Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/4038 K.2020/5933

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davacı ... ve davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, müvekkili ...'ın 2001-2007 yılları arasında Gülhane Askeri Tıp Fakültesinde öğrenim gördükten sonra mezun olup tabip subay olarak 31/07/2007 tarihinden itibaren Türk Silahlı Kuvvetlerinde göreve başladığını, 29/12/2011 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkartıldığını, davacının subaylıktan çıkartılması nedeniyle davalı kurum tarafından faiz hariç 26.564,23 TL borç tahakkuk ettirildiğini ve bir ay içerisinde ödenmesinin talep edildiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalı kurumca ilişik kesme tarihine kadar faiz hariç tahakkuk ettirilecek ödenmesi talep edilen 26.564,23 TL 'nin 12.371,00 TL 'sinden ...'ın, 26.564,23 TL'sinde kefil ...'nün ayrı ayrı borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, davacılardan ...'ın yüklenme senedine kefil olarak iştirak eden davacı ...'nün davasının kabulüne, ...'nün ...'ın askeri öğrenci olarak yetiştirilmesi sebebi ile kefalet borcu sona erdiğinden borçlu olmadığının tespitine, davacı ...'ın davasının kısmen kabulü ile davalı İdarenin talep ettiği 26.564,23 TL yetiştirme gideri alacağının 10.933,46 TL'sinden borçlu olmadığının tespitine, fazla talebin reddine karar verilmiş;hüküm, davacı ... ve davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı ...'ın ve davalının aşağıdaki bentlerin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 112.maddesine 03/07/2003 tarihinde 4917 Sayılı yasa ile eklenen 5.maddesinde "Türk Silahlı Kuvvetleri'nden her ne şekilde olursa olsun mecburi hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar ( Türk Silahlı Kuvvetleri'nde görev yapamaz şeklinde sağlık raporu alanlar ile vazife malûlü olarak Türk Silahlı Kuvvetleri'nden ayrılanlar hariç ), her yıl kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından belirlenen;

askeri öğrenci, subay ve astsubay naspedildikten sonra kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarını, yükümlülük sürelerinin eksik kalan kısmı ile orantılı olarak kanuni faizi ile birlikte tazminat olarak öderler. Öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının hangi unsurlardan oluşacağı ve tahsiline ilişkin usul ve esaslar.

Milli Savunma, İçişleri ve Maliye Bakanlıkları tarafından müştereken yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirlenir" denilmektedir.Yasanın uygulanmasını gösteren ve 17.12.2005 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim, Eğitim ve Yetiştirme Masraflarının Tespitine Dair Yönetmeliğin 5. Maddesinde ise, Türk Silahlı Kuvvetlerinde görev yapamaz şeklinde sağlık raporu alanlar ile vazife malulü olarak ayrılanlar hariç olmak üzere her ne şekilde olursa olsun mecburi hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar ile ilgili maliyet hesabında.

Öğrencilik dönemine ait 3 Eylül 1985 tarihli ve 18857 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Askeri Okullara Alınan Öğrenciler ile Silahlı Kuvvetler Hesabına Fakülte ve Yüksek Okullarda Okuyan Öğrenciler İçin Yüklenme Senedi Düzenlenmesine ve Bu Okullardan Çeşitli Sebeplerle Ayrılacak Öğrencilere veya Kefillerine Ödettirilecek Tazminata Dair Yönetmelik hükümleri uygulanarak yapılacak hesaplamada;

yiyecek masraflarının yarısı, giyim-kuşam, vize-diploma-sınav ve benzeri harçlar, öğretim ve eğitimin gerektirdiği ulaşım giderleri, barındırma, askeri liseler hazırlık sınıfları yabancı dil eğitimleri, atış, giderleri ile görmüş olduğu kurs masraflarının dikkate alınacağı; kurs merkezlerinde subay, astsubay olarak eğitim ve yetiştirme masraflarının tespitinde; yolluk ve yevmiyeler, kırtasiye giderleri, ( eğitim yardımcı malzemeleri/askeri öğrenciler için ) eğitim ve yetiştirmenin gerektirdiği taşıma ve ulaşım giderleri, ilaç ve tedavi, öğrenim ve eğitim ve öğretimin diğer öğretim kurumlarına ödenen masrafların ödeneceği belirtilmiştir.

Dosyanın incelemesinde; Gülhane Askeri Tıp Akademisi dönemine ilişkin maliyet çizelgesinde yer alan 1.766,36 TL ek ders ücretinin Altındağ 5. Noterliği'nin 27 Eylül 2001 tarih ve 21923 yevmiye numarasıyla düzenlenmiş yüklenme senedinde belirtilen''benzeri eğitim ve öğretim masrafları''içerisinde değerlendirilerek bu kalem masraflardan da davacının sorumlu olacağı dikkate alınmadan davacının borçlu olduğu ve olmadığı miktarları belirleyen bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirir.

3-17.12.2005 tarihli Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim, Eğitim ve Yetiştirme Giderlerinin Tespitine Dair Yönetmeliğin ''Maliyet Hesabı''başlıklı 5. maddesinin (b) bendinde ''kurs merkezlerinde; subay, astsubay olarak eğitim ve yetiştirme masraflarının tespitinde; yolluk ve yevmiyeler, kırtasiye giderleri, ( eğitim yardımcı malzemeleri/askeri öğrenciler için) eğitim ve yetiştirmenin gerektirdiği taşıma ve ulaşım giderleri, ilaç ve tedavi, öğrenim ve eğitim ve öğretimin diğer eğitim kurumlarına ödenen masrafları''düzenlemesine yer verilmiş olup, Sahra Sıhhiye Okul Komutanlığı'nın 128.

Dönem Subay Temel Askerlik ve Sahrada Sağlık Hizmetleri Stajı maliyet cetvelinde gösterilen ve 17.12.2005 tarihli Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim, Eğitim ve Yetiştirme Masraflarının Tespitine Dair Yönetmeliğin 5. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde yer alan ''eğitim-öğretim görevlilerinin kurs süresiyle orantılı maaşları, ek ders ücretleri'' ile ''amortismanlar'' ibareleri iptal edildiğinden ,kırtasiye giderinin davacı için yapılan harcamaların yukarıda yer alan maddede yazılı giderlerden olduğu bu giderlerin maliyet hesabına dahil edilerek hesaplama yapılması gerektiğinin düşünülmemiş olması hatalı olup bozmayı gerektirir.

4-Davacı vekilinin davacı ... için talebinin 12.371,00 TL olduğu ve davalı yararına hesaplanan vekalet ücreti takdirinde bunun dikkate alınmamış olması hatalı olup bozmayı gerektirir. 5-Bilirkişi raporunda günlük maliyet miktarının nasıl hesaplandığının anlaşılamadığı, denetime elverişsiz rapora göre hüküm kurulmuş olması hatalı olup bozmayı gerektirir.