Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2021/8235 K.2022/5789

Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen itirazın iptali davasının reddine dair verilen karar hakkında bölge adliye mahkemesi tarafından yapılan istinaf incelemesi sonucunda; davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik olarak verilen karar, davacı vekili tarafından duruşmalı olarak temyiz edilmekle; duruşma günü olarak belirlenen 14/06/2022 tarihinde davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... geldi. Açık duruşmaya başlandı ve hazır bulunan vekillerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için saat 14.00'e bırakılması uygun görüldüğünden, belli saatte dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı; Pendik Anadolu Lisesi kantininin kiracısı olduğu, mevcut kira sözleşmesi gereği kiralanana yaptığı masrafların İstanbul Anadolu 19. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/24 D. İş sayılı dosyası ile 531.057 TL olarak tespit edildiğini, davalının bu masraflar karşılığı olarak 395.896 TL ödediğini, bakiye 135.161 TL için ise 21/10/2019 tarihli taahhütname imzaladığını ancak yapılan tüm yazışmalara rağmen bakiye borcu ödemediğini, bu nedenle bakiye alacağının tahsili amacıyla icra takibi başlattığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek; itirazın iptali ile lehine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı; dava konusu taşınmaza ilişkin 21/10/2019 tarihinde yapılan ihaleyi kazanarak okul aile birliği ile kira sözleşmesi imzaladıklarını, dava konusu kantini kesinleşmiş ihale ve kira sözleşmesi gereğince işlettiğini, işbu davada kendisine husumet yöneltilemeyeceğini savunarak; davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince; tarafların, okul kantini işletmesinin yeni ve eski yüklenicileri oldukları, aralarında herhangi bir sözleşme ilişkisinin bulunmadığı, bu yönüyle davalının taraf (pasif husumet) ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle, davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiş; karar, davacı tarafça istinaf edilmiştir.

Bölge adliye mahkemesince; anılan ihale sonucunda kantin kiralama sözleşmesinden doğan ihtilaflar için davanın tüzel kişiliği bulunmayan okul aile birliğine izafeten Milli Eğitim Bakanlığına karşı açılması gerektiği gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, önceki kiracı tarafından kiralanana yapılan sabit tesis masraflarından bakiye kalan bedelin, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre sonraki kiracı olan davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Davacı ile dava dışı okul aile birliği arasında imzalanan 01/03/2018 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesinde, kiracının değişmesi durumunda kantine kiracı tarafından yapılan tüm tesis masraflarının, kullanım süresi ve amortismanlar da dikkate alınarak okul, birlik, varsa meslek odası temsilcilerinin ve gerektiğinde bilirkişi katılımıyla oluşturulan komisyonca takdir edilecek meblağın eksi kiracıya yeni kiracı tarafından ödeneceği kararlaştırılmış olup, 01/11/2019 tarihinde davalı tarafça davacının hesabına ‘Kantin demirbaş bedeli’ olarak 395.896 TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.

Yine davalı tarafından imzalanan 21/10/2019 tarihli ‘Taahhütname’ başlıklı belge ile kantin ihalesindeki demirbaş bedeli arasındaki farkın 135.161 TL olarak ödeneceği açıkça beyan edilmiştir.

Her ne kadar ilk derece mahkemesince; tarafların, okul kantini işletmesinin yeni ve eski yüklenicileri oldukları, aralarında herhangi bir sözleşme ilişkisinin bulunmadığı, bu yönüyle davalının taraf (pasif husumet) ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş ise de; ilgili sözleşmeler, davalı tarafça yapılan ödeme ve davalının kabule yönelik açık beyanı karşısında davalıya husumet yöneltilmesinde bir usulsüzlük bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca, ilk derece mahkemesince; davacının dayandığı İstanbul Anadolu 19. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2019/24 D. İş sayılı dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporu ile 09/09/2019 tarihinde davacı ile okul aile birliği arasında imzalanan demirbaş değer tespit tutanağına ilişkin bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi ve ulaşılacak sonuca göre davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olması, doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.

İlk derece mahkemesi kararının yukarıda açıklanan nedenle bozulmasına karar verilmiş olduğundan, HMK'nın 373/1 maddesi uyarınca işbu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin bölge adliye mahkemesi kararının da kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.