Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/2260 K.2025/5956

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili asıl davada.

Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılığının 2011/2315 Soruşturma sayılı dosyası kapsamında şoförlüğünü ...'in yaptığı 21... plakalı tır ve buna bağlı 21... plakalı dorse içerisinde jandarma tarafından yapılan aramada 22.000 kg et ele geçirildiğini, ele geçirilen 22.000 kg etin cezai ve hukuki sorumluluğu izah edilerek yediemin sıfatıyla davalıya teslim tesellüm belgesi ile teslim edildiğini, etlerin sahibi olduğu iddia edilen... ile şoför ... hakkında 5607 sayılı Kanuna muhalefet sebebiyle açılan ceza davasında yapılan yargılama sonucunda Yüksekova 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2012/38 E.,

2013/253 K. sayılı dosyasında sanıkların beraatine ve etlerin sahibine iadesine karar verildiğini, kararın 04.09.2013 tarihinde kesinleştiğini, etlerin sahibi... tarafından iadesi için yediemine başvurulduğunu ancak etlerin çürümüş olması sebebiyle alınamadığını, bunun üzerine etlerin bedelinin ödenmesi için Hazine aleyhine açılan tazminat davasında Van 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/292 E., 2015/229 K. sayılı dosyada yapılan yargılama sonucunda 584.320,00 TL tazminat ödenmesine karar verildiğini, kararın Yargıtay incelemesinden geçerek 05.03.2018 tarihinde kesinleştiğini,

kararın icraya konulması üzerine Yüksekova İcra Dairesinin 2015/2650 E. sayılı dosyasına müvekkili tarafından 25.09.2018 tarihinde 785.165,99 TL ödeme yapıldığını, ödemesi yapılmamış bakiye 205.016,65 TL borç için dava açma haklarının saklı olduğunu, davalının yediemin sıfatıyla kendisine teslim edilen etleri iade etme yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bu nedenle ödemiş oldukları tazminattan sorumlu olduğunu belirterek; fazlaya dair hakkı saklı kalmak kaydıyla, şimdilik icra dosyasına ödenen 785.165,99 TL'nin ödendiği 25.09.2018 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

2. Davacı vekili birleşen davada; asıl dava belirttiği sebeplerle bakiye olarak ödenen 231.646,55 TL'nin davalıdan 25.11.2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; rücuen tazminat talebi için 1 yıllık zamanaşımı sürenin geçtiğini, kendisine teslim edilen etlerin çürümüş olduğunu, davacı tarafa iade konusunda başvuruda bulunduğunu, kusurunun olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin 03.11.2021 tarihli kararıyla; icra dosyası kapsamında bulunan dekontlar incelendiğinde, ilgili ödemelerin Maliye Hazinesi tarafından yerine getirildiği, bu nedenle ödemeyi gerçekleştiren Maliye Hazinesinin rücuen tazminata ilişkin dava açma hakkı bulunduğu gerekçesiyle, davanın aktif husumet yokluğundan davanın reddine dair verilen kararın, davacı vekili tarafından süresinde istinaf edilmesi, üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 28.11.2022 tarihli kararıyla; dava dışı kişilere ödemenin Maliye Hazinesi tarafından yapıldığı, ödeme yapılır iken ödemenin Hazine tarafından ... bütçesi hesabından ödendiği,

rücu talebinin ise ödemenin adına yapıldığı Kurum tarafından ileri sürüldüğü, davacının dava açmakta aktif husumete sahip olduğu gerekçesiyle, kararın kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla.

24.11.2011 tarihinde yakalanan etlerin kantar tartımı yapılmadan, yediemin teslim tutanağında ise sadece etlerin teslim edildiği yazılarak davalıya verildiği, ürünler hangi koşullarda depolanırsa depolansın yediemine teslim süresi üzerinde yaklaşık 2 yıllık bir süre geçtiğinden etin fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri açısından insan tüketime uygun olmasının mümkün olmadığının bilirkişi raporunda belirtildiği,

thermokingli (soğutuculu) kamyonda Jandarma tarafından yakalanma tarihi olan 24.11.2011 tarihinden davalıya teslim tarihi olan 02.12.2011 tarihleri arasında etlerin özelliğini kaybetmeyecek şekilde bulundukları, söz konusu aracın çalışır vaziyette tutulup tutulmadığı hususunda dosyada bilgiye rastlanılmadığı, etlerin bozulmasından ve bu nedenle imhasından sonra teslim edilememesinden davalı yedieminin sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı öncesinde aldırılan 10.05.2021 tarihli bilirkişi ek raporu, 30.08.2021 tarihli bilirkişi ek raporu ve kaldırma kararı sonrasında alınan 31.01.2024 tarihli bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, Kurumun herhangi bir kusuru ve sorumluluğu olmadığını, tüm kusurun ve sorumluluğun davalı olan yedieminde olduğunu, davalının yediemin olarak üzerine düşen görev ve sorumlulukları yerine getirmediğini ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalıya ceza soruşturmasında yediemin olarak teslim edilen etlerin bozulması nedeniyle Kurum tarafından ödenen tazminatın rücun tahsili istemine ilişkindir.

Temyiz edilen kararın dayandığı bilgi ve belgelerden özellikle 02.12.2011 tarihli teslim tesellüm belgesinde davalıya teslim edilen et miktarının belli olmamasına, davalıya yedieminliğin hukuki ve cezai sorumluluğunun hatırlatılmamasına, bu haliyle davalıya usulüne uygun yapılmış bir teslimattan söz edilemeyecek olmasına, etlerin davalıya teslim tarihi ile iadesinin talep edildiği tarih arasında yaklaşık 2 yıl geçmesine, dosya kapsamında yer alan uzman bilirkişi tarafından düzenlenen raporda karkas etin uygun saklama koşullarında dahi en fazla 1 yıl süreyle muhafaza edilebileceğinin belirtilmesine,

kaldı ki el konulduğu 24.11.2011 tarihi ile davalıya teslim edildiği 02.12.2011 tarihi arasında etlerin uygun koşullarda muhafaza edilip edilmediğinin dosya kapsamından anlaşılamamasına, ispat yükü kendisinde olan davacının davalının kusurlu olduğunu ispatlayamamasına, kaldırma kararı sonrasında aldırılan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğunun anlaşılmasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmana karar verilmiştir.

VI. KARAR