Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2020/5004 K.2021/1925

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen alacak davasının reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, davalı ...'nın Üniversite bünyesinde araştırma görevlisi iken, kardosunun 10/02/2011 tarihinde yüksek lisans eğitimini tamamlamak üzere ... adına Yüksek Öğretim Kanunu'nun 35. madde uyarınca geçici olarak ...

Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsüne tahsis edildiğini, Lisanüstü eğitim ve öğretim yönetmeliğinin süre başlıklı 10. maddesinde belirtilen 3 yıllık azami süre içerisinde yüksek lisans eğitimini tamamlayamadığını bu nedenle YÖK tarafından kadrosunun iade edildiğini, kadronun iadesi üzerine ÖYP programına ilişkin usul ve esasların 10/2 maddesi gereğince 09/04/2015 tarihli fakülte yönetim kurulu kararı ile ilişiğinin kesilmesi hakkında kefalet senedi uyarınca işlem yapılmasına karar verildiğini,

28/04/2015 tarihi itibari ile ilişiği kesilen davalı ile idare arasında imzalanan yüklenme senedi gereğince 68.791,86 TL'nin tarafımıza ödenmesi yönünde davalıya yazı gönderildiğini, davalı tarafından 60 ay vade ile ödeneceğinin kabul edildiğini, 3 taksidin ödendiğini ancak kalan taksitlerin ödenmediğini, bu nedenle bakiye 65.350,86 TL'nin davalı ... ve kefil olarak imza atan diğer davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini dilemişlerdir. İlk derece mahkemesince, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından istinaf edilmiştir. Bölge adliye mahkemesince, istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş; karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı, davalı ...'nın yüksek lisans eğitimini mevzuatta belirtilen sürede tamamlayamaması nedeni ile yüklenme senedinde belirtildiği üzere yapılan masrafların toplamı ve %50 fazlasının tahsili istemi ile eldeki davayı açmıştır. Davalılar ise, yüklenme senedinin haksız şart içerdiği ve maaş olarak ödenen bedelin geri istenemeyeceğini belirterek davanın reddini dilemişlerdir.

İlk derece mahkemesince, davalının çalıştığı süreçte aldığı maaşın iadesinin yasal olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge adliye mahkemesince de maaşın açıkça yüklenme senedinde masraf olarak sayılan kalemler arasında yer almadığı ve yüklenme senedinde açıkça sayılmayan kalemlerin tahsilinin mümkün olmadığı gerekçesi ile istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş ise de; davacı tarafından, davalının süresinde eğitimini tamamlayamaması nedeni ile yüklenme senedinde belirtilen 45.002,19 TL ile bunun %50 fazlası davalıdan talep edilmektedir.

İlk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporu ile yüklenme senedinde belirtilen 42.002,19 TL'nin 3 yıl boyunca ödenen maaşa tekabül ettiği anlaşılmaktadır. Her ne kadar mahkemenin maaşın istenemeyeceğine ilişkin düşüncesi doğru ise de, yüklenme senedinde maaşın yanında belirtilen ' %50 fazlası' ibaresi cezai şart olarak kararlaştırılmıştır. Cezai şarta ilişkin düzenleme genel işlem koşulu sayılmaz.

Hal böyle olunca, mahkemece, taraflar arasında düzenlenen taahhütname ve yüklenme senedindeki ceza koşuluna ilişkin gerekli inceleme ve araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçe sadece maaş ödemesi yönünden değerlendirme yapılarak eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.