rağmen, vekalet ücretinin yazılı olduğu şekilde davalı üzerinde bırakılması usul ve yasaya aykırı bulunmuştur." gerekçesiyle, hükmün 6100 sayılı HMK madde 363/1 uyarınca Kanun yararına bozulması talep edilmiştir.

Somut olayda; mahkemece, işlemden kaldırılan dosyanın süresi içerisinde yenilenmediği gerekçesiyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150.maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Kararda davalı taraf aleyhine de vekalet ücretine hükmedilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Yargılama giderlerinden sorumluluk" başlıklı 326/1.maddesinde; "Kanunda yazılı haller dışında, yargılama giderlerinin (m. 323), aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir." hükmüne yer verilmiş; aynı yasanın 331/son maddesinde de; "Davanın açılmamış sayılmasına karar verilen hallerde yargılama giderleri davacıya yükletilir." denilmiştir. Vekalet ücreti ise, yargılama giderlerindendir (HMK. mad. 323/ğ).

Öte yandan, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/1.maddesinde. "Görevsizlik veya yetkisizlik nedeniyle dava dilekçesinin reddine, davanın nakline veya davanın açılmamış sayılmasına ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar karar verilmesi durumunda Tarifede yazılı ücretin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra karar verilmesi durumunda tamamına hükmolunur.

Şu kadar ki, davanın görüldüğü mahkemeye göre hükmolunacak avukatlık ücreti, Tarifenin kinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçemez." hükmüne; keza 13.maddesinde de.

"Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7. nci maddenin ikinci fıkrası, 9. uncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile 10 uncu maddenin son fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez." hükmüne yer verilmiştir. Mahkemece, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7. ve 13.maddekeri uyarınca, davanın açılmamış sayılması nedeniyle kendisini vekille temsil ettiren davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, aksine davalı aleyhine vekalet ücreti taktiri doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir. Açıklanan nedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Kanun yararına bozma isteminin kabulü gerekmiştir.