Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/4499 K.2020/6267

Davacı ... ile 1-... 2- ... mirasçıları 3- ... 4-... 5- ... Uluslarası Ticaret ve Pazarlama A.Ş. 6-... 7-Tasfiye Halinde ... aralarındaki alacak davasına dair İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesinden verilen 06/10/2016 tarihli ve 2016/404-2016/811 sayılı hükmün onanması hakkında Dairemizce verilen 15/02/2018 tarihli ve 2017/4416 E. 2018/178 K. sayılı ilama karşı davalılar ..., ..., ... , ..., ..., ... Ticaret ve Pazarlama A.Ş. Vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir. Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalılardan ...’ün yanında sigortalı olarak çalışan Av....’ün tevkilen vermiş olduğu 31/07/2002 tarihli vekaletnameye dayanarak, 7 no’lu davalıya (Tasfiye Halinde Deutsch und Schwizerische) vekaleten, 1-5 no’lu davalılar (... vs., ...

Uluslararası Ticaret ve Pazarlama A.Ş.) aleyhine İstanbul 7.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2003/1682 D.iş sayılı dosyasından ihtiyati haciz kararı alıp, İstanbul 1.İcra Müdürlüğünün 2003/7453 sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlattığını, takibe yapılan itiraz nedeniyle de İstanbul 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2003/1176 esas sayılı dosyası üzerinden itirazın iptali davası açtığını, dava devam ederken, bilgisi olmadan müvekkili asilin (7 no’lu davalı) davadan feragat etmesi üzerine davanın reddine karar verildiğini, yazılı bir ücret sözleşmesi bulunmadığından,

Avukatlık Kanunun 164/4. maddesi gereğince dava değeri üzerinden %10 ile %20 oranında belirlenecek nispi avukatlık ücreti ile aynı Kanunu‘nun 164/son maddesi gereğince karşı tarafa yükletilecek vekalet ücretinin ödenmesi gerektiğini, yine adı geçen Kanunun 165. maddesine göre, vekalet ücretinden 1-5 no‘lu davalıların da müteselsilen sorumlu olduklarını, dava konusu işlerin tevkil vekaletnamesine dayanılarak münhasıran kendisi ve yanında sigortalı olarak çalışan avukatlar tarafından yerine getirildiğini, davalı Avukat ... ve yanında çalışan avukatların hiçbir katkısının bulunmadığını,

bu nedenle Avukatlık Kanunu‘nun 171/son maddesi gereğince 6 no’lu davalı Avukat ...’ün de davalı olarak gösterildiğini, itirazın iptali davasının feragatle sonuçlanmasından sonra müvekkile vekaleten Av....’ün gönderdiği 20/03/2006 tarihli ihtarnameyle tevkil vekaletinden azledildiğini, davalılara göndermiş olduğu 13/02/2007 tarihli ihtarnameyle avukatlık ücretinin ödenmesini istediğini, ancak sonuç alamadığını ileri sürerek,

şimdilik 10.000,00TL avukatlık ücretinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, ıslah dilekçesi ile de talep miktarını 767.818,00 TL’ye çıkarmıştır.

Davalılar, davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, uyulan bozma ilamı gereğince davanın kısmen kabulüne, 418.629,00TL'nin (6 nolu davalı ... 18.060,00 TL'den sorumlu, diğer davalılar ise tamamından sorumlu olmak kaydıyla), 26.02.2007 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiş; hükmün, taraflarca temyizi üzerine 13. Hukuk Dairesinin 15.02.2018 tarih, 2017/4416 E 2018/1780 K sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmiş; 1-5 no’lu davalılar (... vs., ... Uluslararası Ticaret ve Pazarlama A.Ş.) bu kez karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

1-Temyiz ilamında belirtilen gerektirici nedenler karşısında usulün 440. maddesinde sayılan nedenlerden uygun olmayan sair karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.

2-Dava, vekalet ücreti alacağının tahsili istemine ilişkin olup davacı avukat, müvekkili olan 7 nolu davalının vekili olarak diğer 1-5 nolu davalılara karşı açmış olduğu itirazın iptaline ilişkin davada, tarafların sulh olduklarını ileri sürerek, Avukatlık Kanunu'nun 165. maddesi gereğince hem müvekkili 7 nolu davalıya hem de diğer davalılara karşı ücret alacağının tahsili istemiyle eldeki davayı açmıştır. Mahkemece davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın taraflarca temyizi üzerine 13. Hukuk Dairesinin 15.02.2018 tarih, 2017/4416 E 2018/1780 K sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki; kural olarak sonradan yürürlüğe giren yasa hükümlerinin ve İçtihadı Birleştirme Kararlarının kazanılmış hak (usulü müktesep hak) ilkesinin 28.6.1960 tarihli, 21/9 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince istisnai niteliği gereği kesin hüküm halini almamış eldeki davalarda da gözetilmesi ve uygulanması gerekeceği tartışmasızdır.

Yargıtay İçtihatı Birleştirme Büyük Genel Kurulu tarafından 05.10.2018 tarihinde 2017/6 esas 2018/9 karar sayılı ilamla " İçtihadı birleştirmenin konusu, Avukatlık Kanunu'nun 165. maddesinde yer alan ücret dolasıyla müteselsil sorumluluk hallerinden olan sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşma ile sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde karşı tarafın avukatı lehine her iki tarafın müteselsil olarak ödenmesinden sorumlu olacağı avukatlık ücreti kapsamına avukat ile iş sahibi arasında yapılan ücret sözleşmesine göre avukata ödenmesi gereken akdi vekalet ücretinin girip girmediği hususudur....

Avukatlık bir kamu hizmeti olmakla birlikte ücret karşılığında müvekkiline hukuksal yardım hizmeti sunan avukat ile iş sahibi/müvekkili arasındaki ilişki bir özel hukuk ilişkisidir...Özel hukukta, bir borç ilişkisinden doğan alacak hakkı da nisbi hak niteliğindedir.

Böyle olunca alacak hakkı ancak o borç ilişkisi nedeniyle borçlu olan kişi yada kişilere karşı ileri sürülebilir, yargısal kararlarda ve doktrinde borç ilişkilerinin nisbiliği ilkesi denilen bu ilke uyarınca sözleşmeler kural olarak yalnızca sözleşmenin tarafları bakımından hüküm ve sonuç doğururlar.... Akdi vekalet ücretinin iş sahibi ile hasmın müteselsil sorumluluğu kapsamında bulunduğunun kabul edilmesi hukuk güvenliği ilkesini zedeleyecektir.

Ayrıca vekalet ücreti avukatın yaptığı hukuki yardımın karşılığı olan bir meblağ veya değeri ifade ettiği halde avukattan hiçbir hukuki yardım almayan hasmın, karşı yanın yaptığı sözleşmeden doğan vekalet ücreti nedeniyle onun avukatı lehine müteselsilen sorumlu tutulması, avukatlık ücretinin mahiyet ve amacına da uygun değildir.

Tarafların aralarındaki dava ve uyuşmazlığı sulh ile sonuçlandırmaları herşeyden önce dava açılmakla bozulan toplumsal barış ve huzurun yeniden tesis edilmesini sağladığı gibi tarafların bir an önce hak ve alacaklarına kavuşmasını da temin etmektedir. Nitekim 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren HUMK' nın 140/2. maddesinde hakimin tarafları sulhe davet edeceği düzenlenerek sulh teşvik edilmiştir.

Böyle olunca, usul hukuku bakımından bu kadar önemli bir müessesenin önüne sözleşmenin tarafı olmayan kişinin akdi vekalet ücretinden sorumlu tutulması şeklindeki bir engelin konulması da doğru olmayacaktır....Hal böyle olunca, Avukatlık Kanunu' nun 165. maddesinde düzenlenen "ücret dolasıyla müteselsil sorumluluk" hallerinden olan "sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde" karşı tarafın avukatı lehine her iki tarafın müteselsil olarak ödenmesinden sorumlu olacağı avukatlık ücreti kapsamına avukat ile iş sahibi arasında yapılan ücret sözleşmesine

göre avukata ödenmesi gereken "akdi vekalet ücretinin" dahil olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır. " şeklinde karar verilmiş olup, somut olaya ilişkin çıkan bu içtihadı birleştirme kararına göre, 1-5 no’lu davalıların (... vs., ... Uluslararası Ticaret ve Pazarlama A.Ş.) davacının hak ettiği akdi vekalet ücretlerinden sorumlu olmayacağının kabulü gerekir. Bu durum karar düzeltme talebi üzerine yeniden yapılan incelemeden anlaşılmıştır. O halde Mahkemece, 1-5 nolu davalıların davacı avukatın akdi vekalet ücretinden sorumluluğunun bulunmadığı gözetilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmek üzere hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmektedir.