Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/1533 K.2021/6695

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen kira sözleşmesinden kaynaklanan alacak davalarında asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; tarafların istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik olarak verilen kararın, süresi içinde asıl dava davacısı tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Asıl davacı-birleşen davalı; davalı ile aralarında içkili restoran işletilmek amacıyla kira sözleşmesi imzalandığını, kiralanana büyük oranda masraf yaptığını, ancak daha sonra içkili restoran ruhsatı alamadığını, ruhsat alınamayacağı hususunun davalı tarafından saklandığını belirterek kiralanana yapılan ve sökülüp götürülemeyen masrafların davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Asıl davalı-birleşen davacı; davacı kiracının kendi kusurlu tadilatları nedeniyle ruhsat alamadığını, bununla birlikte kiralananın tahliyesi sırasında kiralanana zarar verdiğini belirterek asıl davanın reddini dilemiş, birleşen dava ile kiralananın eski hale getirilme bedeli 10.000TL, mahrum kalınan kira bedeli alacağı 5.000TL, eksik ödenen kira bedeli alacağı 5.000TL, erken tahliye nedeniyle sözleşme hükümleri gereği ödenmesi gereken cezai şart bedeli 5.000TL olmak üzere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik toplam 25.000TL'nin birleşen davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davacı yargılama sırasında 10/05/2016 tarihinde davasını ıslah ederek 84.960TL eski hale getirme bedeli, 8.500TL kiralananın eski hale getirilme süresine ilişkin kira bedeli, 17.000TL erken fesih nedeniyle ödenmesi gereken cezai şart bedeli, 9.700TL ödenmemiş kira alacağı bedeli olmak üzere toplam 120.160TL'nin birleşen davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince, asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile 120.160TL'nin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte birleşen davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararına karşı, taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge adliye mahkemesince, tarafların istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş; hüküm, asıl davacı-birleşen davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle temyiz olunan kararda yazılı gerekçelere göre, asıl davacı-birleşen davalının asıl davaya ilişkin tüm, birleşen davaya ilişkin sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Birleşen davalının zaman aşımı itirazına ilişkin temyiz talebine gelince;

Somut olayda, fazlaya ilişkin hak saklı tutularak 5.000TL ödenmemiş kira alacağı bedeli istenilmiş, yargılama aşamasında (bilirkişi raporu doğrultusunda) ıslahla ödenmemiş kira bedellerine dair netice-i talep arttırılmış; mahkemece, ıslahla arttırılan kısım da gözetilerek ödenmemiş kira bedeli isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Ancak, saklı tutulan fazla kısım için birleşen davacı taraf bilirkişi raporu doğrultusunda davasını 10/05/2016 tarihinde ıslah etmiş, birleşen davalı taraf ıslah dilekçesinin kendisine tebliği sonrasında, süresinde vermiş olduğu ıslaha karşı cevap dilekçesinde, ıslah tarihi itibariyle talebin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek, ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı def'inde bulunmuştur.

TBK m. 147 gereğince kira bedellerine ilişkin davalar beş yıllık zamanaşımı süresine tabi olup, bu beş yıllık süre dava (veya ıslah ve yahut ek dava) tarihinden geriye doğru işlemeye başlar. Kısmi dava açılması halinde de alacağın yalnız dava konusu edilen kısmı için zamanaşımı kesilir, dava dışı kalan bölümü içinse zamanaşımı işlemeye devam eder.

Mahkemece, birleşen davacı tarafın ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı def'inde bulunan birleşen davalının zamanaşımı def'ii hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır. Buna göre, mahkemece; yukarıda belirtilen ilke çerçevesinde; birleşen davalı tarafın, ıslah edilen kira bedeline ilişkin zamanaşımı def'ii ile ilgili bir değerlendirme yapılarak bu konuda olumlu veya olumsuz bir karar verilerek, sonucu dairesinde hüküm kurulması gerekirken, bu yönden eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulması doğru görülmemiş, birleşen davalı tarafın bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının kabulü gerekmiştir.