Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/350 K.2023/504

Taraflar arasındaki ayıplı mal davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Davalı vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, 28.11.2012 tarihinde Ford Focus marka aracı sıfır km olarak davalı...Otomotiv Ticaret ve Sanayi A.Ş.'den satın aldığını, seyir halinde iken aracın sağa çektiğini, klimadan koku ve sol arka lastikten sürtünme ile gıcırtı sesi geldiğini, motor arıza ışığının yandığını, direksiyonda eğrilik olduğunu, aracın kalkışlarda silkeleme yaptığını, klimanın soğutmadığını, direksiyondan ses geldiğini ve eğriliğin devam ettiği şikayeti ile servise gönderildiğini, aracın 121 gün serviste kaldığını, bu süre zarfında şirketin araç temin ettiğini, aracın yine aynı şikayetlerle iade edilip misli ile değiştirilmesi istendiğinde,

davalı şirketçe: 2.000-3.000TL katılım yapıldığında misli ile değiştirilebileceğinin söylendiğini, aracın gizli ayıplı olduğunu ileri sürerek aracın misli ile değiştirilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı, araçta ayıp bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece, arızanın niteliği itibariyle araçtan faydalanamamanın süreklilik arzetmesi sebebiyle aracın imalattan kaynaklı gizli ayıplı olduğu, dava konusu... plaka sayılı aracın, Sigorta Bilgi Merkezi (TRAMER) üzerinden yapılan ve ekte sunulan hasar kayıt sorgulama çıktılarına göre 02.07.2014 tarihli kazasında sol ön tampon ve sol arka kapı kısımlarının hasarlandığının görüldüğü, dosya kapsamına sunulu iş emirleri veya servis kayıtlarında, arızaların kullanım hatasından kaynaklandığına dair düzenlenen bir rapor veya belgenin bulunmadığı,

yetkili servislerde araçta ortaya çıkan arızaların garanti kapsamında ve bedelsiz olarak işleme tabi tutulduğu, yetkili servis ve piyasa koşullarında yapılan inceleme ve araştırmalar sonucunda, dava konusu araçta meydana gelen kazalar nedeniyle piyasa rayiç değerinde takdiren 5.000 TL değer kaybına neden olunduğu yönünde alınan bilirkişi raporu dorultusunda davanın kabulü ile T.K.H.K'nın 4.ve 13. maddeleri gereğince gizli ayıplı olduğu anlaşılan özellikleri faturasında yazılı bulunan 2012 model Ford Focus III Trend X 4K 1.6İ 125 HP marka... plaka sayılı (Şasi No: WF0MXXGCBMCL54384,

Motor No: CL54384) aracın davalıya iadesi ile ayıpsız misli ile değiştirilmesine, infaz sırasında aracın temin edilememesi halinde İİK'nın 24 üncü maddesi gereğince işlem yapılmasına, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi'nin 17.04.2018 tarih ve 2016/21447 Esas, 2018/4630 Karar sayılı ilamıyla; davalı...Otomotiv Tic.ve San. A.Ş.'nin diğer temyiz itirazlarının reddinin gerektiği belirtilerek, aracın satın alınmasından sonra davacı kullanımındayken dava konusu aracın maddi hasarlı kazalara karıştığı ve araçta hasar oluştuğu anlaşılmakta olup, bu hususun alınan bilirkişi raporları ile de sabit olduğu, bilirkişi raporunda aracın davacı kullanımında iken geçirdiği kaza nedeni ile 5.000 TL değer düşüklüğü olacağı bildirildiğinden mahkemece, davacının araçla karıştığı kaza nedeniyle oluşan değer kaybının davacı tarafından davalıya iadesi gerekirken bu hususta hüküm kurulmadığı gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, bozma sonrası yargılamaya mahkemece devam edildiği, davalı tarafın dava konusu aracı karar sonrası icra yolu ile aldığı, davalının araca LPG sistemi takıldığı için orjinalliğinin bozulduğu, aracın değerinin de düştüğü, bu hali ile misli ile değişiminin mümkün olmadığını iddia etmiş ise de, mahkemece alınan bilirkişi raporu ile sabit olmak üzere araca LPG takılmasının aracın değerini düşürmediği, aksine aracın değerini yükselttiğinin rapora bağlandığı,

her ne kadar davalı taraf aracın orjinalliğinin bozulduğunu iddia etmiş ise de LPG'nin davacı tarafça söktürülerek iade edilebileceği fakat davalı taraf vekilinin karar celsesinde aracın LPG'li olarak taraflarına teslimini talep etmiş olması dikkate alınarak yukarıda açıklanan gerekçeler ile davanın kabulüne, 5.000 TL değer kaybının davacı tarafından davalıya ödenmesi halinde T.K.H.K'nın 4 üncü ve 13 üncü maddeleri gereğince gizli ayıplı olduğu anlaşılan özellikleri faturasında yazılı bulunan 2012 model Ford Focus III Trend X 4K 1.6İ 125 HP marka... plaka sayılı (Şasi No: WF0MXXGCBMCL54384,

Motor No: CL54384) aracın davalıya iadesi ile ayıpsız misli ile değiştirilmesine, infaz sırasında aracın temin edilememesi halinde İİK'nın 24 üncü maddesi gereğince işlem yapılmasına, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairenin 25.10.2022 tarihli ve 2022/5304 Esas, 2022/8134 Karar sayılı kararıyla; dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazlarının incelenmesinin artık mümkün olmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün onanmasına, karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davalı vekili; davacı tarafın, davaya konu aracın orijinalliğini sonradan bozmuş olduğu göz önüne alındığında, henüz hüküm kesinleşmeden sonradan ortaya çıkan bu yeni durumun değerlendirilmesinin gerektiğini, dava derdestken davacının benzinli araca LPG taktırmış olmasının aracı kullanma iradesinin bulunduğu ve misli ile değişim talebinden vazgeçtiğinin açık bir göstergesi olduğunu, mahkemece benzinli araca LPG takılmasının araca zarar verip vermediği konusunda ayrıntılı bir araştırma yapılmadığını, beyanlarının davayı ve aracı bu hali ile kabul ettikleri anlamına gelmediğini,

davacı noter olduğundan görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davacı tarafından hak düşürücü süre olan ayıp ihbar sürelerine riayet edilmediğini, hükme esas alınan raporların, hüküm kurmaya elverişli olmadığını, raporda da belirtildiği üzere araçta devam eden bir arıza bulunmadığından ancak bedel tenziline ilişkin hüküm kurulabileceğini, aracın serviste bulunduğu süre boyunca davacıya ikame araç temini yapıldığını ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, malın ayıplı olmasından kaynaklı misli ile değişim talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.Bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda, kendisi için o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine o kararda belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verme yükümlülüğü doğar. (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı YİBK).

2. Yargıtay Dairesince bozulan bir hükmün, bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme, kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez. (04.02.1959 tarihli ve 13/5 sayılı YİBK).

3. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun "Tüketicinin seçimlik hakları" başlıklı 11 inci maddesinin 1 inci fıkrasında tüketicinin seçimlik hakları düzenlenmiş olup, buna göre.

"Malın ayıplı olduğunun anlaşılması durumunda tüketici, satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme, aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkân varsa, satılanın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesini isteme, seçimlik haklarından birini kullanabilir.

Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür", aynı maddenin 2 nci fıkrasında ise "Ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi hakları üretici veya ithalatçıya karşı da kullanılabilir. Bu fıkradaki hakların yerine getirilmesi konusunda satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur.

Üretici veya ithalatçı, malın kendisi tarafından piyasaya sürülmesinden sonra ayıbın doğduğunu ispat ettiği takdirde sorumlu tutulmaz." denilmiştir.

3. Değerlendirme Karar düzeltme yoluyla incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle bozma kararlarının kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin davalı vekilince ileri sürülen sebeplerin incelenmesinin artık mümkün olmadığının anlaşılmasına göre davalı vekilinin karar düzeltme isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

VII.KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin yerinde bulunmayan karar düzeltme isteminin REDDİNE,

Aşağıda yazılı para cezası ile bakiye harcın karar düzeltme isteyene yükletilmesine,