Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1803 K.2025/5253

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin davalı firmadan Ankara İli,.

İlçesi, .... mevkiinde kain imarın 44784 ada, 1 sayılı parseli üzerinde yapımı devam eden B bloktaki 5. Kat (23) nolu bağımsız bölümü toplam 113.000,00 TL bedelle satın aldığını, satış bedelinin 40.000,00 TL'sini peşin olarak, kalan 73.000,00 TL'yi ise diğer davalı bankadan kullanmış olduğu konut finansmanı kredisi ile ödediğini, kredi ödemelerinin halen devam ettiğini, yapılan anlaşma uyarınca dava konusu taşınmazın 30.08.2008 tarihine kadar iskanı alınıp, kat mülkiyeti tesis edilerek kendisine teslim şartı ile satın aldığını, ancak söz konusu inşaatın tamamlanmadığını ve halen teslim edilmediğini,

davalı tarafça müvekkilinden ayrıca ek ödeme talep edildiğini, bu durum üzerine Ankara 13. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/30 D.İş sayılı dosyası üzerinden tespit yaptırıldığını, davalı yüklenicinin sözleşmeye uygun şekilde imalat ve inşaat yapmadığını, müvekilinin mağdur olduğunu, bankadan alınan kredinin bu proje için kullanıldığı ve bağlı kredi olduğunu, davalı bankanın da kredi nedeniyle ayıptan sorumlu olduğunu belirterek 23 nolu bağımsız bölümdeki eksik ve ayıplı işler bedeli için şimdilik 1.500,00 TL,

1.800 USD cezai şart ile kira kaybı alacağının 28.02.2009 tarihinden itibaren avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 28.12.2011 tarihli ıslah dilekçesinde, eksik işler bedeli olarak 1.500,00 TL'lik talebi 30.559,14 TL artırarak toplam 32.059,14 TL'ye, 1.800 USD kira tazminatı için USD cinsinden 1 yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faiz oranını, yine fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla raporda hesaplanan toplam 2.830,00 TL kira yoksunluğu gelirinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte, her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... İnşaat vekili; sözleşme uyarınca dava konusu taşınmazın yapı kullanma izin belgesi alınmış olarak teslimi gerektiğini ancak sözleşmenin 7. maddesi uyarınca mücbir sebep nedeni ile vekil edeninin kusuru bulunmayan gecikmelerden dolayı ek süre verilmesi gerektiğini, şantiye alanına su, elektrik, doğalgaz gibi alt yapı hizmetlerinin ilgili kurumlarca getirilmediğini, vekil edeni şirketin çalıştığı bankalar ile sıkıntı yaşadığını, dava konusu taşınmazın bulunduğu B bloğun %85 oranında tamamlandığını, müvekkili şirket tarafından halen çalışmaların devam ettiğini, benzer davalarda tedbir taleplerinin mahkemelerce reddedildiğini, açılan davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı banka vekili; vekil edeni banka aleyhine açılan davanın haksız olduğunu, dava konusu sözleşmenin feshi yerine, inşaatın tamamlanması için davalı şirkete süre verilmesi, verilen süre içerisinde inşaatın tamamlanmaması halinde tazminat talep edilmesi gerektiğini, tedbir kararı verilmesinin somut ihtilafın ruhuna ve kanuna aykırı olduğunu, kredi taksit ödemeleri ile iş bu dava arasında bağlantı bulunmadığını, ayrıca bağlı kredi ilişkisi bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 26.09.2013 tarihli kararı ile bilirkişi raporu hükme esas alınarak, davanın kısmen kabulüne, eksik ve ayıplı işler bedeli olarak 1.500 TL'nin dava tarihinden, 30.559,14 TL'nin ıslah tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte, 1800 USD cezai şartın dava tarihinden itibaren Merkez Bankasının Dolar cinsinden 1 yıllık vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faizi ile birlikte, 2.830,00 TL gecikme tazminatının ıslah tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 17.06.2014 tarihli ilamıyla davalıların sair temyiz itirazlarının reddine karar verilerek, dava konusu dairenin bulunduğu B Bloktaki tamamlanma oranı konusunda birbiriyle çelişen farklı bilirkişi raporları mevcut olduğundan, eldeki dosyada alınan ve davalılar tarafından itiraz edilen bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm tesis edilemez. O halde mahkemece, konusunda uzman yeni bir bilirkişi kurulu oluşturulmak suretiyle mahallinde keşif yapılmalı, B bloğun inşaat seviyesi taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli olacak ve bilirkişi raporları arasındaki çelişki giderilecek şekilde tespit edilmeli ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

2. Mahkemenin 31.01.2017 tarihli ilamıyla; davanın kısmen kabulü ile dava konusu eksik ve ayıplı işler bedeli 1.500,00 TL'nin dava tarihinden, 30.559,14 TL'nin ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile gecikme nedeni ile kararlaştırılan 6 aylık cezai şart tutarı olan 1.800 USD nın dava tarihindeki kur üzerinden ve dava tarihinden itibaren merkez bankasının USD cinsinden bir yıl vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faizi ile gecikme tazminatı olarak 2.830,00 TL'nin ıslah tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili ve davalı Banka vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

3. Dairemizin 05.04.2021 tarihli ilamıyla; yargılama devam ederken Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30.12.2016 tarihli ve 2015/163 Esas sayılı dosyasında davalı şirketin iflasına karar verildiği emsal dosyalardan ve temyiz eden davalı ...Ş. vekili beyanından anlaşıldığı, Mahkemece, yukarıda açıklanan usullere göre yargılamaya devam edilip, sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ve yerinde olmayan gerekçelerle yazılı şekilde hüküm tesisinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesi ile bozulmasına, tarafların sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek olmadığına karar verilmiştir.

4. Mahkemenin 09.12.2022 tarihli kararıyla; davalı bankanın kira tazminatına ilişkin bir sorumluluğunun bulunmadığı açıklanarak davanın kısmen kabulü ile davalı ... ... Turizm A.Ş. yönünden iflas idaresi tarafından kabul edilip iflas masası alacağı olarak kaydının yapıldığı anlaşılan alacağın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, davalı ...Ş. yönünden davanın kısmen kabulü ile kabule göre eksik ve ayıplı işlere ilişkin toplam 32.059,14 TL'nin 1.500,00 TL'nin dava tarihinden, 30.559,14 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile davalı bankadan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş; süresi içinde davacı vekili ve davalı Banka vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

5. Dairemizin 11.12.2023 tarihli ilamıyla; davalı Banka vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Mahkemenin, 26.09.2013 tarihli ve 2010/745 E., 2013/2178 K. sayılı kararının davalılar vekilince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 17.06.2014 tarihli ve 2013/33196 E., 2014/19430 K. sayılı ilamıyla davalıların diğer temyiz itirazları reddedilerek yalnızca taşınmaz satış sözleşmesinden kaynaklanan eksik ve ayıplı işler nedeniyle imalat bedeli ve dairenin kararlaştırılan sürede teslim edilememesi nedeniyle tazminat istemi yönünden bozulduğu,

bu hali ile mahkemece verilen ilk kararın kesinleştiği, Mahkemece verilen son karar ile davanın kısmen kabulü ile davalı ... ...

Turizm A.Ş. yönünden iflas idare tarafından kabul edilip iflas masası alacağı olarak kaydının yapıldığı anlaşılan alacağın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, davalı ...Ş. yönünden davanın kısmen kabulü ile kabule göre eksik ve ayıplı işlere ilişkin toplam 32.059,14 TL' nin 1.500,00 TL'nin dava tarihinden, 30.559,14 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile davalı bankadan tahsili ile davacıya verilmesine,

fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilerek bozma ilamı dışında bırakılarak kesinleşen hususlar hakkında yeniden inceleme ve değerlendirme yapılarak davacı lehine olan usuli müktesep hakkın ihlal edildiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

6. Bozmaya uyan Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasında yapılan sözleşmede konut finansman kuruluşu bankanın krediyi belirli bir konutun satın alınması yada belirli bir satıcı ile yapılacak satış sözleşmesi şartıyla vermesi durumunda konutun hiç yapılmaması ya da teslim edilmemesi durumunda kredi veren satıcı ile birlikte tüketiciye karşı kullandırılan kredi miktarı ile sınırlı olmak üzere müteselsilen sorumlu olur.

Bu halde verilen kredinin bağlı kredi olduğu kabul edilir. Yapılan sözleşme, bilirkişi raporu ve banka kayıtlarına göre bankanın krediyi bu projeden konut alınması koşuluyla davacıya verdiği sabit olup bu nedenle kredi bağlı kredidir. Banka geç teslim ve eksik ayıplı işlerden dolayı tüketiciye karşı davalı firma ile birlikte müteselsilen sorumludur. Ancak davalı ... ...

Turizm..A.Ş yönünden iflas idare tarafından kabul edilip iflas masası alacağı olarak kaydının yapıldığı anlaşıldığından bu davalı yönünden davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalı ... ...

Turizm..A.Ş yönünden iflas idare tarafından kabul edilip iflas masası alacağı olarak kaydının yapıldığı anlaşılan alacağın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, davalı ...Ş yönünden eksik ve ayıplı işlere ilişkin toplam 32.059,14 TL'nin 1.500,00 TL'sinin dava tarihinden, 30.559,14 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, gecikme nedeniyle kararlaştırılan 6 aylık cezai şart tutarı 1.800 Amerikan Dolarının (USD) dava tarihinden itibaren Merkez Bankasının USD cinsinden 1 yıl vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faizi ile birlikte,

gecikme tazminatı 2.830,00 TL'nin ıslah tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile davalı ...Ş'den tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı ve davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; İlk Derece Mahkemesince usulü kazanılmış haklarının dikkate alınmadığını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir. Davalı Banka vekili; hak düşürücü süre dikkate alınmadan karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, bağlı kredi ile alınan taşınmazın henüz teslim edilmemesinden kaynaklanan eksik işler nedeniyle tazminat, kira kaybı ve cezai şartın tahsili istemine ilişkindir.

Temyiz dilekçesinde belirtilen sebepler gözetilerek yapılan incelemede; temyiz olunan Mahkeme kararının bozma ilamında belirtilen hukuki esaslar gereğince verildiği, bozmanın kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan yönlere ilişkin ileri sürülen temyiz sebeplerinin incelenmesinin mümkün bulunmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya, taraf, Mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli olduğu anlaşılmakla, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR