Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1751 K.2025/6324

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, asıl ve birleşen davacı vekili ve davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl davada; müvekkilinin davalıların 1996 yılında vermiş oldukları vekaletnamelere istinaden Arnavutköy ...., .....

Köyünde bulunan 691 parsel sayılı taşınmazın İSKİ mutlak koruma alanı içinde bulunan kısmı için Gaziosmanpaşa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2011/257 E. sayılı dosyası ile kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davası açtığını, dava masraflarını müvekkilinin karşıladığını, yargılama aşamasında ıslah dilekçesi verilerek kararın beklendiği aşamada her iki davalının vasileri tarafından kendisinin haksız olarak azledildiğini, müvekkilleri ile davalılar arasında yapılan avukatlık ücret sözleşmesi gereğince tahsil edilecek bedellerin %30'unun avukatlık ücreti olarak kararlaştırıldığını,

davalılara ücretin ödenmesi hususunda ihtarname gönderilmesine rağmen hak ettiği avukatlık ücretinin ödenmediğini belirterek şimdilik 325.667,00 TL vekalet ücreti alacağından hisse durumuna göre 12/19 paya isabet eden 205.684,42 TL'nin davalı ...'dan. 7/19 paya isabet eden 119.982,58 TL'nin ise davalı ...'dan olmak üzere ihtarnamelerin tebliğ edildiği tarihten itibaren işletilecek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı birleşen davada; müvekkilinin Gaziosmanpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/215 E. sayılı dosyasında davalıların avukatlığını üstlendiğini, Mahkemece 1.527.098,00 TL'ye karar verildiğini, bedelin Bakırköy 16. İcra Müdürlüğünün 2012/776 E. sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu, dava ve takip için 25.264,00 TL masraf yaptığını, dava ve takip için toplam 537.120,00 TL tutarında vekalet ücreti ve masraf alacağının bulunduğunu belirterek bedelin faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili asıl ve birleşen davada; müvekkillerinin izin ve talimatları alınmadan ve haber verilmeden başka bir dava için 15 yıl önce verilmiş bir vekalet kullanılmak suretiyle dava açıldığını, müvekkillerinin vesayeti altına alınan murisinin söz konusu dava dosyalarından haberlerinin olmadığını, davadan 2011 Aralık ayında tesadüfen haberdar olduklarını, mahcurlara ilişkin ...'nın sağlık kurulu raporunun 16.12.2011 tarihinde, ...'nın ise 06.01.2012 tarihinde alınmış olduğunu, taraflar arasında akdedildiği iddia edilen vekalet ücret sözleşmesinin de geçersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince; hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda asıl davanın kısmen kabulü ile 103.744,16 TL vekalet ücreti alacağının, birleşen davanın kısmen kabulü ile 152.709,80 TL vekalet ücreti alacağının davalılardan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, karara karşı süresi içerisinde taraf vekilleri istinaf başvurunda bulunmuşlardır.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin 04.04.2019 tarihli kararıyla; asıl ve birleşen davada Asliye Hukuk Mahkemelerinde açılan kamulaştırma davaları nedeniyle davacı avukatın aralarındaki sözleşme kapsamında tahsilat yapılmadığı, vekalet ücretine hak kazanamadığı ve taraflar arasındaki vekalet ilişkisinin vesayet kararı gereğince kendiliğinden sona erdiği, ayrıca azle gerek kalmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf talebinin reddine, davalılar vekilinin istinaf talebinin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş, karara süresi içerisinde davacı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Dairenin 08.10.2020 tarihli ve 2020/3238 E., 2020/5673 K. sayılı ilamıyla; davacının sair temyiz itirazları incelenmeksizin avukatın, fiil ehliyetinin kaybedildiği tarih itibariyle kesinleşen dosyalar bakımından vekalet ücretlerinin Avukatlık Kanunu'nun 163/2 maddesi kapsamında % 25 oranı gözetilerek tamamını talep etme hakkı olduğu, buna karşılık fiil ehliyetinin kaybedildiği tarih itibariyle devam edip henüz kesinleşmeyen dosyalar bakımından ise, sarf etmiş olduğu emek ve mesaiye, hak ve nesafete göre belirlenecek bir ücrete hak kazandığı,

Mahkemece, davalıların fiil ehliyetini kaybettikleri tarih itibari ile vekalet ücretine dayanak dosyaların kesinleşip kesinleşmediği gözetilerek ve sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, bu husus gözardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

2.Bozmaya uyan Bölge Adliye Mahkemesinin 20.12.2022 tarihli kararıyla; birleşen davada davacı avukatın takibini yapmış olduğu Gaziosmanpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/215 E. sayılı dosyasında vesayet altına alınan davalılar yönünden dava dosyasında verilen karar kesinleşmiş olduğundan lehlerine hükmolunan 1.527.098,00 TL'nin %25'i oranında 381.774,50 TL davacı avukatın vekalet ücreti alacağı doğduğu, asıl davada.

Gaziosmanpaşa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/257 E. sayılı dosyasında yapılan yargılamada, davacı avukatın müvekkilleri lehine vekalet ilişkisinin son bulduğu tarihe kadar herhangi bir alacak kalemine hükmedilmediği, dolayısıyla kesinleşen işin bulunmadığı, bu dosyada talep edilen vekalet ücreti alacağa ilişkin olarak kesinleşen iş bulunmadığından davacı avukatın sarf etmiş olduğu emek ve mesai dikkate alınarak vekalet ilişkisinin son bulduğu tarihler 2012 yılı olduğundan bu tarihte yürürlükte bulunana AAÜT uyarınca 1.200,00 TL vekalet ücreti alacağının doğduğu,

birleşen dava dosyasında dava konusu yapılan Bakırköy 16. İcra Müdürlüğünün 2012/776 E. sayılı dosyasında icra takip tarihi 12.01.2012 tarihi olduğu, vesayet kararlarının alındığı tarihler (08.02.20 12... .01.2012 tarihleri) itibari ile vekalet ilişkisi son bulduğundan ve bu dosyada kesinleşen iş bulunmadığından bu icra dosyasında davacı avukatın vekalet ilişkisinin son bulduğu tarihe kadar sarf etmiş olduğu emek ve mesai dikkate alınmak sureti ile hak ve nesafet kuralları çerçevesinde takdiren 10.000,00 TL vekalet ücretinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar vermek gerektiği

gerekçesiyle; asıl ve birleşen davanın kısmen kabulü ile asıl davada 1.200,00 TL vekalet ücretinin birleşen davada dava dosyası yönündan 381.774,50 TL vekalet ücretinin icra dosyası yönünden 10.000,00 TL vekalet ücretinin 30.04.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan miras payları oranında alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

3. Dairenin 06.05.2024 tarihli ilamıyla; asıl dava yönünden davacının sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra, İlk Derece Mahkemesince; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olması nedeniyle, hatalı hesaplama ile yargılama giderlerine hükmedilmiş olması doğru olmadığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına, birleşen dava yönünden davacının sair temyiz itirazlarının reddine karar verilerek,

birleşen dava dosyasında davacının talep ettiği Gaziosmanpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/215 E. sayılı dava dosyasının 28.03.2011 tarihinde kesinleştiği, muris davalıların fiil ehliyetini kaybettiği 18.01.20 12... .02.2012 tarihlerinden önce takip edilen dava dosyasının kesinleştiği gözetilerek, davacı avukatın karşı yan vekalet ücretine de hak kazandığı gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

4.Bozmaya uyan Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; asıl dava yönünden 20.12.2022 tarihli kararın onanarak kesinleştiğinden asıl dava ile ilgili yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, birleşen dosyadaki icra dosyası yönünden;

talep edilen alacak için takdiren 10.000,00 TL vekalet ücretinin, birleşen davaya konu Gaziosmanpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/215 Esas, 2010/411 Karar sayılı kararına ilişkin olarak toplam 381.774,50 TL akdi vekalet ücretinin ve karşı yan vekalet ücreti için 86.248,43 TL'nin ihtarname tarihi 30.04.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan miras payları oranında alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine oy çokluğuyla karar verilmiş, karara karşı taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili;birleşen dava yönünden Bölge Adliye Mahkemesince verilen ve bozma konusu yapılan 20.12.2022 tarihli kararda asıl dava ile ilgili olarak 48.425,38 TL, birleşen davayla ilgili olarak ise davalılar vekili lehine 22.801,83 TL olmak üzere toplamda 71.227,20 TL vekalet ücretine hükmedildiğini, bu vekalet ücretlerinin toplamının İstanbul 19. İcra dairesinin 2023/3759 Esasında takibe konulduğunu, icra dairesine 02.06.2023 tarihli tahsilat makbuzu ile ödendiği hâlde birleşen davada yeniden mükerrer vekalet ücretine hükmedildiğini, ayrıca bozmaya konu kararı davalı temyiz etmediğinden onun yönünden kararın kesinleştiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı vekili; davacının, yerel mahkeme kararının azil tarihinden önce kesinleştiğini ileri sürerek, gerekçeli kararda belirtilen 49.170,00 TL tutarındaki kanuni vekalet ücretinin kendisine ödenmesini talep ettiğini, davacının talep konusunun ve talebinin dışına çıkılarak hüküm kurulduğunu, kanuni vekalet ücreti talebinin reddi gerektiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, müvekkilin fiil ehliyetini kaybetmesi nedeniyle akdi ve karşı yan vekalet ücretinin ve masraf alacağının tahsili istemine ilişkindir. 1.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle bozma ilamına uygun olarak kararın verilmiş olmasına göre davacı ve davalılar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “taleple bağlılık ilkesi” başlıklı 26/1. maddesinde hâkimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu ve talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği hüküm altına alınmıştır. Sözü edilen kanun maddesi uyarınca, Mahkemenin talepten başka bir şeye karar vermesi mümkün bulunmamaktadır.

Somut olayda, davacı 10.11.20 14... .01.2025 tarihli dilekçelerinde birleşen davaya konu Gaziosmanpaşa 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/215 E. sayılı dosyası için 49.170,00 TL karşı yan vekalet ücretinin hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, davacının dilekçesindeki talep çerçevesinde inceleme ve değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu talebi aşacak şekilde 86.248,43 TL karşı vekalet ücretine hükmedilmesi suretiyle talep aşımı yapılmış olması usul ve kanuna aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.

3. Bölge Adliye Mahkemesince verilen 20.12.2020 tarihli karar ile birleşen davada davalılar lehine 22.801,83 TL vekalet ücreti ile asıl davada davalılar lehine 48.425,38 TL vekalet ücretine hükmedilmiş, anılan karar davalılar tarafından İstanbul 19. İcra Dairesinin 2023/3759 Esas sayılı dosyası ile takibe konulmuş olup, 02.06.2023 tarihli tahsilat makbuzu ile vekalet ücretine ilişkin icra borcu ödenmiştir. Hak böyle olunca Bölge Adliye Mahkemesince birleşen davada reddedilen miktar yönünden davalılar lehine mükerrer olacak şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR