Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3338 K.2025/2016

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davacı ile davalılardan Muzaffer arasında 01.09.2006 başlangıç tarihli kira sözleşmesinin bulunduğunu, davacının masraf yaparak kiralananı yenilediğini, ancak kiralananın diğer davalı ... tarafından kamulaştırıldığını, satın alma tutanağında bina bedelinin 435.034,00 TL olarak belirlenmesine rağmen taşınmaza yaptığı masrafların göz ardı edildiğini, delil tespiti neticesinde kiralanana 205.414,80 TL masraf yaptığının tespit edildiğini, kamulaştırma işlemi nedeniyle iş yerinin kapandığını, kâr kaybı ve zararının doğduğunu ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 100.000,00 TL’nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili; kamulaştırma işleminin iradesi dışında gerçekleştiğini, kanunen mal sahibi ve idarenin tazminatla sorumlu tutulamayacağını, taraflar arasında düzenlenen sözleşmede kamulaştırma halinde tazminat ödeneceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığını, kiracının yaptığı yararlı ve zorunlu masraflar nedeni ile taşınmazda değer artışı olmadığı gibi kamulaştırma bedeline de etkisinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili; kamulaştırma bedelinin taşınmaz maliki olan diğer davalıya uzlaşma sonucu ödendiğini, ödenen kamulaştırma bedeline müştemilat bedelinin dahil olduğunu, davaya konu dükkana yapılan masrafların da bu kapsamda kaldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Davanın açıldığı Asliye Hukuk Mahkemesince bozmaya uyularak verilen görevsizlik kararının kesinleşmesi üzerine dosyanın gönderildiği Mahkemenin 29.06.2021 tarihli kararıyla; faydalı ve zorunlu masrafların istenebilmesi için kiralananın tahliye edilmiş olması gerektiği, ancak dava konusu kiralananın dava tarihi itibariyle henüz tahliye edilmemiş olduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Dairece verilen 09/02/2022 tarihli ilamla; davacının davalılardan Karayolları Genel Müdürlüğüne yönelik temyiz itirazlarının reddine; diğer davalıya yönelik temyizi bakımından ise, davacı tarafından davanın devamı sırasında dava konusu taşınmazın anahtarlarının 2015 yılı Ocak veya Şubat ayında teslim edildiğinin bildirildiği, 07.07.2015 tarihli celsede taşınmazın yıkımının gerçekleştiği hususunun duruşma tutanağına yansıtıldığı, buna göre, dava şartı noksanlığı hüküm anında giderilmiş olmakla kiralanana yapıldığı iddia ve ispat edilen faydalı ve zorunlu masrafların talep edilmesinde herhangi bir engel bulunmadığından bahisle karar bozulmuştur.

2. Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı ... Müdürülüğü yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine; alınan 13.06.2023 tarihli bilirkişi raporu ile davacının yaptığı faydalı ve zorunlu masrafların yıpranma payı düşülmüş değerinin 64.627,59 TL olduğu gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü ile 64.627,59 TL 'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz eidlmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davanın tespit dosyasında belirlenen 205.414,80 TL bedel üzerinden tam kabulü gerektiğini, davalı ... Müdürlüğüne yönelik davanın husumet yokluğu nedeniyle reddinin hatalı olduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Gerekçe ve Değerlendirme

Uyuşmazlık, kiralanana yapılan faydalı ve zorunlu masrafların tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece uyulan bozma ilamında gösterilen şekilde yapılan inceleme ve araştırma sonucunda, yine o ilamda belirtilen hukuki esaslar gereğince karar verildiği, bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşen ve usuli kazanılmış hak durumunu oluşturan kısımlar hakkında yeniden inceleme yapılamayacağı, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu, özellikle kiraya verenin sorumluluğunun zorunlu ve faydalı imalatların imal tarihindeki değerinden yıpranma payı düşülmek suretiyle bulunacak değeri kadar olduğu gözetildiğinde, davacı tarafça dayanılan delil tespit raporundaki değerlemenin tespit tarihi esas alınarak yapıldığı,

hükme esas alınan raporda aksi davacı tarafça ispatlanmadığından imalatların karineye uygun şekilde sözleşmenin başlangıcında yapıldığı kabul edilerek sözleşme başlangıcına göre değerleme yapıldığı anlaşılmakla, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,