Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3180 K.2025/1315

Mahkeme kararının taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, Dairece kararın onanmasına dair verilen kararın davalılar vekilleri tarafından düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili; murisleri İbrahim Altıntaş'ın, 34 VF 0061 plakalı 98 model Chysler/ Grand Choroke araçtaki imalat hatası nedeniyle 25.11.2001 tarihinde kaza yaptığını ve murisin vefat ettiğini, kazanın imalat hatası sebebiyle olduğunun tespit ettirildiğini belirterek şimdilik her bir davacı için 100,00 TL maddi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiş.

10.08.2015 tarihinde sunulan ıslah dilekçesi ile taleplerini Ayşe için 500.000,00 TL manevi tazminat, 122.836,28 TL maddi tazminat. Dilek için 500.000,00 TL manevi tazminat, 370,63 TL maddi tazminat. Özlem için 500.000,00 TL manevi tazminat, 3.094,67 TL maddi tazminat.

Doğukan için 750.000,00 TL manevi tazminat, 4.651,81 TL maddi tazminat olmak üzere toplam 2.250.000,00 TL manevi tazminat ve 130.953,39 TL maddi tazminat bedeli olmak üzere toplamda 2.380.953,39 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... Corporation vekili; davaya konu, 31.03.1998 tarihinde satışı yapılan aracın 1 yıllık garanti süresinin olay tarihinden çok önce sona erdiğini, müvekkili şirketin ürettiği her aracı gözetim sorumluluğu bulunamayacağından kusursuz sorumluluğuna gidilemeyeceğini, yasal sorumluluğunun olmadığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, zaman aşımı süresinin dolduğunu, araçta herhangi bir üretim hatası bulunmadığını ve kazanın davacıların murisinin kusurlu olması nedeniyle meydana geldiğini, dava tarihinde ileri sürülmeyip saklı tutulan tüm talepler bakımından zamanaşımı süresinin 25.11.2020 tarihinde dolduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... Ticaret ve Sanayi A.Ş. (Askam Tic. A.Ş.) vekili; müvekkilinin satıcı firma olduğunu, aracın dava dışı Mehmet Semih Erkin tarafından kendilerinden satın alındığını, muris İbrahim Altıntaş ve Mustafa Altıntaş'ın ise aracı bu kişiden satın aldıklarını, müvekkiline husumet düşmeyeceğini, husumet nedeniyle davanın reddi gerektiğini, aracın 1 yıllık garanti süresinin olay tarihinden çok önce sona erdiğini, zamanaşımı süresinin dolduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.01.2004 tarihli ve 2005/10623 E. 2005/15185 K. sayılı ilamıyla; araçta imalat hatasının olmadığı, kazanın kullanım hatası nedeniyle meydana geldiği, davalıların kazanın oluşumunda kusurlarının bulunmadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinin kararına karşı, süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 13.10.2005 tarihli ve 2005/10623 E., 2005/1585 K. sayılı ilamıyla; taraflar arasındaki uyuşmazlığın 4077 sayılı Yasa kapsamında kaldığından Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

Mahkemenin 03.07.2007 tarihli ve 207/231 E., 2007/407 K. sayılı kararıyla; araçta imalat hatasının olmadığı, kazanın kullanım hatası sonucu olduğu, davalıların kazanın oluşumunda kusurlarının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş, Mahkemenin 03.07.2007 tarihli kararına karşı, süresi içinde davacılar vekili ve davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

C. İkinci Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 17.03.2008 tarihli ve 2007/14201 E., 2008/3715 K. sayılı ilamıyla; aracın trafik sicilindeki kayıt malikinin dava dışı Mustafa Altıntaş olduğu, Davalı ...Ş.'nin savunması ile ilgili deliller toplanarak, aracın ikinci el olarak dava dışı ve davalıdan alan kişi tarafından murise satıldığı anlaşılırsa, aralarında akdi ilişki bulunmadığından, bu davalı hakkındaki davanın reddine karar verilmesi gerektiği, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda üretim hatası olmadığı, çarpma neticesinde tekerlek aksının kırıldığı,

tespit raporunda ise aracın imalat hatası nedeniyle arızalandıktan sonra kazanın meydana geldiği belirtildiğinden her iki rapor arasındaki çelişkinin giderilmesi için üç kişilik bilirkişi heyetinden gerekçeli rapor alınarak sonucuna uygun bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen üçüncü karar

Mahkemenin 17.03.2016 tarihli ve 2009/812 E., 2016/1047 K. sayılı kararıyla; davacıların murisi olan müteveffa İbrahim Altıntaş'ın gizli ayıp içeren ve bu sebeple davalıların zamanaşımından yararlanamayacağı bir kazadan dolayı vefat ettiği, eş ve çocuklarının onun desteğinden yoksun kaldığı, davadaki alacağın likit olmadığı, gerçek alacağın bilirkişi raporu ile belirlendiği, bu nedenle ıslahla arttırılan miktarın zamanaşımına tabi olmadığı, tüketicinin aksın imal edildiği metalin kaçıncı kalite olduğunu bilmek gibi bir şansı olmadığı,

aracın 2. el satın alındığını, bu sebeple de yasa gereği sorumluluğunun bittiğini iddia eden satıcının iddiasının dinlenemeyeceği, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Marmara Araştırma Merkezi Malzeme Enstitüsünden alınan raporla, davaya konu hasarlı araba tekerleği ve tekerleğe bağlı aksın eğme yorulma kırılması mekanizması ile kırıldığının tespit edildiği, gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, Mahkemenin 17.03.2016 tarihli kararına karşı, süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

E. Üçüncü Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 30.06.2020 tarihli ve 2019/4165 E., 2020/5497 K. sayılı ilamıyla; bozmadan sonra ıslahın mümkün olmadığı dikkate alınmadan yazılı şekilde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

F. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Dördüncü Karar

Mahkemenin 16.04.2021 tarihli 2021/117 E., 2021/289 K. sayılı kararıyla; dava konusu kazanın 25.11.2000 tarihinde meydana geldiği, huzurdaki davanın 26.11.2001 tarihinde açıldığı anlaşıldığından zamanaşımı süresi içinde davanın açıldığı, uyulan bozma ilamı doğrultusunda bozmadan sonra ıslahın mümkün olmadığı gerekçesiyle; davanın kabulüne, her bir davacı yönünden 100,00 TL'nin, kaza tarihi olan 25.11.2000 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiş, Mahkemenin kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

G. Dördüncü Bozma Kararı

Dairenin 18.01.2022 tarihli ve 2021/5731 E., 2022/93 K. sayılı ilamıyla; 28.07.2020 yürürlük tarihli 7251 sayılı Kanun ile değişen 6100 sayılı HMK’nın 177/2 nci maddesi ile Yargıtayın bozma kararından sonra tahkikata ilişkin bir işlem yapılması halinde, tahkikat sona erinceye kadar da ıslah yapılabileceğine dair açık düzenleme yapıldığı gözetilerek, davacıların bozma sonrası ıslahının değerlendirilip davalıların zamanaşımı itirazlarının da incelenerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar

Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla.

4077 sayılı Kanun 4 üncü maddesi uyarınca, ayıp, ağır kusur veya hile ile gizlenmişse, zamanaşımı süresinden yararlanılamayacağından, açılan davanın süresinde olduğu, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Marmara Araştırma Merkezi Malzeme Enstitüsünden alınan raporla, kırılan aksın üretim kaynaklı gizli ayıplı olduğu' gerekçesiyle, davacıların maddi tazminat davasının kabulü ile 100,00'er TL'nin kaza tarihi olan 25.11.2000 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile,

... için ıslah edilen miktar olan 122.736,28 TL'nin, ... için 270,63 TL'nin, Özlem Altıntaş için 2.994,67 TL'nin, ... için 4.551,81 TL'nin ıslah tarihi olan 29.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, ... için 10.000,00 TL'nin diğer davacılar için 5.000,00 TL'nin

ıslah tarihi olan 29.07.2015 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiş, davacılar Çiftçiler A.Ş. ve davalılar Chrysler Kamyon vekilleri karar düzeltme istemişlerdir.

V. TEMYİZ

Dairenin 21.12.2023 tarihli ve 2023/5449 E., 2023/3890 K. sayılı ilamıyla, kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Sebepleri

1. Davalı ... Sanayi ve Ticaret Türk A.Ş. vekili; ıslah edilen miktarın zamanaşımına uğradığını, Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 30.06.2020 tarihli ilamına uyularak, uyma sonucunda ıslah edilmemiş dava değeri üzerinden verilen kararla müvekkilleri lehine usulü müktesep hak doğduğunu, 28.07.2020 tarihli kanun değişikliği nedeniyle bozmadan sonra ıslah yapılacağı hükmünün artık uygulanamayacağını, dava konusu aracın ayıplı olmadığı gibi, aksinin kabulünde dahi müvekkilin ayıbı ağır kusur veya hile ile gizlemesinin de söz konusu olmadığını, aracın tüm standartlara uygun olarak üretildiğini, daha sonra araç sahibi tarafından servis dışı bir yerde aracın aks miline kaynak yaptırıldığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı ... Korparation vekili; Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 30.06.2020 tarihli ilamına uyularak, uyma sonucunda ıslah edilmemiş dava değeri üzerinden verilen kararla müvekkilleri lehine usulü müktesep hak doğduğunu, 28.07.2020 tarihli kanun değişikliği nedeniyle bozmadan sonra ıslah yapılacağı hükmünün artık uygulanamayacağını, dava konusu aracın ayıplı olmadığı gibi, aksinin kabulünde dahi müvekkilin ayıbı ağır kusur veya hile ile gizlemesinin de söz konusu olmadığını, aracın tüm standartlara uygun olarak üretildiğini, daha sonra araç sahibi tarafından servis dışı bir yerde aracın aks miline kaynak yaptırıldığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Gerekçe ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, davacılarıın murisinin hakimiyetindeki araç ile geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu araçta bulunduğu iddia edilen ayıp nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece uyulan bozma kararında belirtilen hukuki esaslar gereğince hüküm verildiği, bozma kararının kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin ileri sürülen sebeplerin incelenmesinin artık mümkün olmadığı, bu esaslar dahilinde verilen hükmün usul ve yasaya uygun olup, ileri sürülen karar düzeltme nedenlerine göre hükmün onanmasına dair verilen Daire kararı yerinde olduğundan davalılar vekillerinin karar düzeltme taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

VII. KARAR