Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2022/8167 K.2023/1061

Taraflar arasındaki muarazanın önlenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince 29.06.2021 tarihli ek karar ile davacı vekilinin temyiz dilekçesinin kesinlikten reddine karar verilmiştir.

Ek karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Dosya içeriğine göre Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin temyiz dilekçesinin kesinlikten reddine karar verilmiş ise de; uyuşmazlık sözleşme ilişkisinin devamı sırasında yaratılan muarazanın men’i (çekişmenin giderilmesi) mahiyetinde olup, davanın kesinlik sınırı dahilinde kaldığından bahsedilemeyeceğinden temyiz dilekçesinin kesinlikten reddine ilişkin ek kararın hatalı olduğu anlaşılmakla; 29.06.2021 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Davacı vekilinin gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı; muaccel bir borcu olmamasına rağmen 18.04.2018 tarihinde haksız ve mesnetsiz bir şekilde elektriğinin kesildiğini, davalının sözleşmeye aykırı davranarak elektrik sağlama yönündeki asli borcunu yerine getirmediğini, muaccel bir borcu varsa öncelikle yazılı olarak uyarılmasını gerektiğini ileri sürerek; muarazanın giderilmesi ile davalı şirketin elektrik enerjisini kesme işleminin haksız olduğunun tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı; davacının tarımsal kaynaklı sulama borcu bulunduğunun tespit edilmesi üzerine Elektrik Piyasası Tüketci Hizmetleri Yönetmeliği’nin 15 inci maddesinin beşinci fıkrasına istinaden elektrik kesintisi yaptıklarını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının ödenmeyen borcu bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili; ödenmediği ileri sürülen faturaların tarihlerinin belirtilmediğini ayrıca kendisine herhangi bir fatura veya ihtarname tebliğ edilmediğini, verilen kararın hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesini tekrar ederek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının borcu bulunmadığı halde elektriğin kesilmesi nedeniyle yaratılan muarazanın giderilmesi talebi ile davalı şirketin elektrik enerjisini kesme işleminin haksız olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 08.05.2014 tarihli ve 28994 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin "Zamanında ödenmeyen borçlar" başlıklı 15 inci maddesinde; ‘(1) Zamanında ödenmeyen borçların tahsiline ilişkin hususlar; perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmalar kapsamında düzenlenir.

(2) Tüketicinin elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödemelerini son ödeme tarihine kadar yapmaması durumunda tedarikçi tarafından tüketiciye yazılı olarak ikinci bildirimde bulunulur. Söz konusu bildirimde tüketicinin ödeme yükümlülüğünü belirtilen sürede yerine getirmemesi halinde elektrik enerjisinin kesileceği belirtilir. Tedarikçi tarafından perakende satış sözleşmesinde veya ikili anlaşmada belirlenecek bu süre, ikinci bildirimin yapıldığı tarihten itibaren en az beş iş günüdür. İkinci bildirim ile ilgili olarak, tedarikçi tarafından gerekli görülmesi halinde, yazılı bildirime ek olarak, ayrıca diğer haberleşme kanalları da kullanılarak bildirimde bulunulabilir.

(3) Tüketicinin perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmalar kapsamında öngörülen ödemeleri, ikinci bildirimde belirtilen süre içerisinde de yapmaması halinde, ilgili tedarikçinin bildirimi üzerine, bildirim tarihinden itibaren en geç beş iş günü içerisinde TEİAŞ veya dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle elektriği kesilir. Kesme bildiriminde, kesme tarihi ile saatine ve son endeks değerine yer verilmesi zorunludur. Söz konusu durum bir gün içerisinde TEİAŞ veya dağıtım şirketi tarafından ilgili tedarikçiye bildirilir.

(4) Düzenlenen tarifelerle enerji ve/veya kapasite satın alan tüketicilerce zamanında ödenmeyen borçlara, görevli tedarik şirketi tarafından bu Yönetmelikte belirlenen oranı aşmamak üzere, gecikme zammı uygulanır. Gecikme zammı günlük olarak uygulanır.

(5) Borcun zamanında ödenmemesi nedeniyle elektrik enerjisi kesilmiş olan tüketicinin, birikmiş borçlarını gecikme zamları ile birlikte peşin ödeyerek veya görevli tedarik şirketi tarafından belirlenen takvim dahilinde ödemeyi taahhüt ederek görevli tedarik şirketine başvurması halinde tüketicinin elektrik enerjisi, 16 ncı madde hükümleri çerçevesinde yeniden bağlanır.

(6) Aynı kullanım yerine ait başka tüketicilerin önceki dönemlere ilişkin tüketimlerinden kaynaklanan borçları, yeni tüketicinin üstlenmesi talep edilemez.

(7) Tüketicinin bir perakende satış sözleşmesinden kaynaklanan borcu nedeniyle, aynı tüketicinin başka bir perakende satış sözleşmesine konu kullanım yerinin elektriği kesilemez.’ şeklinde düzenleme mevcuttur.

3. Değerlendirme

Her ne kadar İlk Derece Mahkemesince; davalı tarafından sunulan "Cari Tarih 11.02.2019" yazılı borç dökümüne istinaden davacının 2015-2018 yılları arası ödenmeyen 10 adet faturadan kaynaklı toplam 346.147,15 TL borcu bulunduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, söz konusu faturalardan bir kısmının tahakkuk tarihlerinin bulunmadığı, yine bir kısmının dava tarihi sonrası döneme ilişkin olduğu, dava konusu döneme ilişkin faturaların ise ilgilisine tebliğ edilip edilmediğinin araştırılmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda İlk Derece Mahkemesince yukarıda yer verilen 15 inci madde hükmü uyarınca davacının muaccel bir borcunun bulunup bulunmadığı, varsa muaccel borcun belirlenerek tahsili için düzenlenen faturaların davacıya tebliğ edilip edilmediği, ödeme yapılmaması durumunda elektrik enerjisinin kesileceğine ilişkin davalı tarafça yazılı olarak ikinci bildirimde bulunulup bulunulmadığı ve yine aynı şekilde ilgili Yönetmelikte belirlenen sürelere uyulup uyulmadığı hususları araştırılarak bir karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesinin temyiz dilekçesinin reddine ilişkin 29.06.2021 tarihli ek kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin 09.04.2021 tarihli kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz edene iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,