Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2023/4417 K.2024/2740

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili. Bakanlığın 19.09.2003 tarihli ve 705 sayılı oluru ile 60 kişilik lokanta, çay salonu, kafeterya ve benzin istasyonu yapımı amacıyla işletme hudutları dahilindeki 3.899 m²'lik alanda dava dışı ... adına verilen iznin, davalı şirket adına devamı uygun görülerek taraflar arasında ....

Noterliğinin 17651 yevmiye nolu 13.10.2003 tarihli kesin izin taahhüt senedi imzalandığını, senedin bedeller başlıklı kısmının (e) bendinde, izin süresince tahsis olunan ormanlık saha üzerinde kurulan isletmelere ait gayri safi yıllık gelirin yüzde ikisinin (%2) takip eden yılın Eylül ayı sonuna kadar izin sahibinden tahsil edileceğine dair hüküm bulunduğunu, akaryakıt istasyonları için idareye ödenmesi gereken %2 gelir payının, yıl içinde toplam akaryakıt miktarından elde edilen gelirden,

akaryakıt alımı için POAŞ’a ödenen meblağın düşülmesi suretiyle hesaplanması gerektiğine dair Bakanlığın 15.11.2001 tarih ve 820 sayılı olurunun 12.10.2005 tarihli ve 1146 sayılı olur ile iptal edildiğini, buna göre davalının sözleşmedeki düzenlemeye göre gayrisafi gelirin %2'sini ödemesi gerektiğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak üzere 2014 yılı için %2 gayri safi yıllık gelir payı bedelinden 630.196,61 TL nin ödenmesi gereken tarihlerden tahsil tarihine kadar işleyecek gecikme zammı ve KDV’si ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı ile davalı şirket arasında yapılan sözleşmenin idari nitelikte olmadığı, idarenin tek taraflı olarak sözleşmeyi değiştiremeyeceği, talep edilen 2014 yılına ilişkin kira alacağı ödenirken idare tarafından hiçbir ihtirazı kayıt ileri sürülmeden bedelin kabul edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili, hem Orman Arazilerinin Tahsisi Hakkında Yönetmelik'in 52 nci maddesinde hem de taraflar arasındaki sözleşmede, izin süresince tahsis olunan ormanlık saha üzerinde kurulan işletmelere ait gayrisafi gelirin %2'sinin gayrisafi yıllık gelir payı olarak izin sahibinden alınacağının kararlaştırıldığını, sözleşmenin imzalanması aşamasında bu durumun davalının kabulünde olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin kira sözleşmesi olmayıp kesin izin taahhüt senedi olduğunu, talebin sözleşmeye uygun olduğunu ve sözleşmenin değiştirildiğinden bahsedilemeyeceğini belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı Kurum tarafından daha önce, 06.05.2011 tarihinde ....

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/198 E. sayılı dosyasında % 2 lik gelir payının 2003-2010 yılları arasında eksik hesaplandığından bahisle açtığı alacak davasının, taraflar arasındaki sözleşmenin idari nitelikte bir sözleşme olmayıp özel hukuk sözleşmesi olduğu ve idarenin tek taraflı olarak sözleşmeyi değiştiremeyeceğinden reddine karar verildiği, kararın Yargıtay (Kapatılan) 6. Hukuk Dairesinin 01.10.2013 tarih ve 2013/10646 E., 13322 K. sayılı ilamı ile onandığı,

yine Zonguldak 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/668 E. sayılı dosyasında 2010- 2011-2012 yıllarına ait % 2 gayri safi gelir payı bedelinin tahsili için açılan davanın reddine dair verilen kararın Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 2020/1661 E. ve 2020/2547 K. sayılı ilamıyla.

2003-2010 yılları arası kira bedellerine ilişkin açılan davanın reddedilerek kesinleştiği, bu dava yönünden kesin delil niteliğinde olduğu belirtilerek kararın onandığı, buna göre 2003-2010 yılları arası ile 2010, 2011 ve 2012 yılları arası hasılat payına ilişkin açılan davaların reddedilerek kesinleştiği ve bu dava yönünden kesin delil niteliğinde olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf sebeplerini tekrar ederek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, taraflar arasındaki taahhüt senedine göre akaryakıt istasyonundan elde edilen gelirin %2' si miktarında alacağın tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 204/1 inci maddesi.

3. Değerlendirme Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,