Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2024/4018 K.2025/2786

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin davalı bankadan kullandığı konut kredisinin teminatı olarak davaya konu bağımsız bölüm üzerine 25.03.2013 tarihinde davalı banka lehine 400.000,00 TL bedelli ipotek tesis edildiğini, müvekkili tarafından konut kredisi borcu kapatılmasına rağmen ipoteğin fek edilmediğini ileri sürerek; davaya konu bağımsız bölüm üzerine 25.03.2013 tarihinde davalı banka lehine tesis edilen 400.000,00 TL bedelli ipoteğin fekkine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; zorunlu olan arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğini, davacı tarafça eksik harç yatırıldığını, harcın tamamlatılması gerektiğini, davaya konu edilen ipoteğin müvekkili banka tarafından fek edildiğini, davanın konusuz kaldığını, müvekkili banka dava açılmasına sebebiyet vermediğinden ve eldeki dava esasen bir ipoteğin fekki davası dahi olmadığından aleyhe vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilemeyeceğini savunarak, müvekkili banka aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava taşınmazın aynına ilişkin olduğundan 6502 sayılı Kanunun 73/A-1-d maddesi gereğince arabuluculuk dava şartına tabi olmadığı, taraflar arasında 20.03.2013 tarihli 158.000,00 TL bedelli Konut Finansmanı Kredi Sözleşmesi imzalandığı, kredinin teminatı olarak kredi kullanımına konu 25.03.2023 tarihinde satın alınan dava konusu bağımsız bölümün tapu kaydına davalı banka lehine 1. dereceden 400.000,00 TL bedelli fekki bildirilinceye kadar ipotek tesis edildiği, davacı 6502 sayılı Kanun kapsamında tüketici sıfatını haiz olduğundan harçtan muaf olduğu,

25.03.2013 tarihinde tesis edilen ipoteğin dava açıldıktan sonra 24.10.2023 tarihinde davalı bankanın aynı tarihli ipoteğin fek edilmesi yazısı üzerine tapudan terkin edilip davanın konusuz kaldığı, kredi borcunun dava tarihinden aylar öncesinde 25.03.2023 tarihinde kapatıldığı ve bu konuda ihtilaf bulunmadığı, güven kuruluşu olan davalı bankanın sorumluluğunun ipoteğin fekki konusunda tapuya bildirim yapılmakla sona ereceği, davalı bankanın davacı tüketiciden ancak zorunlu, makul ve belgeli masrafları isteyebileceği, bu nedenle alacağı sona ermesine rağmen tapuya bildirimde bulunmayarak dava açılmasına sebebiyet verenin davalı banka olduğu,

bu nedenle yargılama gideri, harç ve vekalet ücreti konusunda davalı bankanın sorumlu olduğu, ipoteğin fekkine ilişkin davalarda dava değeri ipotek akit tablosundaki ipotek bedeli olduğundan 400.000,00 TL üzerinden nispi harç ve nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle, konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, davacı lehine karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6. maddesi uyarınca hesaplanan 31.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş;

karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla. İlk Derece Mahkemesince yapılan değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, yargılama sürecinde davalı banka tarafından ipoteğin terkin edilmesi nedeniyle davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un 331/1 maddesi gereğince davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ilişkin İlk Derece Mahkemesince isabetli bir şekilde hüküm kurulmasına rağmen davanın konusuz kalmasının ipoteğin terkin edildiği 24.10.2023 tarihinde gerçekleştiği ve ön inceleme duruşmasının ise 18.10.2024 tarihinde icra edildiği nazara alındığında,

ön inceleme tutanağı imzalanmasından önce olması nedeniyle ...Ü.T'nin 6/1 maddesi dikkate alınmadan davalı aleyhine 31.000,00 TL vekalet ücretinin yarı oranında olan 15.500,00 TL'ye hükmedilmesi gerekirken tamamına hükmedilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılıp esas hakkında yeniden, dava konusuz kaldığından esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,

davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan ...Ü.T 6/1 maddesi uyarınca hesaplanan 15.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; İlk Derece Mahkemesince AAÜT 6/1 maddesi uyarınca hesaplanan 62.000,00 TL'nin yarısı olan 31.000,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesine rağmen, Bölge Adliye Mahkemesince 31.000,00 TL'nin yarısı oranında 15.500,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek; kararın vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, konut kredisinin teminatı olarak oluşturulan ipoteğin borcun ödenmesine rağmen fek edilmediğinden bahisle ipoteğin fekki istemine ilişkindir.

1. Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye göre; davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmektedir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri başlıklı 331 inci maddesi şu şekildedir.

“(1) Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder...”

4. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 6 ncı maddesii şu şekildedir; “Anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur...”

Somut olayda; İlk Derece Mahkemesince doğru şekilde dava dilekçesinde gösterilen ipotek değeri olan 400.000,00 TL üzerinden ve davanın ön inceleme tutanağının imzalanması öncesinde konusuz kaldığı gözetilerek yukarıdaki Kanun hükümleri uyarınca hesaplanan 62.000,00 TL vekalet ücretinin yarısı olan 31.000,00 TL hüküm altına alınmasına rağmen, Bölge Adliye Mahkemesince hatalı şekilde 31.000,00 TL'nin de yarısı oranında olan 15.500,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR