Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/4761 K.2026/72

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, asıl ve birleşen davada davalı ... ve asıl ve birleşen davada ... mirasçıları olan dahili davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Asıl davada davacılar vekili. Malkara Sulh Hukuk Mahkemesinin 2011/56 E., 2012/36 K., sayılı ortaklığın giderilmesi davasına konu olan taşınmazlardan ... ilçesi ...

Mahallesi 1549 parsel sayılı taşınmazın Satış Memurluğunun 2013/40 E. sayılı dosyası ile 122.000,00 TL'ye satıldığını, taşınmazın üzerindeki bina ve diğer yapıların tamamının müvekkillerinin murisi ... tarafından yaptırıldığını, dava konusu taşınmazın açık artırmada satıldığını ve bedelinin tüm hissedarlara hisseleri oranında paylaştırıldığını, davalıların taşınmaz üzerinde bir hakları olmamasına rağmen binaların bedelinden de pay aldığını, bu durumun davalıların sebepsiz zenginleşmesine sebep olduğunu ileri sürerek;

taşınmaz üzerindeki yapıların bedelinden davacıların hisselerine düşen 61.101,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Birleşen davada davacı vekili; asıl davaya konu taşınmazın üzerinde bulunan kargir ev ve samanlığın murisi ...'e ait olduğuna dair beyanlar hanesinde şerh bulunduğunu, yapılan keşif sonrası (A) harfi ile işaretlenen iki katlı betonarme binanın ilk inşaatı ve (B)ile adlandırılan mutfak olarak kullanılan yapının ilk muris tarafından yaptırıldığını, sonrasında ise müvekkili tarafından (A) harfli betonarme evin ilk katının ince işçilikleri ve ikinci katın tamamının yaptırıldığınu, koyun barınağı samanlık olarak kullanılan yerin tadilatla mutfak haline getirildiğini,

müvekkilinin yapılara katkısı olduğunun da bilirkişi raporunda açıklandığını ileri sürerek; müvekkilinin yapılara katkısı ve murise ait yapılardan gelen miras hisselerine karşılık gelen miktarın davalılardan ayrı ayrı tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vasisi, ... vekili ve diğer davalılar ayrı ayrı sundukları cevap dilekçeleriyle; davanın süresinde açılmadığını, satış yapılıp paraların paylaştırıldığını, davacı tarafın faydalı masraf ve mülkiyet tespiti davası açma hakkı varken bunları yapmadığını, arsanın gerçek değerinin davacının söylediği bedel olmadığını,1549 parselde bulunan arsa ve taşınmazların ...'in maddi desteği ve hissedarların iş gücü ile yapıldığını, bu sebeple hissedarlarla anlaşmaya yanaşmayıp mal tespiti davası açıldığını, davacıların iddiasını ve bilirkişi raporunu kabul etmediklerini savunarak, davanın reddini istemişlerdir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 04.12.2016 tarihli kararıyla; dava konusu taşınmaz üzerindeki yapıların davacı tarafın murisi ... tarafından yaptırıldığı gerekçesiyle, asıl ve birleşen davanın ayrı ayrı kabulüne karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde bir kısım davalılar tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Dairece verilen 30.05.2018 tarihli ilamla; iyileştirmeden doğan sebepsiz zenginleşme nedeniyle hükmedilecek miktarın, iyileştirmenin satış tarihinde taşınmazın değerinde meydana getirdiği artış oranında olması gerektiği, asıl davada; taşınmazın muhdesatlı gerçek sürüm değeri ile muhdesatlar yok farz edilerek gerçek sürüm değerlerinin ayrı ayrı saptanması, birleşen davada ise; davacı tarafından yapılan faydalı giderlerin yapılmış ve yapılmamış olması halleri için ayrı ayrı olmak üzere taşınmazın ihale ile yapılan satış gününde ve aynı koşullarla satılmasından elde edilecek gerçek sürüm değerinin belirlenmesi,

bu şekilde elde edilecek değerler arasında bir fark meydana geldiğinde bunların birbirine oranlanması, bu oranın ihale ile yapılan satış bedeline uygulanarak, davacının yaptığı giderlerin ihale bedeline yansıma miktarı

belirlenmesi, davalıların payına isabet eden miktara hükmedilmesi gerektiğinden birleşen karar bozulmuştur.

2.Bozmaya uyan Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu taşınmazın tapu kaydında, beyanlar hanesinde "üzerindeki kargir ev samanlık ... oğlu ...'e aittir" şerhinin bulunduğu, yapılan keşif esnasında ve duruşma sırasında dinlenen tanık anlatımları kapsamında;

davaya konu muhdesatlardan (A) harfi ile gösterilen iki katlı ev ve (B) harfi ile gösterilen yapının muris .... tarafından yaptırıldığının, (A) harfi ile gösterilen yapının ince işçilikleri ile (B) harfi ile gösterilen yapıya sağlanan faydalı masraflar kapsamında mutfak haline dönüştürüldüğünün, söz konusu yapılara sağlanan faydalı masrafların birleşen dosya davacısı tarafından yaptırıldığının belirlendiği, bozma ilamı kapsamında dosyanın bilirkişiye tevdii ile belirlenen 13.04.2023 tarihli raporun hükme esas alındığı gerekçesiyle;

asıl ve birleşen davanın ayrı ayrı kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı, süresi içinde asıl ve birleşen dosyada davalı... ve asıl ve birleşen dosyada ... mirasçıları olan dahili davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Asıl ve birleşen davada davalı ... mirasçıları olan dahili davalılar vekili ile davalı ... ayrı ayrı sundukları ancak aynı içerikteki temyiz dilekçeleriyle; bozma ilamındaki eksiklikler giderilmeden karar verildiğini, davacıların satış davası sırasında, tespitlere itiraz etmediğini ve süresinde aidiyet konusunda dava açmadığını, aidiyet hususu belirlenmeden bedel iadesinin talep edilemeyeceğini, terekede yer alan bir taşınmazla ilgili davacıların tek başlarına bu davayı açma hakları olmadığını ileri sürerek, kararın bozulmasını istemişlerdir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, asıl ve birleştirilerek görülen davada sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı alacak istemine ilişkindir. Temyiz sebepleri gözetilerek yapılan incelemede; Mahkemece uyulmasına karar verilen bozma ilamı doğrultusunda inceleme yapıldığı, bozmanın kapsamı dışında kalan hususların incelenmesinin mümkün olmadığı, hükme esas alınan raporun Yargıtay denetimine elverişli olduğu anlaşılmakla, davalıların temyiz istemlerinin reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR