Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/3666 K.2025/1001

Bölge Adliye Mahkemesi kararı ile bu kararın temyizi üzerine verilen ek karar davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

Kararı temyiz eden davalı vekillerinden Avukat ...'a verilen vekaletnamenin süreli olduğu, bu sürenin 31.01.2022 tarihinde bittiği ve bu tarih sonrasında bu vekile verilen harçlandırılmış vekaletname suretinin dosyada ve UYAP sisteminde yer almadığı, bu nedenle vekalet görevinin sona erdiği tarih sonrasında bu vekile yapılan 09.05.2023 tarihli tebligatın usulsüz olduğu,

yine davalı vekili Avukat ... tarafından sunulan vekaletnameye istinaden bu vekile usulüne uygun şekilde Bölge Adliye Mahkemesi kararı 04.08.2024 tarihinde tebliğ edilip, bu vekil tarafından da 26.08.2024 tarihinde süresi içinde temyiz başvurusunda bulunulduğu anlaşılmakla, Bölge Adliye Mahkemesinin süreden redde ilişkin 11.12.2023 tarihli ek kararının kaldırılmasına ve temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin kanuni düzenlemeler uyarınca atık su arıtma tesisinin yatırımına katılma payının belirlenmesi ve katılımcılardan tahsil oranının tespit edilmesi için bir takım kararlar aldığını ve bu suretle davalı ile müvekkili arasında bir borç ilişkisi doğduğunu, davalı tarafça da müvekkili tarafından yasa ve yönetmelik hükümleri uyarınca hazırlanan plan dahilinde ödeme yapılacağı hususunda taahhütname verildiğini ve bir süre de taksitlerin düzenli olarak ödendiğini, ancak bir tarihten sonra ödemelere devam edilmediğini, bunun üzerine davalı hakkında icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek; itirazın iptali ile takibin devamına, davalının inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; müvekkilinin davacı ... Bölgesinde ticari faaliyetini sürdürdüğü süre boyunca bütün katılım giderlerini eksiksiz olarak ödediğini, ancak 15.12.2014 tarihinde Organize Sanayi Bölgesindeki ticari faaliyetini sonlandırdığını, davacının takip bedelini ve işlemiş faizi ne şekilde hesapladığının belli olmadığını, davacı ... Bölgesindeki faaliyetlerine son verdikten sonra da müvekkilinden atık su katılma payı istenmesinin hukuka aykırı olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı ... Bölgesinin katılım paylarını belirlediği tarihte yürürlükte bulunan ve 22.08.2009 tarihli ve 27327 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Organize Sanayi Bölgesi Uygulama Yönetmeliği'nin 121. maddesinin.

"Ortak atıksu arıtma tesisinin yatırımına katılımcılar;maliyetin %25 ini parsel büyüklüğüne, %75 ini ise atıksu arıtma tesisinin teknik özelliği dikkate alınarak yönetim kurulunca belirlenecek debi ve kirlilik yükünün oranlarına göre katılır.

Bu yatırım bedeline katılım miktarının tahsilinde; katılımcının tesisini faaliyete geçirip geçirmediği dikkate alınmaz." şeklinde olduğu, mülga yönetmelikte 121. maddede yer alan bu kuralın, hali hazırda yürürlükte bulunan ve 02.02.2019 tarihli ve 30674 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Organize Sanayi Bölgesi Uygulama Yönetmeliği'nin 66/6 maddesinde de aynen muhafaza edildiği, somut uyuşmazlıkta uygulama alanı bulacak Yönetmelik hükmünde, atık su arıtma tesisine ilişkin katılım miktarının tahsilinde katılımcının tesisini faaliyete geçirip geçirmeyeceğinin dikkate alınmayacağı hususunun açıkça vurgulandığı,

Yönetmelikteki bu kuralın, başta faal olup katılma bedelinin taksitlendirme dönemi içinde fabrikasını kapatan yahut üretimi durduran katılımcılar bakımından da uygulanma alanı bulacağı, öte yandan dava konusu edilen alacağın, atık su hattının kullanımından kaynaklı olmayıp fabrika kapasitesine göre belirlenen atık su hattının yapımından, diğer bir deyişle inşaat masraflarından kaynaklı olduğu, bu durumun Organize Sanayi Bölgesi Müteşebbis Heyetinin 22.05.2014 tarihli karar tutanağının 1. maddesinden de anlaşıldığı, heyetin bu maddede zikredilen kararında Yönetim Kuruluna, Yönetmeliğin 121. maddesi uyarınca tahsilat yetkisi verdiği,

ilgili maddede bu yetkinin, atık su arıtma tesisinin yatırım maliyeti için Bakanlıkça Organize Sanayi Bölgesine kullandırılan krediye, diğer bir deyişle atık su arıtma tesisinin inşaat masraflarına ilişkin olduğu, dolayısıyla davalının fabrikasını kapattığına ve artık tesisinde atık su bulunmadığına yönelik itirazlarıın dava konusu edilen alacağın arıtma tesisinin kullanımına, yani deşarj ettiği suyun arıtılmasına ilişkin olmayıp,

fabrikanın deşarj kapasitesi dikkate alınarak inşa edilen arıtma tesisinin inşaat bedeline ilişkin olması ve kapalı da olsa Organize Sanayi Bölgesindeki ilgili yerin hala davalıya ait olması karşısında yerinde görülmediği, bunların haricinde davalının davacı ...

Bölgesine verdiği taahhütnamede de Organize Sanayi Bölgesi tarafından yaptırılacak olan atık su arıtma tesisiyle ilgili geçici ve kalıcı tüm üst yapı ve altyapı yatırımlarına, sonrasındaki işletme ve bakım masraflarına Organize Sanayi Bölgesinin tespit edeceği oranlarda katılım payı ödeyeceğini taahhüt ettiği, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonucu alınan raporlara göre; davalının en son 2015 yılı Mayıs ayına ait taksidi itirazsız olarak ödediği, bundan sonra herhangi bir ödeme yapmadığı ve takip talebinde yazılı alacak miktarının ve faizin doğru hesaplandığı,

takibe konu faturaların davalının ticari defterlerine de işlendiğinden davanın kabulü gerektiği, atık su hattının yapım maliyetine katılma payının, bu yerdeki fabrika aktif olarak çalışmaz ise de ödenmesi gerekip gerekmeyeceğine dair taraflar arasındaki çekişme yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin yerinde olmadığı gerekçesiyle;

davanın kabulüne, icra dosyası üzerinden davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine yürütülen icra takibinde 378.531,02 TL asıl alacak ve 57.324,85 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 435.855,87 TL yönünden itirazın iptali ile takibin devamına, icra inkar tazminatı talebinin koşulları oluşmadığından reddine karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; somut olayda, ...

Yönetim Kurulunun 27.05.2014 tarihli kararı ve söz konusu karar ekinde sunulan formülasyon tablosunda atık su katılma payının ne şekilde hesaplanacağının belirlendiği, davalı şirket tarafından noterde düzenlettirilen 19.12.2012 tarihli taahhütname ile Velimeşe Organize Sanayi Bölgesi tarafından yaptırılacak olan atık su arıtma tesisi, bağlantı hatları ile derin deniz deşarj tesisi, bağlantı hatları ve tünelleri, bu konu ile ilgili geçici ve kalıcı tüm üst yapı ve altı yapı yatırımlarına, sonrasındaki işletme ve bakım masraflarına, Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulunun tespit edeceği oranlarda,

geriye dönük de olmak kaydıyla katılım payı ödeneceği ve gecikmelerden kaynaklanan cezaların peşinen kabul edildiğinin taahhüt edildiği, icra takibine konu edilen alacağın davalı şirketin ticari defterlerine de işlendiği ve davalının defterlerinde davacıya 378.397,75 TL borçlu olduğunun bilirkişi heyetince düzenlenen raporla tespit edildiği, alınan raporun hükme esas almaya elverişli olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili temyiz isteminde bulunulmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; icra takibinde Organize Sanayi Bölgesi Uygulama Yönetmeliği'nin 66/6 maddesi gereğince katılım alacağı talebinde bulunulduğunu, alacak miktarının %25 'lik kısmının müvekkili şirkete ait işletmenin parsel büyüklüğüne göre, kalan %75'lik kısmının ise işletmenin debi ve kirlilik oranlarına göre tespit edildiğinin belirtildiğini, %75'lik kısmın değişkenlik göstermekte olup, tespitin nasıl yapıldığının açıklanmadığını ve hesaplanma şeklinin ortaya konmadığını, bilirkişi heyeti içinde bu alanda teknik bilgiye sahip kimsenin bulunmadığı gibi raporun denetime de elverişli olmadığını, müvekkiline ait işletmenin faaliyeti durduğu için %75 'lik oranda indirim yapılmasının adil olacağını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, atık su arıtma tesisi katılma payının tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı ...

Yönetim Kurulu'nun 27.05.2014 tarihli kararı ve söz konusu karar ekinde sunulan formülasyon tablosunda atık su katılma payının ne şekilde hesaplanacağının belirlendiği, davalı şirket tarafından noterde düzenlenen 19.12.2012 tarihli taahhütname ile davacı ... tarafından yaptırılacak olan atık su arıtma tesisi, bağlantı hatları ile derin deniz deşarj tesisi, bağlantı hatları ve tünelleri, bu konu ile ilgili geçici ve kalıcı tüm üst yapı ve altı yapı yatırımlarına, sonrasındaki işletme ve bakım masraflarına, Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulunun tespit edeceği oranlarda,

geriye dönük de olmak kaydıyla katılım payı ödeneceği ve gecikmelerden kaynaklanan cezaların peşinen kabul edildiğinin taahhüt edildiği, Derece Mahkemelerince hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı şirketin borçlu olduğu miktarın usulüne uygun şekilde belirlendiğinin anlaşılmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR