Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/394 K.2025/4014

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacılar vekili; tarafların ortak murisi olan babalarının 1983 tarihinde vefat ettiğini, bu tarihe kadar birlikte çalışmaları sonucu elde ettikleri mal varlığı ile 1978 ve 1980 yıllarında kardeşleri olan davalılara ayrı ayrı ya gayrimenkul alındığını ya da gayrimenkul bedeli kadar masraf yapıldığını, müvekkillerine ise gayrimenkul alınmadığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 100.000,00 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, davacı ... 23.05.2022 tarihinde davadan feragat ettiğine ilişkin dilekçe sunmuştur.

II. CEVAP

Davalılar vekili ayrı ayrı; talebin zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddini istemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacılardan ...'in 23.05.2022 tarihli dilekçe ile ön inceleme duruşmasından önce davadan feragat ettiği, davacılardan ... yönünden ise ortaklığın eylemli olarak sona erdiği 1978 yılından davanın açıldığı 08.03.2022 tarihine kadar 5 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu gerekçesiyle; davacı ... tarafından açılan davanın feragat nedeniyle reddine, davacı ... tarafından açılan davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacılardan ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı ... adına istinaf yasa yoluna başvurulduğu, aksi yönde beyan bulunmadığı, davacı ...'in 25.05.2022 tarihli dilekçesi ile davadan feragat ettiği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili; adi ortaklık sözleşmesine dayalı alacak davasında zamanaşımının adi ortaklığın sona ermesi ile başladığını, adi ortaklığın sona erdiği tarihin dava tarihi olduğunu, davanın zamanaşımı sebebiyle reddinin usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, tarafların birlikte çalışarak elde ettikleri kazancın paylaşılması kapsamında alınması vaat edilen taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 36. maddesinin birinci fıkrasında; herkesin, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahip olduğu belirtilmiş; yine, taraf olduğumuz, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde de, herkesin kişisel hak ve yükümlülükleriyle ilgili her türlü iddiasını mahkeme önüne getirme hakkı güvence altına alınmıştır.

Adil yargılanma hakkının en temel unsurlarından biri olan mahkemeye erişim hakkı, bir uyuşmazlığı mahkeme önüne taşıyabilmek ve uyuşmazlığın etkili bir şekilde karara bağlanmasını isteyebilmek anlamına gelmektedir. Kişinin mahkemeye başvurmasını engelleyen veya mahkeme kararını anlamsız hale getiren, bir başka ifadeyle mahkeme kararını önemli ölçüde etkisizleştiren sınırlamalar, mahkemeye erişim hakkını ihlal edebilir.

Somut olayda; davacılar ... ve ...'in ortak vekili tarafından açılan davada, İlk Derece Mahkemesince, davacı ... tarafından 23.05.2022 tarihinde davadan feragat edildiği gerekçesiyle davacı ... yönünden feragat nedeniyle, davacı ... yönünden ise zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince de, davacı ... yönünden istinaf talebinde bulunulduğu ve feragatin kesin hükmün sonuçlarını doğurduğu gerekçesiyle istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından sunulan 03.02.2023 tarihli istinaf dilekçesinde, dilekçe başlığına davacı ... yazılıp, dilekçe davacı vekili sıfatıyla imzalanmış ise de, içeriğinden davanın zamanaşımına uğramadığı belirtilerek davacı ... yönünden verilen kararın istinaf edildiği anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan, davacı ...'in de temyize konu kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine hitaben asil olarak sunduğu 10.06.2024 havale tarihli dilekçede dosyasının öne alınmasını talep ettiği görülmüştür.

Bu durumda, Bölge Adliye Mahkemesince; istinaf dilekçesinin davacı ... adına yazıldığı, ... olarak yapılan yazımın maddi hataya dayalı olduğu kabul edilip, istinaf başvurusunun incelenmesi gerekirken, feragat yönünden inceleme yapılarak esastan red kararı verilmesi yerinde görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR