Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/2525 K.2025/5937

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; taraflar arasında 06.08.2009 tarihinde bağlantı anlaşması, doğal gaz kapasitesinin ihtiyacı karşılamaya yetmemesi üzerine 08.02.2018 tarihinde ek bağlantı anlaşması yapıldığını, davalının 20.07.2020 tarihli yazıyla mevcut doğal gaz bağlantı hattı üzerinden dava dışı şirkete ait tesise bağlantı hattı çekilmesinin uygun bulunduğunun davacıya bildirildiğini, davacının civata fabrikası için planlanan yatırımlarını 2021 yılına alındığı ve doğal gaz ihtiyacının yaklaşık 4.400-4.500 m³/h olacağının hesaplandığını, yapılan görüşmelere rağmen davalının doğal gaz arzı için ek bağlantı anlaşması yapmaya yanaşmadığını ileri sürerek;

mevcut bağlantı hattı üzerinden 4.456 m³/h kapasiteli doğal gaz arzı sağlanmasına karar verilmesini ve esas hakkında verilecek kararın kesinleşinceye dek ihtiyati tedbir yoluyla davalı tarafından dava konusu bağlantı hattından dava dışı ... şirketine ait tesise bağlantı hattı yapılmasının menine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davalı şirketin dava dışı ... İnşaat A.Ş. ile 2000 m³/h doğal gaz arzı kapasiteli bağlantı anlaşması imzalandığını, davacı tarafın 4500 m³/h doğal gaz kapasiteli bağlantı talebine ilişkin yazışmaların devam ettiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasındaki doğal gaz arzına ilişkin bağlantı sözleşmesinin 2009 yılında kurulduğu, davacı şirket tarafından 2013 yılında davalı şirkete başvurularak 3-5 yıl içerisinde yapılacak projeler nedeniyle 6.000 m³/h doğal gaz arzına ihtiyaç duyulacağının bildirildiği, ancak 2018 yılında yapılan başvuruda 300 m³/h doğal gaz arzı başvurusunda bulunulduğu,

6.000 m³/h doğal gaz arzının davacı tarafından talep edilmediği gibi, davacı tarafından gerçekleştirilecek projelerin ekonomik konjonktür ve 2020 yılında dünyada ortaya çıkan Covid-19 pandemisi nedeniyle ertelendiği belirtilmiş ise de, davacı tarafından yapılacak projeler için 4.400-4.500 m³/h doğal gaz arzına ihtiyaç duyulacağı yönünde yapılan hesaplama dikkate alındığında, davacının doğal gaz arzına hangi tarihte ihtiyaç duyulacağının tam olarak tespit edilemediği gibi, projelerin gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceğinin tam olarak tespit edilemediği,

dava dışı şirkete doğal gaz arzı sağlanmasının ardından, davacı şirket tarafından yapılabilecek yatırımlar ve doğabilecek ihtiyaç değerlendirilerek daha sonra müdahalenin önlenmesi istenebileceği gerekçesiyle davanın açıldığı tarih itibarıyla, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle; dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının dava tarihi itibarıyla dava yoluyla korunması gerekli güncel bir hukuki yararının bulunmadığı, İlk Derece Mahkemesince hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; müvekkili şirketin planlı yatırımlarını hayata geçirebilmesinin önündeki asıl engelin haklı ve makul ek doğal gaz talebinin davalı tarafından karşılanmaması olduğunu, gaz temininin kesin olarak karşılanacağını garanti altına alamayan müvekkili şirketin aksi durumda uğrayabileceği tüm zararları göz önünde bulundurarak öncelikle bu konuyu çözüme kavuşturmak istediğini, müvekkili şirketin tüm maliyetine katlanarak bağlantı hattını bizzat yaptırdığını, ancak bağlantı hattının maliki sıfatını taşımadığını, bu durumun taraflar arasında imzalanan bağlantı anlaşmasında kayıt altına alındığını,

doğal gaz piyasasıyla ilgili mevzuatta tedarikçi firmaların bağlantı hatlarının maliki olacağına dair açık düzenleme mevcut olduğunu, müvekkilinin talebi karşısında, hakim durumda olan davalı dağıtım şirketinin sözleşme kurma zorunluluğunun bulunduğunu, yalnızca mülkiyete konu malın kullanılmasını ve ondan yararlanılmasını hukuka aykırı olarak engelleyen/zorlaştıran tarafa karşı başvurulabilecek bir hukuki giderim yolu olan müdahalenin önlenmesinin, somut olayda müvekkil tarafından istenebileceğini, mevcut bağlantı hattını inşa ettiren müvekkili şirketin, gaz arzı konusunda öncelik hakkına sahip olduğunu,

bağlantı hattının dava dışı şirkete kullandırılmasının adaletsiz sonuçlara yol açtığını, müvekkili tarafından tüm masrafları karşılanarak inşa ettirilen bağlantı hattından dava dışı şirkete doğal gaz arzı sağlanması nedeniyle, müvekkilinin mevcut bağlantı hattından temin etmesi haline nazaran çok daha fazla bir masrafa katlanmak zorunda kalacağını, bu durumun hak ve nesafet ilkeleriyle çeliştiğini, Kanunda uygulanabilir bir hükmün olmadığı kanaatine varıldığında, hâkimin hukuk yaratması kurumu uyarınca müvekkili şirketin haklı beklentilerinin korunması gerektiğini, davalı tarafın haksız ve hukuka aykırı işlemleri neticesinde,

dava dışı şirketle bağlantı anlaşmasının yapılmadığı hale kıyasla müvekkilin çok daha fazla masrafa katlanmasına sebebiyet verildiğini, davalı şirketin Yönetmeliğin 55. maddesi gereği dağıtım şirketlerinin tabi olduğu "Müşterilere şeffaf, eşit ve tarafsız hizmet verir" emredici hükmüne ve genel ilkelere aykırı davranarak, ilişkiyi dava dışı şirket yararına bozduğunu, davalının dürüstlük kuralına aykırı ve kötü niyetli eylemlerinin hukuk düzeni tarafından korunmaması gerektiğini ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, taraflar arasındaki mevcut doğal gaz bağlantı hattı üzerinden sağlanan doğal gaz arz kapasitesinin arttırılması ve dava dışı ... şirketine ait tesise bağlantı hattı yapılmasının meni istemine ilişkindir. Temyiz edilen kararda belirtilen gerekçeye, özellikle davacının civata fabrikası yatırımına ilişkin projenin faaliyete geçiş tarihinin belirli olmaması nedeniyle doğal gaz arzına hangi tarihte ihtiyaç duyacağının tespit edilemediğinin anlaşılmasına göre, davacı vekilinin temyiz itirazının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR