Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2019/4906 K.2019/8106

Taraflar arasındaki vasiyetnamenin iptali davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacılar tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacılar; murisleri tarafından düzenlenen vasiyetnamenin şekil şartlarına uygun olmadığını, murisin okur yazar olmamasına rağmen kapsamlı bir şekilde vasiyetname düzenlediğini, ikinci sayfasında “okudum” ifadesinin yer aldığını, vasiyetname düzenlendiği tarihte murisin fiil ehliyetinin bulunmadığını, korkutma ve zorlamayla tasarrufta bulunduğunu ileri sürerek; vasiyetnamenin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalı; vasiyetnamenin şekil şartlarına uygun olduğunu, murisin fiil ehliyetine haiz bulunduğunu, davacıların iddialarının doğru olmadığını savunarak; davanın reddini istemiştir.Mahkemece; murisin vasiyetnameyi irade sakatlığı ile düzenlediğine dair somut ve inandırıcı bir delil sunulamadığı, adli tıp kurumu raporuna göre vasiyetin düzenlenme tarihinde murisin iradesini sakatlayacak herhangi bir rahatsızlığının da bulunmadığı gerekçeleriyle, davanın reddine karar verilmiş; hükmün, davacı tarafça temyiz edilmesi üzerine.

Dairemizin, 15/03/2018 tarihli ve 2016/10611 E. 2018/2558 K. sayılı ilamıyla; "davacı tarafın vasiyetnamenin iptaline ilişkin istemini, fiil ehliyeti, korkutma, baskı yanında şekil şartlarının bulunmadığı iddiasına da dayandırdığı, mahkemece davacının bu iddiasına ilişkin olarak inceleme ve araştırma yapılmadığı, gerekçeli kararda bu hususa değinilmediği, mahkemece, vasiyetnamenin şekil şartları yönünden değerlendirilip, hangisine üstünlük tanındığı belirtilerek gerekçelendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozma ilamına uyan mahkemece; dava konusu vasiyetnamenin noter tarafından vasiyetçiye okunduğu ve vasiyetçinin de vasiyetin son arzularını kapsadığını beyan ettiği diğer şartların da vasiyetnamede mevcut olduğu, davacı tarafın vasiyetnamenin irade sakatlığı ve şekil şartlarına aykırılık nedeniyle iptali isteminin ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, vasiyetnamenin ehliyetsizlik, şekil eksikliği ve irade bozukluğu nedenleriyle iptali istemine ilişkindir.

4722 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun'un 17 nci maddesi uyarınca; mirasçılık ve mirasın geçişi, mirasbırakanın ölüm tarihinde yürürlükte olan hükümlere göre belirlenir.

Mirasbırakanın 04/07/2013 tarihinde öldüğü nazara alındığında, davada Türk Medeni Kanunu hükümlerinin uygulanması gerekir.

Türk Medeni Kanunu'nun 535 inci maddesi; “Mirasbırakan vasiyetnameyi bizzat okuyamaz veya imzalayamazsa, memur vasiyetnameyi iki tanığın önünde ona okur ve bunun üzerine mirasbırakan vasiyetnamenin son arzularını içerdiğini beyan eder. Bu durumda tanıklar, hem mirasbırakanın beyanının kendi önlerinde yapıldığını ve onu tasarrufa ehil gördüklerini; hem vasiyetnamenin kendi önlerinde memur tarafından mirasbırakana okunduğunu ve onun vasiyetnamenin son arzularını içerdiğini beyan ettiğini vasiyetnameye yazarak veya yazdırarak altını imzalarlar.” hükmünü içermektedir.

TMK.nun 535. maddesindeki öngörülen ilkeler geçerlilik şartıdır. Bunlardan birinin eksikliği vasiyetnameyi geçersiz kılar.

Dosyada yer alan vasiyetnamenin incelenmesinde; okur yazar olmayan mirasbırakanın arzularını bildirdiği noterin, vasiyetnameyi yazdıktan sonra iki tanık önünde vasiyetnameyi okuması gerekirken sadece vasiyet edene okuduğu, mirasbırakan okuma yazma bilmediği halde vasiyetnameye "yazılan vasiyetnameyi okudum" şeklinde yazıldığı, miras mirakanın beyanının tanıkların önlerinde yapıldığınının yazılması yerine önlerinde okunduğunun belirtilmesi suretiyle vasiyetname düzenlendiği görülmüştür.

Buna göre vasiyetnameyi bizzat okuyacak durumda olmayan (okur yazar olmayan) kişilerin vasiyetnamesinin nasıl düzenleneceğinin TMK'nun 535. maddesinde açıkça düzenlenmiş olması karşısında, davaya konu vasiyetnamenin şekil kurallarına uygun olarak usulüne göre yapılmadığı anlaşılmıştır.

O halde, mahkemece; yasada gösterilen şekle uygun olarak düzenlenmemiş olan vasiyetnamenin bu gerekçe ile iptaline karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve yazılı gerekçe ile davanın reddi doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.