Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/2588 K.2021/3485

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasının kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesince yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun reddine yönelik olarak verilen kararın süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; davalı ...'ın hamileliği sırasında sosyal güvencesi bulunmadığı için, kardeşi ...'ın kimliği ile hastanelerinin kadın hastalıkları ve doğum branşından 2009 Yılı’nda 6 defa, 2010 Yılı’nda 2 defa olmak üzere sağlık hizmeti aldığının tespit edilmesi üzerine, davalı Kurumca haklarında; sağlık hizmeti satın alma sözleşmesinin 5.1.4. maddesi uyarınca 80.000,00 TL cezai şartın uygulanmasına karar verilerek hak edişlerinden tahsil edildiğini, bu durumun davalı iki kardeşin hilesi nedeniyle gerçekleştiği için kusurları olmadığından şimdilik 10.000,00 TL’lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

Davalılar; davanın reddine karar verilmesini dilemişlerdir.

İlk derece mahkemesince; davalıların eyleminde hastane yetkililerini aldatabilecek ve denetim imkanını ortadan kaldıracak hilenin bulunmadığı, sağlık karnesindeki fotoğrafın basit bir incelemeyle sosyal güvencesi bulunmayan davalı ...'a ait olmadığının

anlaşılabileceği, davacının kusurunun bulunduğu gerekçesiyle davalı SGK'ya karşı açılan davanın reddine, diğer davalılar yönünden davacının maddi zararına sebebiyet verdikleri anlaşılmakla tedavi hizmeti bedeli 267,84 TL 'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ... ve ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince; davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, davacının taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı davranıp davranmadığına ilişkindir.

Davalı Kurum tarafından Sosyal Güvenlik Kurumu Özel Sağlık Hizmeti Sunucularından Sağlık Hizmeti Satın Alma Sözleşmesi’nin 5.1.4. maddesinde yer alan “Kurum tarafından sağlık yardımları karşılanmayan kişilere sundukları sağlık hizmetini Kurum tarafından sağlık yardımları karşılanan kişiler üzerinden Kuruma fatura ettiğinin Kurumca tespit edilmesi halinde; bu hizmet bedelinin, 10.000,00.-TL (Onbin)’den az olmamak şartıyla beş katı tutarında cezai şart uygulanır” hükmü uyarınca davacıya; kurum mensubu olmayan davalı ...’a sunduğu sağlık hizmeti bedelini kurum mensubu olan davalı ... adına Kuruma faturalandırdığı için cezai şart uygulanmıştır.

Ancak kurum mensubu olmayan kişiye verilen hizmet analık haline ilişkin olup, eylem tarihinden sonra yürürlüğe giren SUT’un 1.7. maddesinde yer alan “...b) Kurum bilgi işlem sistemi tarafından prim ödeme gün (Değişik:RG- 04/09/2019- 30878/ 1 md. Yürürlük: 04/09/2019) sayısının yetersiz olması veya prim borcu bulunması nedeniyle hasta takip numarası/provizyon verilmemesi halinde sağlık hizmeti sunucularınca kişinin müracaatının, aşağıda belirtilen istisnai haller nedeniyle yapılıp yapılmadığı değerlendirilecektir.

Müracaat aşağıda sayılan istisnai nedenlerle yapılmış ise sadece söz konusu müracaat nedeni ile ilgili sağlık hizmeti bedelleri faturalandırılabilecektir.

1) Acil hal (*),

2) İş kazası ile meslek hastalığı hali,

3) Trafik kazası,

4) Bildirimi zorunlu bulaşıcı hastalık,

5) Kişiye yönelik koruyucu sağlık hizmeti,

6) Analık hali (**),

7) Afet ve savaş ile grev ve lokavt hali,

8) 18 yaş altı çocuklar,

9) Tıbben başkasının bakımına muhtaç kişiler (***),

(Ek: RG- 11/10/2017- 30207/ 1 md. Yürürlük: 25/08/2017)

10) Madde bağımlılığı tedavisine yönelik sağlık hizmetleri,

(**) Analık hali; gebeliğin başladığı tarihten itibaren doğumdan sonraki ilk sekiz haftalık, çoğul gebelik halinde ise ilk on haftalık süre 5510 sayılı Kanun bakımından analık hali olarak kabul edilir...” düzenlemesi ile tedavi hizmeti verilen kişi Kurum mensubu olmasa da analık hali Kuruma faturalandırılabilecek hizmetler arasında sayılmıştır. Bu durumda verilen bu hizmet artık Kurum tarafından karşılanmayan hizmetlerden olmadığından uygulanan cezai işlemin yerinde olup olmadığının yeniden değerlendirilmesi için kararın bozulması gerekmiştir.

İlk derece mahkemesi kararının, yukarıda açıklanan nedenle bozulmasına karar verilmiş olduğundan HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca, iş bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının da kaldırılmasına karar verilmiştir.