Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1578 K.2025/5297

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davalı ... Uluslararası Nak. ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından, diğer davalı ... Global Tic. Ltd.

Şti. aleyhine İstanbul 25. İcra Müdürlüğünün 2022/6837 Esas sayılı icra dosyasıyla 1.108,401,36 TL alacağın tahsili için icra takibine girişildiğini, bu takip dosyasından 30.05.2022 tarihinde müvekkili idareye gönderilen İİK'nın 89/1. ihbarnamesinin "Örnek No.20" şeklinde tebliğ edilmeyip elektronik ortamda resmi yazışma şeklinde gösterilmesi ve yine bu yazıda İcra Müdürlüğünce uygulanacak yolun gösterilmemiş olması nedeniyle geçersiz olduğunu, mezkur icra dosyası borçlusu ...

Global Tic. Ltd. Şti'nin dairelerine 14.03.2023 tarihinde vermiş olduğu dilekçede müvekkili idarenin emanet hesabında bekleyen alacaklarının İstanbul 25. İcra Dairesinin 2022/6837 Esas sayılı dosyasına yatırılmasını talep ettiğini ve 23.03.2023 tarihinde icra dosyası hesabına yatırıldığını, 187.229,28 TL'lik bu iade alacağının tahsilinden sonra ... Global Tic. Ltd.

Şti'nin idare nezdinde herhangi bir alacağının kalmadığını, bu hususun da 27.03.2023 tarih ve 362799 sayılı yazıyla İstanbul 25. İcra Müdürlüğüne bildirildiğini, icra dosyası alacaklısı ve borçlusu olan, işbu davanın da davalıları arasında yer alan şirketlerin, idare nezdinde herhangi bir alacağı bulunmadığını,

HMK'nın 106. maddesi hükmü gereğince başkaca bir ilişki bulunmadığının tespitini isteme zorunluluğunun hasıl olduğunu belirterek müvekkilinin 1.108.401,36 TL bedelli İstanbul İcra Müdürlüğünün 2022/6837 Esas sayılı dosyasına 30.05.2022 tarihli haciz ihbarnamesi yazısına dayanarak kalan 921.172,08 TL'lik kısım için borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar tarafından davaya karşı herhangi bir yazılı beyanda bulunulmadığı ancak davalı ... Lojistik Uluslarası Nakl. Ltd. Şti. vekilince 05.03.2024 havale tarihli dilekçesi ile davanın reddine karar verilmesini dilediği anlaşılmıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının dava açmakta hukuki yararının olmadığı gerekçesiyle dava şartı yokluğu nedeniyle, davanın usulden reddine karar verilmiş, karara karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla: davacıya İİK'nın 89. maddesine göre 2. ve 3. haciz ihbarnameleri tebliğ edilmediğinden İİK'nın 89/3. maddesine dayalı menfi tespit davası açma koşulu oluşmadığı,

yine takip borçlusu olmayan davacı 3. kişinin ilgili yasa maddesinin hükmü dışında İİK'nın 72. maddesine dayalı menfi tespit davası açma hakkı bulunmadığı gibi HMK'nın 106. maddesi gereğince tespit davası açmada hukuki yararı bulunmadığından İlk Derece Mahkemesince yapılan hukuki nitelendirme ve yazılı gerekçe ile davanın HMK'nın 114/1-h maddesindeki hukuki yararın bulunmaması dava şartının yokluğu nedeniyle HMK 115/2 maddesi gereğince davanın usulden reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş,

karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V.TEMYİZ

A.TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekili, istinaf dilekçesindeki hususları tekrar ederek somut olaydaki borç ilişkisinde herhangi bir taraf olmayan davacı idarenin borçlu olmadığına dair mahkeme ilamının kamu yararını koruyacak nitelikte bulunduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, İİK'nun 89. maddesi gereğince menfi tespit istemine ilişkindir. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle İİK madde 89 da düzenlenen haciz ihbarnamesine ilişkin yasal düzenlemeler dikkate alındığında henüz davacıya ikinci ve üçüncü haciz ihbarnamelerinin gönderilmemiş olduğunun anlaşılmasına göre temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR