Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/2545 K.2020/7992

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasının davalı ... A.Ş. yönünden kısmen kabulüne, davalı ... A.Ş. yönünden reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davalı ... A.Ş.'nin istinaf başvurusunun reddine, davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davalı ... A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; müşterisi olan davalı ... A.Ş.'nin diğer davalı ... A.Ş.'ye ait banka hesabına 25.000 Euro gönderilmesi için talimat verdiğini, akabinde davalı ... A.Ş.'nin verdiği talimatın iptalini talep ettiğini ancak dava dışı Garanti Bankası tarafından davalı ... A.Ş.'nin hesabına paranın aktarıldığını, dava dışı Garanti Bankası tarafından söz konusu bedel ile ilgili olarak aleyhine açılan davanın kabul edildiğini ve kesinleşmesini müteakip başlatılan icra takibi üzerine 16/08/2012 tarihinde 120.577,88 TL ödemek zorunda kaldığını, aralarında yaşanan husumet nedeni ile davalıların sebepsiz zenginleştiklerini ileri sürerek; icra takibi sonucunda ödemek zorunda kaldığı 120.577,88 TL’nin faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalılar, davanın reddini istemişlerdir.

İlk derece mahkemesince; davalı ... A.Ş. yönünden davanın reddine, davalı ... A.Ş. yönünden davanın kısmen kabulü ile 92.494,39 TL’nin yasal faizi ile tahsiline karar verilmiş; karara karşı, davacı ve davalılardan ... A.Ş. tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; davalı ... A.Ş.'nin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davalı ... A.Ş. yönünden davanın kabulüne karar verilmiş; karar; davalılardan ... A.Ş. tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, davalı tarafın sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Harçlar Kanunu'ndaki düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerince gözetilmesi gerektiği gibi temyiz nedeni olarak ileri sürülmese dahi Yargıtay tarafından da re'sen gözetilmesi gerekmektedir.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 15. maddesinde yargı harçlarının (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden alınacağı, 16. maddesinde değer ölçüsüne göre harca tabi işlemlerde (1) sayılı tarifede yazılı değerlerin esas olduğu,

28/a maddesinde karar ve ilam harçlarının dörtte birinin peşin alınacağı, (1) sayılı tarifenin A.III.1.a maddesinde konusu belli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakkında karar verilmesi halinde hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden binde 68,31 oranında karar ve ilam harcı alınacağı, A.III.1.e maddesinde bölge adliye mahkemelerinin tasdik veya işin esasını hüküm altına aldığı kararlar için de aynı oranda karar ve ilam harcı alınacağı ve A.IV.1.e maddesinde de bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerine yapılacak istinaf yolu başvurularında tarifede gösterilen miktarda başvuru harcının alınacağı düzenlenmiştir.

Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ışığında, bölge adliye mahkemesince; değer ölçüsüne göre harca tabi davada, davanın ilk derece mahkemesince kısmen kabulüne dair verilen karara karşı istinaf başvurusunda bulunması nedeniyle davalı tarafın, istinafa konu edilen değer üzerinden hesaplanacak istinaf karar ve ilam harcından, peşin olarak yatırdığı harç mahsup edildikten sonra bakiye kalan istinaf karar ve ilam harcından sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerekirken, istinaf incelemesi sonucunda davanın kabulüne karar verilmesi nedeniyle bu değer üzerinden hesaplanan bakiye istinaf karar ve ilam harcından sorumlu tutulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, temyiz olunan bölge adliye mahkemesi kararının düzeltilerek onanması, HMK'nın 370/2 maddesi hükmü gereğidir.