Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1647 K.2025/4956

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; eczacı olan müvekkili ile davalı Kurum arasında ilaç teminine ilişkin Protokol imzalandığını, müvekkilinin reçete kaydı esnasında MEDULA sisteminin iptal edildiği uyarısıyla karşılaştığını, öncesinde terör örgütüne üye olduğu gerekçesiyle taraflar arasındaki sözleşme feshedilmiş ise de, fesih işleminin iptali için açtığı davanın reddine karar verildiğini, kararın temyiz incelemesinde olduğunu, müvekkili hakkında terör örgütüne üye olmak suçundan başlatılan soruşturmanın takipsizlik kararıyla sonuçlandığını, davalı Kurumun ilaç temin Protokolü imzalamasına engel herhangi bir durum bulunmadığı halde yeniden Protokol imzalamayı kabul etmediğini ileri sürerek; taraflar arasında yeniden sözleşme yapılmasını ve MEDULA sisteminin açılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacı tarafından daha evvel açılmış olan sözleşmenin feshi işleminin iptali davasının reddine dair verilen kararın temyiz incelemesinde olduğunu, Kurum ile eczacılar arasında imzalanan sözleşmenin özel hukuk sözleşmesi niteliğinde olduğunu, kimsenin sözleşme yapmaya zorlanamayacağını, davacının taraflar arasındaki Protokol hükümlerine aykırı davrandığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. Davanın açıldığı Kütahya 2. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen yetkisizlik kararının kesinleşmesi üzerine dosyanın gönderildiği İlk Derece Mahkemesinin 12.05.2022 tarihli kararıyla.

2016 yılı Eczane Protokolünün (5.1.) maddesi gereğince, davalının bir ay önceden yazılı bildirimde bulunmak şartıyla sözleşmeyi her zaman fesih hakkının bulunduğu, basiretli bir tacir gibi davranması beklenen eczacının imzaladığı sözleşme hükümleri ile bağlı olduğu, tarafların her zaman yeniden sözleşme yapma imkanına sahip oldukları ve davalı Kurum işleminde bir hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle; davanın reddine karar verilmiş, karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin 06.12.2023 tarihli kararıyla;

davanın, davalı Kurumun taraflar arasındaki daha önceki tarihli sözleşmenin feshi işlemine ilişkin olarak değil, yeni sözleşme yapmama işlemine ilişkin olarak açıldığı gözetilmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, yetersiz araştırmaya dayalı olarak davanın reddine dair verilen kararın usul ve yasaya aykırı bulunduğu gerekçesiyle; istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı Kurumun sözleşmede sayılan nedenler dışında başvuru yapan eczanelerle sözleşme imzalamaktan imtina edemeyeceği, her ne kadar davacının sözleşmesi daha önce Protokolün (5.1.) maddesi uyarınca feshedilmiş ise de, bu maddeye göre sözleşmesi feshedilenlerle yeniden sözleşme imzalanmasına bir engel bulunmadığı, davacı hakkında FETÖ/PDY üyeliği suçlamasıyla yapılan soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, bu nedenle davacı ile sözleşme imzalanmamasının yerinde olmadığı gerekçesiyle;

davanın kabulüne, davalı Kurumun davacı ile sözleşme imzalamamasının yerinde olmadığının tespiti ile muarazanın önlenmesine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Mahkemece verilen kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; Kurum ile imzalanan sözleşmenin feshi üzerine davacı tarafından iptali istemiyle açılan davanın reddine dair verilen kararın temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiğini, kesinleşmiş yargı kararına rağmen sonradan açılan başka bir dava ile farklı sonucun elde edilmesinin hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmayacağını, yapılması istenen sözleşmenin özel hukuk sözleşmesi olması nedeniyle müvekkili Kurumun sözleşmeyi yapıp yapmama serbestisinin bulunduğunu, feshi gerektirecek hususlar nedeniyle sözleşmeleri feshedilen eczaneler ile sözleşmenin yenilenmesinin Prokotokol gereğince söz konusu olmayacağı ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; Sosyal Güvenlik Kurumu Kapsamındaki Kişilerin Türk Eczacıları Birliği Üyesi Eczanelerden İlaç Teminine İlişkin 2016 yılı Protokolünün (7.1.) ve (6.3.) maddeleri uyarınca davalı Kurumun davacı ile sözleşme yapması gerekip gerekmediğine ilişkindir.

Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçenin Dairemizin yerleşmiş içtihatlarına uygun olmasına, Protokolün (7.1.) maddesi uyarınca davalı Kurumun Protokol hükümlerini kabul ederek başvuru formunu getiren davacı eczacı ile sözleşme yapmaktan kaçınamayacak olmasına, sözleşmenin feshinin iptaline ilişkin açılan davada verilen kararın kesinleştiği tarih itibariyle işbu davada hukuki yararın var olduğunun anlaşılmasına göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR