Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/1795 K.2022/5929

Taraflar arasındaki alacak davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı ve ihbar olunan vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, İzmir İli, Buca İlçesi, 2. Bölge Dumlupınar mevkindeki 45125 ada, 1 parsel 48/1234 arsa paylı 3.Kat 13 nolu bağımsız bölümü taşınmazı inşa eden davalıdan satın alan Havva Urhan'dan resmi olarak satın aldığını, Buca Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğü’nün Yapı Ruhsatı şefliği tarafından 27/02/2009 tarihli yazıları ile"....

26/02/2009 tarihli başkanlık oluru ile yapı ruhsat ve yapı kullanma belgeleri iptal olmuştur, bilgilerinize rica olunur" muhteviyatlı resmi belgenin tevdii edildiğini, Buca belediye Başkanlığına yaptığı başvuru sonucunda verilen bilgiye göre, "Buca 45125 ada, 1 nolu parselin tevhit işleminin imar planındaki kat adedi gabarilerine aykırı olduğu,

1987 yılı İzmir Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliğinin tevhit ve ifrazlarda istisnalar başlıklı 3.03 madde C bendindeki- imar planına göre gabarileri farklı olan parsellerin tevhidine izin verilmez hükmüne aykırılık teşkil ettiği, yasa ve yönetmeliklere aykırı işlemi onaylamaktan sorumlu ... ...' un İdari Soruşturma ve Adli Soruşturma işlemi yapılması gerektiği "raporu ile yine"....

Yürürlükteki imar planında bitişik nizam 4 kat konut koşullu yapılandırma hakkı bulunan 45125 Ada, 1 parsel'e 3194Sayılı İmar Yasası, Buca İmar Plan notları ve İzmir Büyükşehir Belediyesi imar yönetmeliğine aykırı olarak birinci kat bodrum,

birinci kat zemin ve beş normal kattan oluşan yapıya 19/06/1998 ve 1995 sayı ile imar durum çizelgesi çizen ve daha sonra bu belgenin üzerine aslında bulunmayan gelişme konut bölgelerinde parsel cephesi 22 metre parsel alanı 600m2 den az olmamak ve kazanılmış toplam inşaat alanını geçmemek şartı ile "h" serbest yapılabilir. "notunu yazan inşaat teknikeri ... ve bu belgeyi onaylayan İmar Müdürü ... hakkında İdari ve Adli Soruşturma işleminin yapılması gerektiğinin belirtildiğini,

bu sebeplerle mezkur taşınmazların 3194 sayılı yasaya aykırı olarak tesis edilmesi sebebi ile idari para cezası ve yakım kararı verilmek üzere yetkili kuruma tevdiine rapor olarak sunulduğunu, bu raporlar üzerine 3194 sayılı yasaya aykırı tesis edilen inaşatlar nedeni ile idare para cezasına ve yıkım kararına hükmedildiğini, burada zamanaşımının da söz konusu olmadığını, zamanaşımı süresinin yıkım kararının verildiği tarihten itibaren başlayacağını, davalıların bağımsız bölümün bedelinin tazmiminde gerek haksız fiil gerek hukuki ayıp, gerek istihdam edenin sorumluluğu gereği sorumlu olduklarını beyan ederek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 150.000,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak “Davanın kısmen kabulü ile , İzmir ili, Buca ilçesi, Dumlupınar Mah. 45125 ada, 1 parselde kaim, 4. Kat, 13 nolu bağımsız bölüm davacı adına kayıtlı olan tapu kaydının iptali ile 140.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmın reddine, davalı tarafın tescile yönelik talebi ayrı bir dava konusu olması sebebiyle reddine karar verilmiş, hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.

1-İhbar olunan ... vekilinin temyiz talebi yönünden yapılan incelemede;

HMK’nın 61-64. maddelerine göre; dava ihbar olunan gerçek ve tüzel kişi, davada taraf sıfatını kazanamaz. Bir davada hüküm, davanın tarafları arasında kurulur. Bu nedenle hükmü temyiz etme hakkı davada taraf olan kişilere aittir. Kural olarak kendisine dava ihbar olunan davaya katılmadıkça (müdahil olmadıkça) mahkemece verilen kararı temyiz etme hakkı yoktur. Ancak, mahkemece usul ve yasaya aykırı olarak taraf sıfatını almayan dava ihbar olunan kişi hakkında hüküm kurulmuşsa, ihbar olunan hükmün kendisiyle ilgili bölümünü temyiz edebilir.

Olayda ihbar olunan .... müdahil olmadığından ve aleyhine verilmiş bir hüküm de bulunmadığından, temyiz dilekçesinin reddi gerekir.

2-Bilindiği üzere, mahkemece verilen hüküm, bir davayı esastan çözümleyen ve uyuşmazlığı sona erdiren nihai kararlardandır. Bu kararla, mahkeme davadan elini çeker ve davayı sona erdirmiş olur. Bu aşamada yapılması zorunlu iş; hükmü, kısa karar (hüküm fıkrası) doğrultusunda ve yasal gerekçeleriyle birlikte hakimin yazmasından ibarettir. Eş söyleyişle, kararın asli unsurlarından olan gerekçenin de kısa karara uygun biçimde kararda yer alması gerekir. Esasen, hükmün tefhim edilen kısa karara uygun yazılması ve gerekçe taşıması, kamu düzeni ile doğrudan ilgili temel kurallardan olup, bu kurala kanun koyucu HMK'nın 297 nci maddesiyle varlık kazandırmıştır.

Yine Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın "Duruşmaların açık ve kararların gerekçeli olması" başlıklı 141 inci maddesinin üçüncü fıkrasında; "Bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır." hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre gerekçe, hükümle çelişik olamaz. Aksinin kabulü, mahkemelere güveni sarsacağı gibi Anayasa ve kanunlarda yer alan açık kurallara aykırılık oluşturur.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; mahkemece, gerekçeli kararın gerekçe kısmında “ ...davacının, daire aldığı apartmandaki imar ihlalinden bilgisinin olmasının beklenemeyeceği, davalının imar ihlalinde kusurlu olduğu, gizli ayıp sebebiyle sorumluluğunun bulunduğu,

davaya konu dairenin bulunduğu binaya ait yıkım kararı kesinleştiğinden zarar şartının gerçekleştiği, mahkemece yapılan keşif sonrası davaya konu dairenin, arsa payı dahil dava tarihi itibariyle rayiç değerinin 140.000 TL olduğu anlaşılmakla, sözleşmeden kaynaklanan bedelin sözleşmenin ifasının imkansızlığı sebebiyle iadesine karar verilmesi gerekmiş, öte yandan sebepsiz zenginleşmeye yer vermemek açısından "birlikte ifa kuralı gereği" davacı adına olan tapu kaydının iptali ile davalı adına tesciline karar vermek gerektiğinden,

hüküm fıkrasının 2 nolu bendinin tesisinde maddi hata yapılmış olduğu görüldüğü” gerekçesiyle Davanın kısmen kabulü ile , İzmir ili, Buca ilçesi, Dumlupınar Mah. 45125 ada, 1 parselde kaim, 4. Kat, 13 nolu bağımsız bölüm davacı adına kayıtlı olan tapu kaydının iptali ile 140.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin kısmın reddine, davalı tarafın tescile yönelik talebi ayrı bir dava konusu olması sebebiyle reddine şeklinde hüküm tesis edilerek gerekçe ve hüküm fıkrası arasında çelişki yaratılmış olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

3-Bozma nedenine göre, davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.